XX. mendeko Euskararen Corpus Estatistikoa

kontsulta arrunta


Epeen diagrama ikusi Euskalkien diagrama ikusi Testu-moten diagrama ikusi

1. 1900-1939 bizkaiera administrazio-idazkiak jauparijak 0006 g) Edozertan, berekoikeri baga, langille lez eta bere burua ukatuaz jardun izango da, eta arreta aundiz begirako dau bere egitekoak edo itzak jaupariari yagokon andizurea laidotu eta illundu eztagien.

2. 1900-1939 bizkaiera ikasliburuak euskeraz irakurteko 0044 Itz loirik bez.

3. 1900-1939 bizkaiera poesia baizk agur 0056 Jon Mikel errkabeak besterik eztiñotso.
Bere itxak eskaratzan nausikiro ots-dagije.
Illobea, buruba makurrtuta, ixil dago,
baña aitonaren itxak goguan, beti legez,
sendo irarri dirala, arrpegijak diragarr.
Gero janzki-zorrua arrtu, ta basetxia
begirakun itunaz begiz-jo, ta bat-batez,
bertotik Jon gaxua arrapaladan diges
.

4. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa a latsibi 0045 - Ordain-agiria! Atxak dantzuela itz ori.

5. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa a latsibi 0191 Don Biribilek, otu oi ekiozan barregei apur ezerezai ezekian barruan usteltzen izten; orduan be barregei anditzat eukan zerbait ezpanetatik atara eban, itz onek zoli-zoli Ereñozti adierazleari zuzenduaz: Agustin, itandu egiok orri ea mozkorti ilustrearen izena zein dan.

6. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa a latsibi 0245 Irakurri orain diru zuri onek daukazan itzak.

7. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa a latsibi 0245 - Orrenbeste erdera, itz bat edo beste kenduezkero, neuk be badakiat.

8. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa aita martin 0043 Berarizko pozaldia emoten dautsogu aingeruaren itz onekaz agurrtu dogunian.

9. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa e. bengoa 0003 Oiñ kontu gero zeure berbakin; gaurko arratsaldian da gabian, eta biyer, etzi ta etzigaramon itz eztitsuak eta atsegiñez betiak baño ezin esan leizela biarbada zuek eztozue jakingo-ta.

10. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa e. bengoa 0003 Lengo egunetan eztabaidan, garraxika ta alkarreri biraoka edo maldezinoka ibilli direnak be, egun oneetan alkar ikusten badabe, ezenuke esango euren artian iñoix gorrotorik euki dabenik, eztiz beteriko itzakin alkar artuko dabe-ta.

11. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa ag kr 0192 - Atzo, zalpurdi ondoan, da biotzetik espanetara jatorkozan itz egiazkoakaz.

12. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa ibarg 0043 Jaungoikoa'k bere ondasun eta erruki-ateak zabaldu ta edozeiñen eskuetan itxi daroa jaioparrien betiko zoriona ¿Zer, ura baño gauza ugariagorik? ¿Zer, Aitea'ren... jakitea baño gauza errazagorik? ¿Zer, ura ezarri ta ugutzauteko asmoz, itz orrein esatea baño eskuagorik? ¿Zer, ume jaioparriaren bizitza baño gauza aulagorik? Edonork, ba, ta edonun, estualdian, ura ezarriaz batera, ugutzauteko asmoz itzak esanaz, umetxu orren arimea betiko gaizkatu leike, gotzonen lagunkide dala, betiko atsegiñez, Jaungoikoa aintzatzera bialdu leike.

13. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa ibarg 0177 Itz bi, azkesten zaitut, esanaz, oben zikiña garrbitu, lokarriak azkatu, gaiztoki-ateak itxi ta zeruko ateak zabaltzen ditu.

14. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa ibarg 0177 Jauna'ren itza iragarri ta Jesukisto'ren erakutsiak atzaldu ta zabaltzeko eskubide ta bearrkuna, yaupariena da.

15. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa ibarg 0177 Jaupariak itzez diarrduanean, bere ostean Jesukisto dakust esan oi eban Donoso'k.

16. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa santuen bizitza laburrak 0146 Baña, gaste garbizale onek itzak ezertarako etzirala ikusirik, ilinti bategaz bere aurretik emakumea kendu eban.

17. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa otx 0109 - Bene-benetan, ene andrea; zeure berbaikerearen adi egonaz beraz ezagutzen da noren ikasle izan zarean: eguno zentzun bako itzik ateraten ez eban Bertoldarena.

18. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa otx 0164 Itzok entzueran, bakaldunak eta bakandereak ezin izan eutsen negarrari eutsin, eta Markolberi agur egiñez, euren gelatan baztertu ziran eta egun askotan egon ziran naigabez okiturik.

19. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa ibarg 0008 1. Jaungoikoa beti izan ete da?-2. Nok irazan ditu enparau izakiak? Zer esan nai dau irazan itzak? 3. Zeinbatzuk egun edo ekiñalditan izan-azo ebazan Jaungoikoa'k zeru-lurrak? -4. Zer egin eban Jaungoikoa'k lenengo egunean? 5. Zer bigarren egunean? 6. Zer irugarren egunean? 7. Zer egin eban Jaungoikoa'k laugarren egunean? 8. Zer egin eban Jaungoikoa'k boskarren egunean? 9. Zer egin eban Jaungoikoa'k seigarren egunean? -10. Zerbait egin ete eban Jaungoikoa'k saspigarren egunean? Egunok gureak lako egunak ete dira?.

20. 1900-1939 bizkaiera literatur prosa ees 1926 0112 Itz gogorr batzuk esan ebazan bere otsein batzuen aurrian Gongotzayaren aurrka, ta onek beriala Kantorrberiko bidia arrtu eben jaupari deuna ilteko ustiagaz, ta alan egin eben bera otoi egiten eguala (1.170).

21. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0592 Itz bikoitzak darakuskuezan euskal-izpiakeraren arau batzuk.

22. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0592 Iru igidin oneik itz bikoitzetan arrtu daroezan aldakuntzak, guztien arrtean ezaunenak dira, ta euskalari geyenak aitatu dabez; baña aldakuntza oneitzaz orain arrte esan ez dan zertxubait esan daikedala dirudit, eta neure gogora etorri yatan ori zuzen ala oker dagoan, nik baño geyago dakian norbaitek ikusi, azterrtu ta erabagi dagian, neure eretxia azaltzera noa: Esango dodana edonoentzat argiago izan dadin, autu dodazan gayak bana-banan eta urrengorik-urrengora azalduko dodaz.

23. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0592 Eta lenengo, aitaturiko iru igidin orrein aldakuntzak itz bikoitzetan; baña itzaren bigarren atala gediñez asten danean.

24. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0592 Idazle batzuk aspaldi onetan darabilez eta gaur-egunean askorentzat itz ezaunak diralako, ontzat arrtu ditut.

25. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0593 Ona emen ori on egiten daben itz bikoitzak.

26. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0593 Ard(i + alde = artalde; + antzu = artantzu; + azi = artazi (artezi, artesi); + aizturr = artaizturr; + eli = arteli; + ezne = artezne; + ile = artile (artille); + ule = artule; + egi = artegi, baldin itz onen atzizkia egi ba-da, izan daiteken lez.

27. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0593 Urrengo doazan itzen lenengo atala "burd(i " ren aldakuntza da: burtardatz, burtakerr, burtalbo burtarasa (burtaresa), burtaga, burtarrai (burterrai) burtasto, burteda (burtede), burtegun (burtigun), burterralla, burterresto (burterrestu) burtesi, burtesto, burtetxe burtetza, burtirrizko, burtoe, burtol, burtorratz, burtorrazi.

28. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0594 R- (biguna) 1- egiten dala darrayen itz bikoitz oneik darakuse.

29. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak euzkadi 1908 0080 Itz onen bittartez, irakurrle mattagarrijak, egitten dot neure sarrkundia EUZKADI-ingurrijetan.

30. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0594 Itz orreik, euren lenengo atalaren azken-igidiñak arrtu dauan aldakuntza barik, aldakuntza orrekin baizen bigun, gozo ta eztiak direala deritxat.

31. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0594 Erronkari ta Zubero aldeko itzen batzuetan-edo izan ezik.

32. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0594 -d- euskel-itzen azken-igidiña iñoz be ez da izaten: -g- nik dakidala, iñon bez eta iñoz bez: -r- biguna be guztiz itz gitxitan.

33. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0594 Euskaldunak, lenengotan, itz biak osorik, bata-bestearen jarrai esaten ebezala dirudit: burdi-aga, begi-ule, gari- ondo ta abarr; baña gero, erabilliaz eta bizkorrago esatearren, lenengo atalari bere azken gediña kendu eutsen.

34. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0595 R biguna be azken igidiña itz gitxitan izan oida; -1, askozaz be geyagotan; augaitik, itzak amaitzeko euken oitura orri jarraituaz beste barik, azken gediña ulduaz gelditzen ziran -r asko, -1 egin dabez euskaldunak.

35. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0595 Itzaren erdian sarritan -r bigun onen ordez -g dakusgu: ugaondo, ugabere, ugadera, ugaldarri, ugalaran, ugaran, ugalte, ugate, ugastegi = zugaritz (zugaitz) zugarotz, zugirin etc.

36. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0595 Atal biak itz bat izatera , eldu-ta gero egindako aldakuntzak dirudie.

37. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0595 Iru izki onein aldakuntzak itz bikoitzaren bigarren atala igidiñez asten danean.

38. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0596 Itzaren bigarren atala s- naiz z- rekin asi ba-dadi, -d ta -g, lenengoaren azken igidin oneik, aurrerago aitatu ta azaldu dodan aldakuntza berbera egiten dabe: biak -t izatera itzultzen dira, ta aurrez-aurr daukezan beste orreikin alkarrturik, abots bakarra adierazten dauan ikurr bikoitz ori egin daroe.

39. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0596 Itz eratorri ta bikoitzetan, -o-ren ordez -a- sarri dakusgu: basabide, basabei, basapizti, etc: -a- ren ordez, -o- bein bez.

40. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak eguzk itzbik 0598 -D- izan ezik, aitaturiko beste igidiñok, itz bikoitzen erdian sarri geikiak epentéticas izaten dira.

41. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak a. urrutia 0146 Gero beste itz batzuk edo neuk idazkurontzijan itxi edo irarrki-ezarrlarijak ikusi ez.

42. 1900-1939 bizkaiera saiakera-liburuak gmant 0060 Zirkintzeke eukan sendotasuna; eure betiko gastetasuna; burruka zintzoan iñoz garaitua izan eztokan erri kementsu baten irudi dozak Bere itzak: El tronco añoso La robustez que te mantiene inmoble Tu juventud eterna Hechura son de un pueblo vigoroso Que nunca fué vencido en lucha noble.

43. 1900-1939 bizkaiera saiakera-liburuak gmant 0060 Eta bere aizkide barruko izan zanak diñonez, Uriarte abaren gogoak, umetxoaren ederrtasunak beti agertu ebazan, eta ikusten eban bakotxean, Joubert'en itz oneik gogoratzen ei yakozan: Olerrkariak, biotz aunditasun, eta adimen zerutarrdun umeak dira (Penséss).

44. 1900-1939 bizkaiera saiakera-liburuak gmant 0060 Etziran, ¡ziñez! berotzat idatziak, Teyllerand maltzurrari esarrten dautsoezan itz oneik: Itza gizonari bere oldoskuna eztaltzeko emon yako.

45. 1900-1939 bizkaiera saiakera-liburuak gmant 0074 Baña bere idazti ederrak, iraizean baño ezpada be, irakurri dituanari, min emongo dautse, neuri min emon eusten lez, Oñate'ko Eusko-Yakidi-Batzarrean, izlari bikain bateri entzun neutsozan itz oneik: Gai onetzaz, eta naiz ta bat baño geyago arrituta itxi, neure aburu zintsoa agertu bearr dot: Gure erriko euskaltzaleen artean, ondiño be, Astarloa'k daukon eragipena, gure ikaskuntza, gelditu eraziteko ziotatik bat izan dala.

46. 1900-1939 bizkaiera saiakera-liburuak gmant 0074 Baña itz onein aurrez-aurre, euskaltzale sakon, eta Astarloa'ren idaztiak ondo aztertu ebazan, Arana ta Goiri'argiaren itzok ipiniko dodaz Astarloa'ren arerioai erantzun eta auxe diño: Izkien ikurrpenatzaz euki eban aburua bearr bestean ezebala azaldu egia da; baita, askotan ikurrpen au zuzen ezeutsela ezarri; egia itz eta izti zertzelada batsuetan, bere irakatsiak eukon yakituriari ezeutsola erantzun; baña egi andiagoa da; egi-len eta orokarrak, berak lez iñok ezebazala erabagi; berak lez eliztiaren eralguntza, iñok ezebala aztertu; iñok, berak lez, itxorrkun eta oguzkera arau-lanak ezebazala emon; itz baten berak lez Euskerea iñok ezebala ulertu

47. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak za 0518 Ziltzalliak, barriz, deunak oguzi-itxai eldu dautse.

48. 1900-1939 bizkaiera saiakera-artikuluak altuna 0085 Arrijan, itz batzuk, euzkeraz eginda.

49. 1900-1939 gipuzkera antzerkia a. arozena 0007 (Une onetantxe asieran antzeslaria atera dan gela aldean zalaparta-aundika gizaseme abots zakarrez itz abek entzun bitez) Zer da au...?Uf...!! Zer ke ta zer usai arraye dira abek ... (Estulka ta zalapartaka jarraitu).

50. 1900-1939 gipuzkera antzerkia a ortzuri 0124 MINZ, - ¿Itza, itz?.

51. 1900-1939 gipuzkera antzerkia a ortzuri 0124 LAIT, - Itza, itz; Laitiz deritzaidan bezala.

52. 1900-1939 gipuzkera antzerkia muj 0208 ERRE.: Ez da itzik ere.

53. 1900-1939 gipuzkera antzerkia zab urruti-iz 0033 URR. Gizona, ¿zer esaten dezu? ¿kartaz obeto esango ziozula itzez baño?.

54. 1900-1939 gipuzkera antzerkia abar 0026 BRAULIO - (¿Onen semia Mateo-n abeslariya? ¿Zein daba bestia?)
ALKATIA - Zer diyozu gauz aberi?
BRAULIO - Itz bat ez detala ulertzen.

55. 1900-1939 gipuzkera antzerkia abar 0030 (Asiko da izketan azarre antzian bañan nola esagutu duben Braulio-ren asmua alaituko da bukaerako ta azkeneko itzak esango ditu par-irriyan).

56. 1900-1939 gipuzkera antzerkia k. eleizegi 0027 Eta zure itza, zure bayetza, neretzako dala ba-dakit.

57. 1900-1939 gipuzkera antzerkia k. eleizegi 0064 Ibon: ¡Ala da! Bere itzak indarrik ez du.

58. 1900-1939 gipuzkera antzerkia garit 0051 PATXI: Orduan esan diot, itzerenbat ateratziarren; ¿Ze berri degu kale aldian?; ta murrizki, ez det berriketarako gogorik esan da juan da.

59. 1900-1939 gipuzkera antzerkia j. karraskedo 0014 J. Iña. - (Itza Errupin'i etenaz) Ba'algoaz ala ez!.

60. 1900-1939 gipuzkera antzerkia j. karraskedo 0014 Erru. - Ez al diguk itz bi egiten lasai utzi bear?.

61. 1900-1939 gipuzkera antzerkia j. karraskedo 0014 J. Iña. - Ori dek...! Itz bi, e...? Garaia dek nai dekanean.

62. 1900-1939 gipuzkera antzerkia j.i. uranga 0004 Itz bi nai nituzke bada zurekin egiñ.

63. 1900-1939 gipuzkera antzerkia j.i. uranga 0004 MANU: Nola ez dakitan nik itzak egiten, eta zuk esan dirazun nerekin egin bear dituzula....

64. 1900-1939 gipuzkera antzerkia alz osaba 0054 MAIBE - Bi itz esan bakar bakarrik.

65. 1900-1939 gipuzkera administrazio-idazkiak sortarauak 1920 0003 6. Artarakoxe Sail aunek: a) ekingo du euskalgi oroen odolez azitako euskal-eredu bat gertutzen, itzez, itz-yoskeraz ta idazkeraz albait erabatetsuena, euskaldun guziak idatz-irakurrketan erabiltzekoa.

66. 1900-1939 gipuzkera liturgia jag 0164 Emen berrtan JESUS'EN BIOTZAREN DEYA'N oroitzen genituen igaz Jesus'ek bere maitatzalle zintzo Alakoke'tarr Marrgarita Mari Doneari esandako itz ayek:.

67. 1900-1939 gipuzkera liturgia meza donea 1932 0004 Eta abadeak jarraitzen du: Benedicamus Domino (Jauna bedeinkatu dezugun) eta erriak: Deo gratias (Jainkoari eskerrak eman ditzaiogun) eta guztiaren azkeneko itzak Garbitokiko anima gaixoentzat izaten dira: Et fidelium animae per misericordiam Dei requiescant in pace (Eta fededunen animak Jainkoaren errukiaren bitartez atsedena (deskantsua) izan bezate).

68. 1900-1939 gipuzkera liturgia meza donea 1932 0047 Jauna ez naiz gauza zu nere etxabean artzeko: bañan itz bat esan zuk eta nere anima sendatuko da (Iru aldiz esaten da).

69. 1900-1939 gipuzkera liturgia a. menan 0244 (...) eguin nuen aitortzetic orain arteco gogoz, itzez ta eguitez eguindaco oquerrac, eta lagundu deguidala Espiritu Santubac, lotsic gabe ta eguizco damuz, aitorturic irabazi dezadan egun batian zure aurrean aguertzea, ez zure zuzentasunac condenatu nazan, baicic zure ontasunac aurrez erabaquiric eta barcaturic naucala Sacramentu onetan.

70. 1900-1939 gipuzkera liturgia jag 0216 Zer dago ostian Mezerdiko itzak esan ezkero? Jesukristoren gorputza, bere odol, anima, Jaungoikotasun ta guzti dago Osti Donean, Mezerdiko itzak esanezkero.

71. 1900-1939 gipuzkera liturgia jag 0216 Zer dago kalizan, Mezerdiko itzak esan baño len? Ardo pixka bat ur-tanto batzuekin dago kalizan Mezerdiko itzak esan baño len.

72. 1900-1939 gipuzkera liturgia jag 0216 Zer dago kalizan, Mezerdiko itzak esan ezkero? Jesukristoren odola, bere gorputz, anima, Jaungoikotasun ta guzti dago kalizan, Mezerdiko itzak esanezkero.

73. 1900-1939 gipuzkera liturgia jag 0216 Beraz, Mezerdiko itzak esanezkero Jesukristo osorik dago Ostian eta Kalizan? Mezerdiko itzak esanezkero, Jesukristo osorik dago osti osoan eta osorik osti-puxka bakoitzean, eta berdin kalizan.

74. 1900-1939 gipuzkera liturgia jag 0216 Ogia ta ardoa, noiz biurtzen dira Jesukristoren gorputz eta odol? Apaizak Mezerdiko itzak esanaz batean, biurtzen dira ogia ta ardoa Jesukristoren gorputz eta odol.

75. 1900-1939 gipuzkera liturgia jag 0245 Ogia ta ardoa, noiz biurtzen dira Jesukristoren gorputz eta odol? Apaizak Mezerdiko itzak esanaz batean, biurtzen dira ogia ta ardoa Jesukristoren gorputz eta odol.

76. 1900-1939 gipuzkera liturgia elizondo kristpe 0094 Orregatikan, Barkatzaillearen (4) Confesor oñetara oben guztiyak garbitzeko uste aundiz joan bear dezute; itz abek esan zitubana zintzu ta egiyati da-ta: Bere oben guztiyak bear bezela aitortzen ditubana biziko da ta ezta ilko; ta orren oben-txarkeriyaz ez naiz geyago oroituko.

77. 1900-1939 gipuzkera liturgia j.a. ugarte 0094 Itz labur gozo, jakulatori sutzu batsuek zuzendu Jesus, Maria, Jose, Aita San Prantzisko ta gañerako zerutarrai: Ur bedeinkatuarekin zere burua, oia ta inguruak busti, deabrua uxatzeko, bere tentazioetatik obeto libratzeko: bada urbedeinkatuak indar aundiak ditu etzai onen kontra.

78. 1900-1939 gipuzkera liturgia j.a. ugarte 0436 Eta ala balitz bezela, zure burutazio, itz, pauzo ta lan guztiak, eginkizun danak, zure gorputz eta anima eta berakgandik sortu zaizkitzun eginkizun guzti guztiak une onetatik bertatik, eta biotz-biotzetik, eskeñi gure Jaun eta Jaungoikoari, esanaz: dan danak bere gogokoak, bere gorapenarako eta zure pekatuen barkaziorako baliozkoak izatea nai zendukeala.

79. 1900-1939 gipuzkera poesia inzag 0298 Gozamen abek biurtutzeko,
legortutzeko malkuak,
ixildutzeko ume zurtzaren
larri datozen ojuak,
entzun nai nuzke nere amaren
itz sakon, xamur, goxuak,
baiñan munduan eztira entzuten
Zeruan diran soñuak
.

80. 1900-1939 gipuzkera poesia inzag 0300 Zeruan daude Ama Birjiña,
gañera ama zurea
goitikan dator itz goxo auxe,
nere tristuren epea,
ume zurtzaren poz ugaria,
malko legortutzallea,
ama nereak bialtzen diran
biotzerako pakea
.

81. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa anab don 0112 Bazkari-bukaeran Don Jose azaldu zan maisterren artera ta bai gogoz ta iñon diran atsegiñezko itzakin artu.

82. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa anab don 0112 Zurrungillo aietan irri-karkarak maiz entzuten ziran, asarrezko itzak ere bai ta noizbait eme baten karraxia.

83. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa anab don 0112 Neskatxak ez zuan itzik atera aal-izan, begiratu bakarrik.

84. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa aranzazu 1932 0239 Zuk ere ala nai izango dezulakoan jarriko dizkizut bi itz Arantzazuko Ama Birjiñaren agerkundeatzaz.

85. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa e. larrañaga 0042 Eta asten dira ia zein dan a itzaren itxorrkuna ta g itza nundik datorren.

86. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa t. larrea 0092 Itz au bukatzearekin, or zetorrek itxasoko olatu edo bagada ermo bat, ta jartzen dira Prakas'en batela bekoz gora ta gure inglesa ta Prakas buruz bera, ta or dijoa Prakas ori, guziz yayo alaere, igarian itxas eskiñara, aldian bein ia itoan zebillen ingles ari deituaz: -¡Inglesito!¡Inglesito!?Bai aldakizu igarian! - ¡Ez ba !! Ez ba! -¡Ene nere inglesito maite-maitea! Jakin zazu orduan galdu dezula zure bizi osoa.

87. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa ldi 0188 Itz bikoitz orrek zatirik azaldu bearrena Erti du.

88. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa ldi 0189 Arako itz bikoitzean, bada, orra adirazi, Erti'rena ezezik, Erri'ren mamia.

89. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa a itzaldia 0390 Oroikarritzat labur-laburtxo, bear bezela, ezarritako itzetan iru berri ageri dira: Aramayoarra ta musikalari bikaina ta elizgizon bioztsua zala.

90. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa a itzaldia 0390 Lantxo ura nere adiskide Bizentek irakurri zuenean, sadurpeko bizarra eskerraz leguntzen zuenartean, itz auek esan zizkidan: baina, mutil, au eztek Aramayo.

91. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa a itzaldia 0391 Etzuten aren ezpainak lagun-artean bein ere ebakiko, aitaren aurrean ez esateko itzik.

92. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa a itzaldia 0392 Zuen arteko batzuek, batez ere berarekin adiskidez lotuak izan zeratenok, izan liteke, bere bizitzeko gertaera au entzunez, arrituxe gelditu ta gainera aopean onelako zerbait esatea: gure erritar maitegarri au otzana zan, ezekien gora-goraka inoiz asten; apala zan, losintxa ta itz goxo ta gorespen-bila etzan bein ere ibiltzen; epetsua, egoarriduna ta odol-ila zan.

93. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa lh 0233 Euskara ain ederki ta argiro zerabillen ark, euskarazko ainbeste kondaira apaindu zituen ark ¿ez ote dit, nere ausarkeriaz aserretu-ta, kenduko gogotik edo mingañetik emen gaur atera bear nuen itzaldi nastua? Ta denbora berean dirudit neretzat ospe aundi bat dala nere Aita Mendibururen jaioterri ta jaioteleiza txit eder onetan gaur nik itza adieraztea.

94. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa lh 0235 ¿Zuok bai ote dakizute zenbat itz berezi dauzkan euskal berbo bakar-bakar batek? MILLA TA ZAZPI EUN itz.

95. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa lh 0235 Ta nola baitire euskaraz nonbait bederatzi milla berbo, euskara txit ondo dakien batek badazkitza, amabost millioi eterdi itz!.

96. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa lh 0235 ¡Ta oraindik itz oriek labur, bigun da errex balira!.

97. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa muj 0205 Batzuetan biotzetik jaiotako gauza gozoak esaten zitualako, beste batzuetan esaten zuana itz ederrez apaintzen zualako, asi ziran batzuek Olano'k ziona gogoz entzuten, eta bere itzaldian aurrera zijoala, geroz ta arreta geiago ipintzen zuten.

98. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa muj 0205 Olano'ren itzen bitarrtez, asi ziran kanpoan zeudenak sarrtzen, bete ziran eserrleku guztiak, ta laisterr gure azkoitiarra entzunle guztien jabe egin zan.

99. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa muj 0205 Ixilik eta pozik zeuden denak, Olano'k zerr zion aditzen, ta askotan txalo beroz estaltzen zizkioten bere itzak.

100. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa muj 0205 ¡Noraño iritxitzen dan itzaren indarra, itza bakoitzaren erriaren maitetasunarekin arrgituta dagoanean!.

101. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa v. aizpuru 0070 Gazte garbi onek bezela esan litzakezueke zuek ere beste zital aien ostera, bai, baña itz antzekoakiñ t'abots aundigoakiñ, guk ere atsegin maitatzeko eskubidea nai degu, bana ez iñolaz abereki guramen ori, zerekoitasun besterik ez dana, lazkeri ta gaiztakeri besten iturburu dana, ez baizik, gizatasunezko maitetasun eskubidea, bere oikor edertasun t'ondorengo espalpen jakiñ argitsu pen; ez zentsu utseetik sortutako maitakerie, ez baizik, bi bizi garbi elkartutakoetik (bi lañu elkar tximistatuetik txinparta argia sortzen dan erara) sortzen dan biozkada iturria, ez oldarka itxua, legun, xamurtua, adimen ta naimen zuzen bide pen argitua ta dena sustrai ezeriz, bien berekoitz ukaldi osoen, guraso gazte oen jasoi sendo ziurrena bere aurguntz sengie altxatzeko.

102. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa v. aizpuru 0086 oartu, geixo itzeetik zaletutzen direnak ta gizartek ere, ekin aldietako moteltzen direla ta bizitza (gaur beñepein) dakizute ez da adimen arrazoi utsez bizitzen, gero ta geigo naimen bizigoa bear da; lana pen betik bere izardiekin irabazi bearra izan badu gizakumek ogia, oraingo izardia minkor aitukorragoa da, zaiñ biziña da ta.

103. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa v. aizpuru 0086 Ta zueri agurtzeko asken itz bi: Euskaldun fededun esan izan oi da, bai egiz ta gorde bada sinismen fede ori, berak dakarren itxaropen, indar ekinkorra da ta bearra dezuete baska egoki zuen biozkadari emanez, pake, gentz ta zorion izateko.

104. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa e. furundarena 0032 Mayatzeko egun batian, esherita negoanian, zumardian, nere Mariatxoren aldamenian, itz gosho batzuek neri esaten aizanian, Indi-gaztañak nitun ikusi, lorez beterik, gure inguruan.

105. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa muj pam 0042 EMAZTEA ITZIK GABE

106. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa muj pam 0042 Emakume aren abotik ez zuen itz bat entzun.

107. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa muj pam 0042 Emaztea itzik gabe daukat.

108. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa muj pam 0053 Eutsi itz orri.

109. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa b. gerra 0082 Eta itz oetxek sartu ziran ondo eskubiko aldeko lapurraren biotzean, eta itz oekin batera sartu zan Jaungoikoaren esker, grazi , ugari ta biguna.

110. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa b. gerra 0082 Itz gozoak esango dizkitzu.

111. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa b. gerra 0082 Bizitzadun itzak.

112. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa b. gerra 0082 Barkaziozko itzak.

113. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa b. gerra 0144 Itz gutxitan, Martin: Jaungoikoaren Semearen gizakundeak sortu zuan bere Amaren biotzean pozezko gar aundi bat.

114. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa b. gerra 0251 Orain zuk daukazu itza.

115. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa b. gerra 0251 EIiza Ama Santak dauka itza.

116. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa b. gerra 0251 Bere garayan Eliza Ama Santak itz egingo du, eta guk Elizaren Seme onai dagokien erara, Eliza Ama Santaren itzak Jaungoiko Berarenak bezela artuko ditugu.

117. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa xavier'tar franzisko 0060 Indazu, Aita, lagun urkoa iñoiz okerbidera ez eramateko laguntasuna, onela itzez eta egitez Jaunak ipiñi nauen bidean zure antzeko izan da, zure lagun izan nadiñ betikotasun guzian.

118. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa jag 0186 Gogarte orrek, zer ote du ba? Gogarte onek, batez ere egunero goizetik egiten bada, egun guztirako gure gogoa oso bero jartzen du: biotza zeruko intz goxoz bigundu, ta adimena Jaungoikoaren argiz argitu egiten du, egun artan, Jaungoikoaren semeari dagokion bezela, bere egin-bear guztiak egin ditzan; eta bere nai, itz eta lan guztiak Jaungoikoarengana zuzendu eta Jaunak nai ditun bezelakoak izan ditezen.

119. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa jag 0234 ¿Zin edo juramentuakin emandako itza autsi dezu?.

120. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa lore-illa 0030 Itz oek aditzean, korde gabe erortzen da lurrera; ta kordera etorri zanean, bere eskuan lenago zeukan luma ura aldendu zayola dakus.

121. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa lore-illa 0086 ¡Zein izugarriak izan bear duan zure kastiguak! Ainbeste anima garbi zure itz eta egibide madarikatuz pekaturatu dituzu; Goi Jaunaren maitetasunetik aldendu, ta zerorrekin bat ondatuak beti izateko zoriyan ipiñi dituzu.

122. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa m.m. apalategi 0118 - Senideak, anaiak! - oiu egiten zuten guztiak, jainkozko gizonaren itzak oiartzunak birresan balituzte bezela.

123. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa elizondo loreusain 0261 Itzetan bezela, egiñetan ere Jesus'ek agindu bear du, oitura guztiak onak izan bear dute.

124. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa aita san iñazio 0093 10. 1888-garren urtean Aragoi-co probintzico gure Aita batec Ameriquetaco Uruguay-tic escribitu zuan escutitz batetic, ondorengo itz oiec artzen ditugu.

125. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa j. de iruretagoyena 0048 Orduan Eba emakumea bere aurrean ikusi zuanean, Adan'i itz auek erasan zizkion: Hoc nunc os ex ossibus meis et caro de carne mea.

126. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa j. de iruretagoyena 0048 Tobias gazte onak eta Sara neskatxa zintzoak aingeruaren autamenez alkarrekin eskontzeko erabakia artu ta biak alkarri eskua emanaz batutzera zijoazenean, Sara'ren ama Rakel andre onbidetsuak Jaungoikozko argitasunez, gaur egunean ere eskontzerakoan Eliza Ama Doneak esaten dituan itz gogoangarri auek ixuri zituan berengan: Abraham eta Isaak eta Jakob'en Jaungoikoa izan bedi zuen artean, eta berberak batu zaitzatela ta bere bedeinkapen ugariz bete zaitzatela, era onetan itz eder auekaz aitorturik eskontzaren gizabide egoki ta biziera onbidetsua.

127. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa j. de iruretagoyena 0048 Eta Jesukristo gure Jaunak eskontza sakramentu izatera jaso zuanetik batasun onek artu zuan aunditasuna adierazteko naiko ditugu Pablo Donea'ren itz auek bakarrik oroiaztea: Sacramentum hoc magnum est ego autem dico in Christo et in Ecclesia.

128. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa juan m. lertxundi 0120 Pello, amona ta zayak irittxi ziranean, oraindik etzuten nai aiña guztiak egin; atarian batzuek, eta eskaratzean besteak, ttxanda ittxoiñez zeuden: bañan nagusiya sartzera zijuala igarri zutenean, bi zatitan jarrita, erdian bidea utzi ziyoten; bide estu artatik, Pello, iriparrez, ta itzez guztiyak agurtuaz, amonarekiñ iragan, da sartu zan.

129. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa or scruz 0021 ¡Ainbeste edertasun galdurik! Beste itzez esaten eziñ asmatu det liberalak eta karlista gaiztoak Euskalerriari egindako kaltea.

130. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa j.m. azkue 0067 Aideak, Klarak iges egin zuala ta non zegoan jakin zutenean, joanda alegiñak egin zituzten etxera eramateko; bañan alperrik; aien loisin, zema ta itz gogorrak utsak ziran bizileku paketsu artatik alde eragiteko.

131. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa j.m. azkue 0117 Prantziskok Masseo anaiaren ogiak berak bilduak baño aundiagoak eta ederragoak ikusirik atsegin aundia artu zuan, ta lagunari begiratuta esan zion: -¡O anai Masseo ez degu onelako ondasunik merezi! Itz auek berriz eta berriz esaten ari zala Masseok erantzun zion: - Aita, nola deitu dezakezu ondasuna gabetasun gorri au, bearr degunik ere ez degu-ta? Emen ez dago mampacirc;izapirik, ez labanik, ez azpillik, ez etxerik, ez mampacirc;irik, ez morroi ta miraberik.

132. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa j.m. azkue 0166 Prantzisko, berexkuntza aundi au eman ziolako, bere eskerr ona agertzeko ustez, buruaz agurr eginda, aldentzera zijoan Aita Santuak esan zionean: ¡O tolesgabea! nora zoaz, ta zer agiri daramazu Barkamen ori eman zaizula siñetsi-eraztekon ? - Aita Santua, zure itza naikoa da neretzat: baldin Jaungoikoarena bada Berari dagokio berea dana agertzea: Ama Maria izan bedi papera, Jesukristo idazlaria ta aingeruak testigu; nik ez det beste agiririk ez beste buldarik nai; ori naikoa det.

133. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa j.m. azkue 0215 Jorje Deunaren elizak, ama bat bere semearen garaipenak goratzeko bezela apain-apain eginda, bere barruan artu zuan Jesukristoren Ordekoa, ta onek jarleku ederr apain batean eserita, obispoen ta jende guztiaren aurrean, biotzak pozez pil-pil egiten ziela, Prantziskoren goreskia asi zuan itz oekin: Lañu artean goizeko izarrak, ta illargi beteak eta eguzkiak argi egiten duten bezela, onek ere argi egin zuan Jaungoikoaren elizan. (2) Cel I 197 gn orrialdean.

134. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa ir ykbiz 0265 Eta ara non urbildu zitzaion legeirakasle bat, Yesus zirikatzera, ta esan zion: Maisua, zer egin bear dut betiko bizia irabazteko?(1) Lege-irakasle arek eztio Yesusi galde ori egiten arengandik zerbait ikasi naiez; bazekien berak ongi aski, Yainkoaren legeko lenengo agindua zein dan. Galde ori egiten dio, Yesus zirikatzeko, probatzeko, ea legearen aurkako itzen bat ateratzen zion ta orrela gero Yesus galdu zezaken.

135. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa ir ykbiz 0350 Itz ori entzundakoan, gizasemea atsekabetu zan ta aldegin zuen begi illundurik, ondasun aundien yabe zan ta.

136. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa ir ykbiz 0350 Ikasleak arritu ziran bere itz oietaz.

137. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa ir ykbiz 0524 Apostoluak ordea erokeritzat artu zituzten aien itzak eta etzieten siñetsi.

138. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa zink crit 0133 Itz bakoitzean gogai bat didorozute (idorotzen dizute) ta gogai au gauzen izatasunari dagokiona dala dakuszute.

139. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa zink crit 0211 Orregatik nik emen jartzen ditudan itzak aldatu bear ez diran uzirik ez det.

140. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa zink crit 0211 Ara emen atzalburu onetan neronek eralduta jarri ditudan itzak: Igitz-gogal= genio mecanico, igitza= mecánica'tik.

141. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa zink crit 0211 Aindizti= matemática; itz ori erderazko algebra ikurtzeko ibilli da; aindoatzaz itz-dagite batak eta bestiak baña algebra matematica'ren sail bat, agian nagusiena, da eta orregatik dustet, ura ikurtzeko aindiztiki itza gaizki ez dagola.

142. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa a ardi 0020 Martin Lôntxo izan zan orduan ere itzik geyen egin zuena.

143. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa a ardi 0119 Egun auetan emen oyukatu diran itz ederrak dira auek, isiltxo gaineratu zuen iztunak.

144. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa a ardi 0119 ¡Hura zan etorria! ¡hura erraztasuna! Itz guztiak Jainkozko maitasun-garretan irtetzen zitzaizkion; eta gu, zerutiko gar onen artean, geron buruaz ampacirc;ntziak (aztuak) bezela geunden adi.

145. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa a ardi 0142 Nik eztakit biotz artan, Bilboko Labandietan sua bezela, gorroto mina aspaldi luzampecirc;tan izekia izan duen biotz artan, nola itz oriek sustraitu zitezkean.

146. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa alt lb 0086 Laztantxuk, olakoxe zeretan pásatu zuan, eliz-txoko artan, gau guzia; alegia, olakoxe itzak eta olakoxe pentsamentuak, negar-malkoz eta negar zotiñez tartetzen zitualarik.

147. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa comunio santua 1906 0050 Ausse bera eracusten du Trentoco Conzilioac egoquitasun guchiago eztuten itz auequiñ: sibi conscius (2) Icusi bedi Concilioco guertaera au eta bere esplicazioa Fenelon-en carten 83 garren orrialdian.

148. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa manzi 0055 Jaietan ordea, (morroiaren itzak dira) goizean goizetik esaten genun agurtz ori; arratsaldean, beste morroi bat etortzen bai zan nere ordez, ta arekin beste bat esaten zun.

149. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa manzi 0097 Morroiaren itzak dituzu oiek.

150. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa ag g 0020 Milla aldiz bai entzun zituan, bakartasunaren erdian jarrita zegoala, urrutiko trumoiaren orrua, ekaitz aizearen durundia, artzaiaren deadar luzea, egurgillearen aizkorakada neurtua; basaurdearen arnasotsa, otsoaren alaraua, azeriaren zaunka, beorren irrintzia, mozoloaren oiua, basauntz bildurtiaren zalaparta; abere arranen dulun-duluna, ardien bee negartia, suge zarraren txistua, belien garraxi latza, sosoaren txortxorra, txori kantari askoren txiotxo alaia, errekastoen poll-polla, zugatz ostroen pir-pir biguna, eltxo gogaikarrien zunburruntxoa... itz gutxitan esateko, izakiak berez dituan ta mendi basoetan diran abere, pizti ta sortutako gauza guztien amaigabeko soñu txiki ta andi, ixil ta bizi, garratz ta gozo, mingarri ta eztitsu, pozkor ta ikaragarrizko danak.

151. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa ag g 0050 Geienez ere, ustegabe iñon topoz-topo egin bazuten, bata bestearentzat egokiak zirala irudituaz ta zerbaiten berri bazekitela aditzen emateko, parra-irri gozoz agurtu ziran, edo itz lotsati erdikaren batzuk esan zizkion mutillak neskatxari.

152. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa ag g 0262 Nondik egiten zaiete itz?.

153. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa j.m. azkue 0134 Eta gero arrpegiz-arrpegi begiratzeko jaiki zanean, Kristok bere esku dontsuak muñ-egiteko luzatu zizkion, eta anai Joan eskuai muñ-eginda gero Jesusen bularr-ondora orobat egiteko urreratu zan, eta onetan Jesusek laztantzea merezi izan zuan: eta laztantze ta muñ-emate anetan alako goi-atsonak (1) usai-gozodunak nabaitu zituan, munduko usairik gozoenak ustel-usaia emango zuten aien ondoan: eta anai Joan etzan poztua ta goi-argitua bakarrik geratu, usai gozo arek aboan illabete osoetan iraun zion; eta orrdutik biotzak aldatu, eta entzuten ziotenen animetan onura aundiak egiten zituzten itzak ateratzen ziran bere aotik, Kristoren Biotzetik eta Jaungoikoaren jakintzatik arrtuak bai-zituan.

154. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa j.m. azkue 0187 Itz auek esanda bere onespena eman zien, eta besteak beren Aitaren aginduak betetzeko asmoz, beren geletara biurrtu ziranean, berau pago-ondoko gelatxora biurtu zan.

155. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa j.m. azkue 0349 Askotan besteai laguntzeko asko jakin nai izaten degu eta gutxi geroni laguntzeko; Jaungoikoaren itza ezta ba esaten duanarena, ezta entzuten duanarena ere, egiz egiten duanarena baizik.

156. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa elizondo loretegi 0053 Sendatzailleak etzuan itzik ere geyago esan; bañan emakume ayek, guztiak batera, eun eta bere aldikoak ama txatxu ari esan zizkaten.

157. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa elizondo loretegi 0097 Aitonaren azkeneko itzak Erramuntxorentzat izan ziran.

158. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa elizondo loretegi 0229 Ire itza bear diat.

159. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa elizondo loretegi 0368 Gauzak ondo ulertzeko, itz auek gogoan artu.

160. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa elizondo loretegi 0368 Itzak (edo otsak) toki guztietara bialtzeko tresnari, erderaz Micrófono esaten zayo.

161. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa elizondo loretegi 0368 Aita Santuak esan zuana bi itzetan esango dizut.

162. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa ol ib 0296 Nik egindako itzak berak, alakoa ebatziko du azken egunean.

163. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa ol ib 0370 24 Pisidi igarota, Panpili'ra etorri ziran, ta Yainkoaren itza Perge'n aldarrikatuta, yetxi ziran Atali'ra.

164. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa ol ib 0651 5 Berek ala naita, ez baitakite ortzia aspalditik orr dagola, ta baita lurra ere, Yainkoaren itzak uretatik sorrtu ta ur erdian yarria, 6 ta ala izanik, orduko lurrbira urez estalita galdu zala.

165. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa ol ib 0651 7 Orain, berriz, ortzi-lurrak itz berberak zaituta daude gaiztoen epai ta itseseguneko sutan erretzeko.

166. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa t. egibar 0362 O nere Jesusen ezquer escuco zauri chit saindua, adoratzen zaitut nere biotz gucitic, ¿eta orretan eraman cenduen oñaceacgatic, aitortu ondorean Dabidequin: nere gaiztaqueriac igo ciraden nere buruz gañetic eta carga pisua becela astundu ciraden neregan, erregutzen dizut nere Salbatzallea, iracequi ondorean ni caridade eguiazcorequiñ, barca zaizquidatzula oraindañoco nere itz, pensamentu eta obra debecatu guciac.

167. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa t. egibar 0465 Eta Senaco Bernardino sainduac dió, gorputz ill batec ez daucan becela, ecertaraco quemenic, ez ibilltzeco, ez sentitzeco, eta ez mugitzeco, era berean arquitzen dala, fede bicia ez daucana: eta fede bicia dagoala, aguertzea biotzean, mingañean, eta escuetan; au da, pensamentuetan, itzetan, eta obretan.

168. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa t. egibar 0569 Anima nerea, anima nerea, dudaric gabe, guciz gogocoa zaitzu, izar dizdiratzalle oyetaco bat, cedori izatea; baña onetaraco ez bacarric ayenatu bear dituzu ceregandic, itz, gogoracio eta eguite loiquerizco guciac, baicican gañera igues bear dezu irrista zaitezquen, leuntasun gucitic.

169. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa ejercicio santuac 0124 Beguira zuc ofenditu dezun Jaungoicoa nor dan, bere perfeccioetacoren batzuec gogora ecarri, eta orien contraco zure utseguiñ, palta eta bicioac beren parean ipiñiaz, Jaungoicoa jaquintasun ondogabea, zure gogoracio, hitz eta lánac daquizquien eta barrun-barrundic ezagutzen dituena; eta zu ecerrere, utsa daquizuna.

170. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa ejercicio santuac 0432 Milla eta gueyago poz-eracutsi eguiten dizquitzut, eta animatic poztutzen naiz zure Seme chit gozoaren pizte gloriaz beteaz, bere presentzi jaungoicozco, hitz gozo, eta laztan amoriotsuaz eman cizun poz eta atseguiñ-contentuzco ujolagatic Berari esquer gozo eta bendicioac emanaz.

171. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa ejercicio santuac 0433 Beguira bere escu guciracoaren señale ceñ seguru eta aguiria ematen digun, heriotza eta bere etsai guciac azpiratuaz, eta bere hitzac uts-eman eciñ lezaqueala, bitori añ garai eta arguitsuaz argui eta garbi aguertuaz, bada Bere gorputz sagraduaz hitzeguiñaz juduai esanic: Deseguizute templo au, eta iru egunean ostera bera eguiteratuco naiz;.

172. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa urruz 0062 Jesu-Kristo dala apaiz au, probatuko det San Juan Krisostomo'ren itz auekin: Apaizak dira serbitzari utsak: Jesu-Kristo da Ogia ta Ardoa Gorputz eta Odol biurtu, eta eskeintzen dan Sakrifizioa Santu egiten dituana.

173. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa urruz 0063 Erakasle Santu onek erakusten du itz auekin, Jesu-Kristo berbera dala Mezan gauzarik bearren-bearrenak egiten dituana, eta zerutik jeisten dala, ogia ta ardoa bere Gorputz eta Odol biurtzen dituala, eta bera eskeintzen zaiola Jaungoikoari, mundua salbatzeko, eta bitarteko leial bezela, erregutzen duala, erria erredimitzeko.

174. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa urruz 0251 Emen berritu bear ditugu Jakob'k aingeruari esan ziozkan itzak: (...).

175. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa urruz 0411 Begira ondo, otoitz eder auen itzak zer esan nai duten, eta ezagutuko dezute, Espiritu Santuak adieraziak dirala.

176. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa urruz 0491 Aitak esaten ditu, dudarik gabe, Semearen bataioan esan zituan itz oek: Auxe da nere atsegin guziak egiten dituan nere Seme guziz maitea.

177. 1900-1939 gipuzkera literatur prosa urruz 0659 Kontriziozko egintza itz guchitan.

178. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak jnn 0583 Argatik iruditzen ba, niri, itz oek egin diotela baten bati imurtzi txiki bat; ez baita beste liburugille guzien buru-buruan, Mendiburu ipiñiko ez duan Guipuzkoar argiturik, Euskaldun Zizeron dala esango ez duanik.

179. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak e. larrañaga 0086 Itzak euskerazkuak izango dira noski; joskera, orrdea, errderarena.

180. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak j.i. uranga 0417 ¿Ez aldute bada oek errenkada berexi bat merezi, beren ekiñ aldi gaiñ gañekoagatik? Nik ditutan gayak amur ematen badute, esango det beti esan oi izan deguna itz guchitan; guztiz yayuak dirala kantaritzako gai neurketa guztiyetan eta Teatro Lírico-n aditu zituzten chalo ugari atsegingarri ayen apaingarritzat, nere baliyo guchiko oen otsa, adi dezatela; bada nik au baño geyago ez nezayoteke ezkeñi.

181. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak e. urroz 0312 Orrengaitikan aurreneko liburua donkidatu zeban Bergarako Seminarist-edo kolejial gasteai, esanik itz oyek: A los caballeros alumnos del Real Seminario Patriótico Vascongado eta asirik aurreneko ipuiya onla: Oh jóvenes amables Que en vuestros tiernos años Al templo de Min erva Dirigís vuestros pasos Seguid seguid la senda Porque marchá is guiados A la luz de las ciencias Por profesores sabios Etc etc

182. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak ee 1914 0194 Jesuiten artian iztunle trebienetakotzat asaldu zan, guchik bezela zekiyen entzuleen biyotzera ta burura irixten bere itz eder apainakin, bere arrazoi sendo ta jatorrakin.

183. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak jbdei 1921 0092 !¡Gora Sorkunde Garbia!! !¡Gora Aita Tirso!!- Gure zinismen edo fedea geruago eta otzagoa egiñaz dijoala... Gure gasteria geruago eta biurragoa eta oitura eta bizikera lasayagokoa izan nai duala... Arimako gausakin ez duala nai iñork ere orain gogoratu, eta beste orrelako itz gogorr asko eta asko aditzen diran garayan, uste izatekoa zan, Aita Karmeldar baten etorrerak etzuala ikara aundi-aundirik egin biar erri onetan, baño, ezker betikoak Goikoari, ez da ori gertatu.

184. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak urruz 0241 Eta... Aita Aizpuru`ren itz sutuak entzun; biotz biotzetik !¡gora!! batzuek bota... Iñazio gure Patroi aundia sarreran bezela abestu ondoren, bere biziko burrundararekin....

185. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak lab 0255 Au ere GWALARNek osatu du, itz zar guziak ta erabiltzen asiak diran berriak bilduaz.

186. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak a lamiak 0092 Aintzinako Erromarren spelunca, geroztikako latinoen cavea edo cova ta erdaldunen cueva adierazteko lau-bost itz ditu gure euskera zampacirc;r onek: atxulo ta koba Bizkaian, armalzulo Naparroan, leizezulo Gipuzkoan nonbait, obi arabar askok erderaz ere; eta gainera Lamizulo ta Lamiazulo Naparroako ibar askotan.

187. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak etxeg itzaldiak ii 0157 Gure gurasoak au egiten zuten, esaten degunean, ezpañetatik ateratzen ez badira ere, gure biotzean beste itz batzuek sorrtzen dira.

188. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak etxeg itzaldiak ii 0157 Isillikakoak izan arren, itz oek entzutea gauza txalogarria da.

189. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak etxeg itzaldiak ii 0157 Ara bada zerr itz diran gure biotzean jaiotako itz oek: gure gurasoak ori egiten zutenean, zerr dala ta egingo zuten: etziran aiek burugabekeriak egitearen zaleak.

190. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak lh 0112 Orra: Eztaietako tuntuna ta gurrdien soñua aditzean, sorolanetan zeuden auzoetako nekazariak, gizon ta emakume, beren besoak atxurr-kerrtenaren gañean toleztatuta, begira gelditu ziran danak, (1) Agirre'ri, beste idazle askori bezela gogoratu etzitzayon danak ori, guztiak esatekoan makurrki jarria dala. Bat baiño geiago diranian esan ezin leike danak, diranak edo ziranak itzaren orrdez urruti aldetik.

191. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak lh 0120 Oroitzen naiz, beiñ, nere eleiza-guttuna irakurrtuz, Jaizkibel'go lepo batean nenbillela, itz oriek topatzearekiñ, nere Mirentxu arrgala idaztea gogoratu zitzaitala.

192. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak lh 0120 Ni lanari lotuarazi ninduten itz orik berak Agirre'k oraiñ, zerutik, oiustatzen die gure idazle gazteeri.

193. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak lh 0120 Ekiñ eta jarraitu... Bi itz oriek, Euskaltzaindia'n ikurritz-tzat autatu ginituenean, Agirre gurekin zagon.

194. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak a mendib 0124 Mendibururen adizkiak eta idaztankera (1) Lan au aspaldion amaitua nedukala, Euskaltzaindiak yakin, uo, yausi... ta auen antzeko beste edozein itz j aintzat artuz idaztea erabaki zuen: jakin.

195. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak a mendib 0125 Zabalduta bat batera zarraren aurren-aurrenean itz auek irakurri nituen: Jesusen compañiaco A. Sebastian Mendiburuc eguiñac.

196. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak a mendib 0129 Askotasuna erakusteko Mendiburuk batean tza erabiltzen du, besteantzi ta noizbait z uts-utsik: inguruan darabiltza gau ta egun guziak I. 80-12, birtutez birtute garabiltzala III. 116-10; nik nere barren onetan nerabiltzan itzak I. 255-11, eguraldi gaistoak gaizki zarabiltza I. 217-9.

197. 1900-1939 gipuzkera saiakera-artikuluak a mendib 0139 Irugarren atalean erakutsiko dugunez, itz ikolduak contraídos ugari erabiltzen zituen Mendiburuk, bat ere ez ordea adizkietan.

198. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak lab toe 0301 Andre ta jaunak: Gaurko nere jardunari asiera eman baño len; Euskal-Antzerti, Teatroari buruz dakarzkizutedan itzaldiaren orriak irakur aurretik; au da, Komedi itzetan esanda, estal-oiala telón eroria dagoala oraindik, itz bi zuzendu nai dizkitzutet Gregorio Mujika jauna zanaren oroigarritzat.

199. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak lab toe 0301 Beste eletari eder ta adiskide maiteak, orain amabost egun itz egitsu ta bikañetan Mujika'ren arrigarrizko lana goratu zuten.

200. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak nekaustea 0010 Argi-bearra gutxitan izan da; garbi-bearra berriz, sarri baño sarriago: batean itzetan, bestean itzen elkarrtze, yoskera eta izloturetan, beiñ edo beiñ (oso bakan edo gutxitan) baita oldozkai beretan ere.

201. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak nekaustea 0010 Orregatik kendu egin ditut itz oyek, beste batzuk ipiñiaz.

202. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak nekaustea 0010 Au izan-ezik, oldozkoyetan beretan oso aldatze gutxi egin ditut; itzetan berriz asko, baña beti-beti Kardaberaz aundiari zorr zayon begirunea, arduratsuki zaindurik.

203. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak nekaustea 0017 Laugarren ikusbidea: 13garren zazpikoan, 4garren lerroan: dirauco edo dirautso argi baño argiago da, itz ori Bizkaitik etorri zala Gipuzkoara, eta Gipuzkoan giputz egin-gabe, bizkaitarr uts-uts gelditu zala, gipuzkeraz esaten dio edo dasayo esango litzake-ta.

204. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak nekaustea 0017 23.- Ederrki gipuztu zuen Kardaberaz-tarr Abak, baña noizik-bein Bizkayerazko esakera edo itzak utzi zitun; eta orain ere Nekauste zarr orretan irakurrle erne eta adikorrak bizkai-usaya edo, bein baño sarriago aurkituko du.

205. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak nekard 0007 Auxe da itz gutxitan esanda 1934 g. urteko ekiñaldian egin zana.

206. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j.v. landa 0132 Gissa ontakuak ziran Mariaren itzak, ta lembiziko agurra entzun zuten ama-semiak biziro alaiturik gueratzen badira, ze igaroko zitzayen Ama Mariak ondoren esan zituan gauz ederrakin?.

207. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0029 Grabiel goi-aingeruak Andre Mariari esandako itzak auexek dira: Agurr Maria eskerrez betea.

208. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0082 Nork ote esan zituen itz auek? Andre Mariaren itzak dirala orok dakigu.

209. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0082 Andre Mari gure ama maitearen biotz ederra itz auek adierazten dute.

210. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0082 Auek itz ederrak eta mamitsuak! Gure ama onarenak dirala ez aztu n. a. m..

211. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0082 Emakumea itz onek, juduen arrtean, ez du gogorrtasunik; juduen arrtean; emakumea itz onek gure izkuntzan enetxoa, maitetxoa, kutuna bezela esan nai du-ta; beraz arr zazute onela esan balio bezela: Enetxoa, guri zer ardorik ezpadaukate ere?.

212. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0082 Itz auek orra, Krisostomo deunak nola azaltzen dituen.

213. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0242 Bere jarraile zintzoai Jesus gure Jaunak esandako itz auek: zuek ere nor naizen erakutsiko dezute, guretzako esanak bezela arrtu bearr ditugu; ta gai ontan al-añako lan-egin ezkero, ez uste izan damutuko zaigunik.

214. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0242 ¡Lotsa! Jesu Kristoz lotsa izatea! Au itz itsusia! batez ere kristaua on egiten lotsatu egiten bada! Ludi osoan gauden guziok Jaunaren morrointza eraman bearrean gaude; ta bere seme-alabak bai gera, orra zergatik arrkitzen geran gure seme-alabatasuna aitorrtu bearrean.

215. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0242 Aiek zerua irabazteagatik Jesusen izena ain sendo ta bizi aitorrtu bazuten, ¿lotsatzen geranok donokiratuko ote gera? Ebanjelioko itz ikaragarri auek irakurrtzen ditudanero, zanetako odola izoztu egiten zait; nola ez ba? ain ikaragarriak izan ezkero? Entzun: Nitaz lotsatu egiten bazerate, baita ni ere zuek Jaunaren aurrean zaudetenean zuetaz lotsatu egingo naiz.

216. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0401 Ez aztu elizan esaten zaizkigun esan onak eta ematen zaizkigun ikasbideak guk baño askoz geiago dakien Jaunarenak dirala; ta Jaunaren itza dan sermoia entzutera kristau asko etorrtzen badira ere, guk kristau zintzoen eraz entzun zagun beti.

217. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0401 ¡Ura-maltzurrkeria! Oarrtu itz auek:.

218. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0012 Entzun orain Jesus onaren itzak.

219. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0012 Jaunaren itza ta esana ba ¿nola bete ez, Jaungoikoarena izan ezkero?.

220. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0012 Jaunaren itzak su dario; bere garr-txinparretan kiskaldu bearr gera beraz.

221. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0093 (...) ez diteke zeruko bizimenik izan; Jaunaren itzak zeruko bizimena ematen bai digu.

222. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0093 Nekazariak ez baditu bere lur - soro landak sasoi sasoiean, ez dezake erein ezertxore; eta guk ere ez badegu gure biotza Jaunaren itza entzuteko sasoi onean jartzen, ez dezakegu bertan gauza onik erein; eta ereiten badegu ere, etzaigu ale onik aziko; geroztik Jaunaren itza, gauza bikañena dala ta, munduan ereindako ale ta azi guziak baño irabazi aundiagoa ematen digula ta, gorde bear degu beti biotz-biotzean.

223. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0093 Lurrezko azi-aleak lurrezko irabaziak dakarzkigute; Jaunaren itzak berriz zerukoak.

224. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0093 Lurreko ale-aziak ustelkorrak dira; beraz ezin eman gauza iraunkorrik; Jaunaren itzak ordea ustelkorrik ezin eman; iraunkorrak berriz bai.

225. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0093 Ez dago ez mundu oso-osoan Jaungoikoaren itza baño azi-ale bikañagorik.

226. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0093 Agustin pekatuetan leporaño zebillela ta Jaunaren itza entzun da pekatutik iges egin zuen; Madalena emakume kaskariña zala ta Jaunaren itzak on-bideratu zuen; Paulo kristau etsaia Damaskoko bidean kristau arrapaketan ari zala ta Jaunaren itz deiak ere Jaunagana biurtu izan zuen.

227. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0093 ¿Zertarako jarraitu geiago, baldin badakizute Jaunaren itzaren indarra?.

228. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak j. iturria 0093 Al badezute bildu itzatzute donokian (zeruan) dauden santu guziak: eta ea nolatan zeruratu ote diran berai galdetu ezkero, erantzungo liguteke: Jaunaren itza gogoan eduki ta.

229. 1900-1939 gipuzkera saiakera-liburuak kortazar serm 0106 Eta umeak bezela egiteak adierazitzen du humillak egitea, ondorengo itzetan ezagutzen dan bezela, esaten duanian: Ume au bezela humillatzen dana, au izango da aundia zeruetako erreiñoan.

230. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa zerb gh 1927 0530 Elizatik atheratzean, Eskualzale guziek hitz bera zuten ahoan: Oi, zer oren gochoa iragan dugun!.

231. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa zerb gh 1927 0532 Ez baditugu segurki gure hitz zaharrak, bazterrerat utzi, behar nola-nahizko eta nundik-nahikako hitz berri batzuen ordainez hartzeko, ez dugu lotsa izan behar noizean-behinka hitz berri batzuen Eskuaran sar-arazteko, zaharren lagun edo gauza berri batzuen izen.

232. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa zerb gh 1927 0532 Lur-sagarra Eskualdun guziek hastapenaz geroztik onhartu duten bezala, ez othe lituzkete, emeki-emeki bederen, onhartuko bertze hitz batzu?.

233. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa je ber 0428 Bizpahiru orreagatarrek ihardesten daukute ez dakitela; bertze batzuek, hitzik erran gabe, beren sorbalden goiti-beheitiaz eta begien larritze harrituaz, erakusten daukute beren ez-jakinarekin batean halako ahalge izi bat, guretzat berdin bitchia segur nola baita gure galde pikor tupustadakoa heientzat.

234. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa jesusen bihotz 0006 Bertze hitzen artean erran izan diozka hauk: Ene Bihotza ohoratua izan dadien gutizia handia dut, arimetara nahi baititut ichuri Erospeneko frutuak, eta jendeak atheratu nahi baititut galpeneko lezetarik.

235. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa barb leg 0665 - Jesusek berriz: Ene hitzak izan dezala podore!.

236. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa barb leg 0666 Jesusek berriz: Ene hitzak izan dezala podore!.

237. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa barb sup 0134 Bertzenaz, berriz ere erran dezadan, itzetik dilindan emagun gako handi urrhezkoa, nehor ezda gehiago hunarako...

238. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa catjauf 0078 I. Blasfemioa da hitz gaichto bat Jaincoaren edo Sainduen contra.

239. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa zerb bahnar 0086 Jada ukhana zuen jaun aphezpikuaren hitz bat bi misionest Anamitek hasi elizadi batetarat joaiteko, buruzagi bezala.

240. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa lf 0014 Eta zerutik hitz hauk aditu zituzten: Hau da nere Seme guziz maitea, haren baithan dut nik nere gozoa.

241. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa lf 0015 Jesusek ihardetsi zion: Izkiriatua da: gizona ez da bakharrik ogiz bizi, bainan Jainkoaren ahotik atheratzen den hitz oroz.

242. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa lf 0133 Orduan Jesus hurbildu zen eta gaizkiak erran ziozkaten heien sinets-gaiztasunaz eta bihotz-gogortasunaz, zeren ez zuten sinetsi phiztu zela, ikhusi zutenen hitzaren gainean.

243. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa ip 0042 4n Aita amer zor duzun amorioari, errespetiari, obedientziari huts egin duzunez; obraz; hitzez; gogoz; beren beharrunetan sokhorritu dutuzunez; buruzagien pian bazira, noula zerbutchia egin duzun.

244. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa ip 0163 Erran nahi da: Ene Jinkoa, zergatik abandonatu naizu? han zirenetarik zombaitek hitz horik entzunik, zioien: Eliari oihu egiten deio.

245. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa ip 0308 Ainguru Gabriel joan zeion berri handi horren emaitera: salutatu zian egun oroz haren ondotik fidelek erraiten dutugun hitzez: Salutatzen zutut, Maria, graziaz bethia, Jauna duzu zoureki, benedikatu zira emazte ororen artian.

246. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa ip 0308 Hitz hoien entzutiak ahalketu eta izitu zian Birjina umila: Etzitiala izi, dio Ainguriak, Jinkoaren aitzinian grazia ukhen duzu: ama izanen zira, eta zoure semiari izena emanen deiozu: Salbazalia.

247. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa jnn bihotz-2 0088 Jainko semearen gizon egitea, eta, bertze hitzez mintza nadien Jainkotasunaren gordetzea gizontasunaren itzalean etzen bertzerik, baizik ere, Eskritura Sainduak diona, harren ezteustea.

248. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa jnn bihotz-2 0259 Utzi behar ditzunak orduan, hek dire, hitz alferrak eta menturaz gero ere egin daiteken lan phichka zerbait.

249. 1900-1939 lapurtera-nafarrera literatur prosa leon imit 0409 Bihotzeko amodio eta min handi batekin zitut othoizten, zure bortz zauriak nere baitan ikusten ditutalarik eta gogoan erabiltzen, begien aitzinean atchikiz David profetak zure ahoan, o Jesus ona, ezartzen zituen hitz hok: Zilatu dituzte nere eskuak eta nere oinak, kondatu nere hezur guziak.

250. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lander 0595 Jaun aphez J. Bte ALTHABE, Jainkoak aurthen bereganat deithu duenak, hel-arazi zauzkigun, 1910eko bilkhurarat, 357 euskal-hitz berezi Hitz hoitarik badire, aithor dugu, garbiagorik gabez, derabilzkatenak.

251. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lander 0595 Hitz hekiekilako guthunean berak zioena, ez zituen hitz hek Maulen nihorenganik aditu.

252. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lander 0595 Hitz hek guziak bada, 1910eko agorrillaren 25eko bilkhuran, agertu zitzaizkolarik, Nere Jaun Jean de Jaurgain buru lehenak erran zuen, hitz hek guziak partuko zitzaizkola, Don Resurreccion-Maria azkue-koaren Hiztegiari, hetarik Hiztegi hartan ez zaitezkenak izateko artha handiz altchatuak eta Don Julio Urquijo-koaren Hilabetekarian argitaratuak.

253. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lander 0595 Huna beraz hemen behera, hitz hetarik erran den Hiztegian aurkhitzen ez direnak, edo han aurkhitzen direlarik, han diotenaz zerbeit gehiagoko erran nahi dutenak Don Res.-Maria Azkue-koak bere Hiztegian, eta Almanach bere mintzaira iskribatuzkoan bezala, Zubero-ko u bethe, gurea bezalkoaren adiarazteko, u emanen dugu dena den, eta bi ponturekin û hekin û chorrotcharen adiarazteko. Hala nola: Zelietako Jauna, zû zirade gure Aita eta gû zure haurrak gûtûzû

254. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lander 0602 J.Bte Althabe, bilzar-lagun zenak, hitz ahalaz garbi horiek gure bilkhurarat hel-araziz, Euskal-mintzairari egin dioen laguntzaz bertzalde, bazituen lehenagodanik bi liburutto euskaraz argitaratuak: bata 1900 garrenean, Ciberouco botanika edo lantharen jakitatia, eta bertzea,1904 garrenean, Houn-kaillu berrien enthelegia Ciberouko laborarier.

255. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lander 0602 Bi liburutto horietan ere, Hiztegiak ez dituen hitzak altchatzeko balaitezke, eta gure bilzar-lagun goretsiari esker, Hiztegiaz artha dutenek, hortik errechki bil detzakete. J.Bte ALTHABE zenak bada, urhaspide horiek guzien bidez, Bilzar-lagun guzieri irakaspen ohartgarri bat ematen daroku: zerik eta, batbederak behar ditugula, arrozterat emanak diren euskal-hitz garbiak bildu eta bilkhurarat ekharri.

256. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lander 0602 Aithortzeko balimbadugu ezen, Don RESURRECCION-MARIA AZKUE-koak, Euskal-Herri guzirat agertuz eta euskal-herri guzietako hitzak ahalaz bilduz, lan bat egin duela, orai artean bertze bakhar batek ere egin duen baino gehiagokoa, ez da gutiago egia, euskal-hitzen erdiak ez bada, heren bat gutienetik ezin eskuratu dituela.

257. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lander 0602 Lohaken bada gutarik batbedera, bere ingurumeneko hargin, zurgin, okhin, harakin, harotz, eta zapatagin, bai eta lur langile, larru aphaintzale, artzain, ihiztari, arrantzale eta salerostunetarat, galde letzoketen eta bakhotchari bere urhaspidetako gauzen izenak, arte laburrez harrituak gindaudeske, ikusiz zembat hitz lagozken altchatu beharrak.

258. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak euskaltzaleen biltzarra 0004 Azken hitz hoik bezala, bertze erran diren gastu bideak onez hartuak izan daitezke.

259. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak euskaltzaleen biltzarra 0004 Erran gabe doa, nolako atseginez aditu diren Burulehen ohiaren hitz ukigarriak, nola baitire adituko Burulehen berriak apairutik lekhora adiaraziko dituen bere hitz bethidanik su eta khar handi dariotenak.

260. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak euskaltzaleen biltzarra 0005 Itzali zenean Izarra, eta aditu zirenean, don Jose de Eizaguirre Burulehen berriaren hitz, esku-zarta handiz saristatu zirenak, chutitu ziren Lagunak, errebote joko ederraren ikusterat abiatzeko, oihu bihotz bihotzetik eginik: Bizi bedi Euskara!.

261. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak euskaltzaleen biltzarra 0006 Ene chedearen bethetzeko, behar nuke eskas dutana, zaharren mintzaia garbi eta ederra: ezen Euskal Herriaren amodioa itchuratzen duzue, eta amodio hori ez litake agertu behar, urrezko hitzekin baizik.

262. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak euskaltzaleen biltzarra 0006 Lehenbiziko hitzak errechak eta bihotzekoak izanen dira, zuhoneri maileatuiak: Ongi ethorri!.

263. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak euskaltzaleen biltzarra 0006 Guziek badakizue zer izan den Kapito-Harri; bainan laket zaut zombeit hitzez erratea.

264. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak euskaltzaleen biltzarra 0010 Gai onetzaz itzegitian gogoratzen zait xuberotarren kanta eder bat, bere itzetan esaten du: Txorinuak kaiolan trixterik du kantatzen, dialarikan zer jan zer edan kanpua desiratzen, zeren, zeren, libertatia hoin eder den.

265. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lander 0066 246.- Salbatore, baba lore [L], (Aroa bide onez dohala adiarazteko) 247.- Azken hilak, paga zorrak [BNC], (Besta egiteari, huts egin nahi ez duenaren hitz bat, - bere gisan zuzena; azken hilaren gain izatekoak direnaz geroz, aintzineko guzien hartzekoak, (Voir le nampdeg; 67).

266. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lander 0066 248.- Horak bere egina bezala [BNarn], (Gauzak erabili ondoan, bere tokietarat helarazten ez dituztenez, erraten den hitz bat. Nork ez dakigu, bere egiteko hartan, zembat den, hora (zakhurra) baino gurbilago gathua).

267. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lander 0066 249. - Hatsa gezurra [BNC], (Gezurra nola nahi derabilkatenez, erraten den arbuiozko hitz bat).

268. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lander 0067 253. - Ez duk gure muthikoa, zazpi etxetako herrian galduko!, [(BNC)], (Aldi batzuz trufaz, bertze aldi batzuz lausenguz erraten den hitza).

269. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak larz 0407 Zoin egiak diren ahatik hitz zahar hauk; Izitzea dela zuhurtziaren hastapena!.

270. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak stpierre gh 1921 0658 Gizaki horren mintzaian ez du nihola ere nahi eskualdun kutsurik ezagutu; hitz batzu baitira, Baigorri, Iliberri eta bertze, eskualdun begitartea daukatenak, dio Philippon-ek ez direla den gutienik ere eskualdun; ez dute beraz deus ikustekorik elgarrekin eskuarak eta iberotarrak; ez dira bat bertzearen seme, ez haurride, ez ahide; erro berezietarik sortuak, bide berezitan dabiltza.

271. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak stpierre gh 1921 0658 Ez, hitzik.

272. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak stpierre gh 1921 0660 Ahidetasun horren frogak emaiten ditu hitzetan eta guziz gainetik hitzen ondarreko juntura edo lokarrietan.

273. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak stpierre gh 1921 0660 Badute alabainan mintzaia zaharrek, hala nola eskuarak edo latinak, hitz bakotchari darraikola buztan berezi bat, hunek erakusten baitu zer gisako lokarria daukan hitz horrek bere aldeko lagunekin.

274. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak stpierre gh 1921 0660 Schuchhardt-en iduriko, molde bera dute osoki iberotar ala eskuarak hitzen elgarri josteko, burutik buru: froga nahi duenak ikus beza juntura hoien bilduma iberotarrez: .

275. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak stpierre gh 1921 0661 Bere hartan dago Vinson, ez duela kausitzen bi mintzaien artean ahidetasunik batere; iduripen bat edo bertze bai, han hemenka, asturco, idubeda eta holako, bainan zinezko zerik ez, ez hitzetan, ez hitz erro sorkunetan, ez ibilgunean, ez begitartean le facies general.

276. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak stpierre gh 1921 0661 Auzi horren azken hitza, gure jakinean, Schuchhardt-ek emana du orduan; ez dugu deus entzun geroztik hortaz Vinson-en ganik.

277. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak inza 0004 Ixill-ixillik atera nintzan andik, itz oiekin pixkoat pozturik ba-da ere, aski larri.

278. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak inza 0008 Nere lanak bi zati ditu: 1ª, Lenengoan itz batzuek ba-da ere esan nai ditut lengo mendetan Naparroan izan dugun euskeraz, ordutik gelditzen zaizkigun idazki edo ezarritako gauzetatik atera-ta.

279. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lf 0190 Ezin ukha ditake gure eskuara zaharrak eztuela aski hitz edozoin gauzari bere izenaren emaiteko.

280. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lf 0190 Gure tokian tokiko hitzak, elgarri josiz, ez othe litezke mintzaire jori eta erreberritu baten gayik edo ekherik ederrena?.

281. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lf 0191 Lehenik bere hitz zaharrak laburrak ditu; eskuarak aldiz labur guti eta makhur horrek eztu chuchentzerik.

282. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lf 0191 Bertzalde alemanak bi hitz uztartzen dituelarik oso-osoak uzten ditu biak, eta ezagut-errechak.

283. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lf 0191 Azkuek egia handia dio, hitzberri egileri artamendatzen diotelarik eztitzaten berek egin hitzak hala bil eta urt.

284. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak larz 0405 Neguko gau luzetan, nekez zitazken supazter chokoan, arats osoak iragan, ametsetako sorginen gachtakeri bihotz-ilungarriez hitzik atera gabe.

285. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak larz 0406 Beraz bego hitzak eta lot lanari.

286. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak je euskg 0207 Ez dezakegu ere gaitzetsi gabe utz Altube, ixuriegi agertzen zaizkoten hitz batzu, frantsesez termes abstraits deritzakoten hetarik.

287. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak je euskg 0304 Noiz nahi, nola nahi, ttipi danik trebatu eskasean, hitz euskaldunen ordain gure mihiak frantsesak derabiltza.

288. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak je euskg 0304 Jainkoak badaki, bertzela, zer hitz frantses makur, kakola, -buru-buztanik gabeak!.

289. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak je euskg 0304 Iduri luke ohart ordu luketela nola diren izkiriatzen hitzak; zer itxura duen bat bederak; frantses hitzen osatzea eta heiena ez dela arras berdina.

290. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak a. lizartza 0097 Ez arritu bada, nere lantxo au arintxo egina izatea; ezta artu ere nere erranak, gai ortan azken itza balira bezala.

291. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak a. lizartza 0107 Oneraño Larramendi'ren itzak.

292. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak je bur 0056 Gogoan duguna ez dute arrunt kokatzen hitz horiek.

293. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak je bur 0144 ... Egiaren erraiteko, lantu du bertze orduz bersu hoberik, nahiz hok ere neurtuak diren chuchen, labur, eta bat bederak ondar hitzean joite ona duen.

294. 1900-1939 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak je bur 0144 Launazka jartzen dira; lauek azken hitzaren buztana berdina daukate, eta berdin joria, aldatzen zeielarik lehen andanatik bigarrenera, eta bigarrenetik hirugarrenera, begien atseginarendako bezala beharrikoenarentzat.

295. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1933 00006 Tolosarrok entzun al izango gendun Jainkoaren itza, goizean goiz oieko epela utzi bearrik gabe, egoki-egoki zetorkigun garaiean.

296. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1933 00006 Ondoren, bi itz lotu zitzaizkidan biotz-biotzean.

297. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1933 00006 Amaika eroitzapen zar astindu zizkidaten ene baitan. Mixioak euskeraz ¿nola ordea? Ez baita atzo goizekoa. Gabero, gabero, alajaña, zazpi-zazpitan eleizaratuz gero, Jainkoa'ren itza gure elez entzun... Eta, beti, zaarrez zitzaidan iduri oroimena.

298. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1933 00006 Iza nire, aita Iruarrizagak, euskerazko gogo jardun aiek eratu ez bazitun, eta Agirre zanaren lumak, bazterrak astindu ez baiztun, entzungo algendun aurtengo Garizuma deunean, Jainkoa'ren itza gure elez? Apiña. Baño, gaurkoan, ziur baño ziur, oiustatu gentzake, noizpeinka, Tolosa'ko eleizetan euskerari gordetzen zaion begirapena, alita Iruarritzaga eta Lizardi'ri esker dala. Asko esatea dala? ¡Ez!!

299. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1915 0001 Ezta entzuten alde gustijetatik itz zikin, birao ta abesti zantarrak baño besterik, eta zoritxarrez, lotsa-galduko euzkeldun askoren artian be bai.

300. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak ayerb 0001 Erderazko itz oyek nik dakitaneraño onela euzkeratu leizke: 1.ª LIGAZON.. Bigarren ikurr au adirazi nai bada Apeotza esan leike.

301. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak ayerb 0001 Lenbiziko ikurra esan nai ba'da easkina itza da guziz egokia eta euzkeldunak erabiltzen dutena.

302. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak ayerb 0001 Aginkatza esan leike engranaje adirazteko, edo agin susterra dala beste onelako itzen bat.

303. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak ayerb 0001 Baleike euzkeran egotea beste itzen bat egokiagoa bañan orain aldian etzait bururatzen.

304. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak ayerb 0001 Euzkerazko beste itz oyek urrengo batean erderatuko dizkitzut.

305. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak kk 0001 Sorgiña'ri diñotsot bere idazkija euzkeraz ederto eginda dagola, ta sarrijago bialtzeko zerbait, eta niretzako ipinten dauzan itzak be euzkeraz egiteko urrenguan, erderiaz apur bat esker nabil-ta.

306. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak kk 0001 Itzegikarijak keia atara eben euren itz sutsu bixi-bixijaz ¡ango txalo, uju ta gorak!.

307. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1919 0001 Kirikiño, errizain batek galdetzen dit ia cuarta tempora nola dan euzkeraz (1) Ori euzkeraz lauren aldiya da; baña erderazko itz bi oyekin ez dute ori esan nai, esan nai dutena da abade barrijak egiteko aldija, ta urtian lau bidar ixaten dalako esaten dute cuarta edo lauren.- Kirikiño.

308. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1919 0001 Urreta jauna jaiki zanian itz egitera uste nun etxia purrukatuko zala ¡ango txaluk! gogo aundija zegon jaun onen itza aditzeko, ta arrazoi zuten, zergatik ¡ura da itz egitia!.

309. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1919 0001 Itz oyek aditzera etorri ziran abertzaliak Donosti, Tolosa, Errenderi, Amasa, Andoain, Usurbil eta Lasarte'tik.

310. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak kk 0001 - ¿Nundik norakua da itz ori? - Ondo argi dago ba. Irri eztakizu zer dan ala? - Bai, burle.

311. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak kk 0001 - Orduan aituko dozu oin itza. - Eta irudi eztakizu zer dan ala.

312. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak kk 0001 - Bai, argi dago; baña ori barrija ixango da, ezta? - Nik oin esango baneu, itz ori aurkitu dodala 1767'an batebatek idatziriko liburu baten, ziur nago zuk eta beste askok ontzat artuko zeunkiela itz ori, ta beriala artu ta eruango zeunkie zeuen iztegijetara; baña nik esan ba'dagit, orain asmaua dala, ta ganera, neuk asmaua dala... orduan be ziur nago, arexek eurek asiko dirala esaten: Ba, bestelakotsuak, ¿nortzuk dira orreik txotxoluok euzkerazko itzak asmetako...? ¡ut!....

313. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak kk 0001 Karikatura esan eskero danak aitzen dabe, ta idazle gustijek erabilten ba'dabe karikatura itza, ¡ederto!, baña gure euzkereak bauko aberastasuna oldospen ori erdera barik adirazo al ixateko, ta gure euzkerearen aberastasuna oldospen ori erdera batik adirazo al ixateko, ta gure euzkererearen aberastasunak ¿zer dala-ta geldi eukiko doguz? Or daukozuz doixtarrak; geyenak idazten dabe karikatur baña baukiez itz bi zerrbild eta spottbild, erakutsirik omen euren eliaren aberastasuna.

314. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak kk 0001 - Baña eztautzue artuko itz ori.

315. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak kk 0001 - Oin berreun urte jayo baziña, ta itz ori orduan asmau bazendu ta ipiñi liburutxuen baten, orduan zure irrirudi edo irriudi edo irrijudi edo irjudi, jakintsuek euren buru-txontxorretan artuta erabilli ixango eben.

316. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1930 0001 Baiña, abertzaletasuna gure artean, itz uts bat baño ez da izango? K. E'TARRAK.

317. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1931 0001 Prieto'k Euskaldun pelota tokijan egin eban itzaldijetzaz bere zer edo zer badiño, oso txartzat arturik aren itzak.

318. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1931 0001 Alba'k ostera itz politak esateari dagokijo.

319. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1931 0001 El Socialista-k bere erkalaren aldez itz labanak dakarz eta eurak aldun batzarrean lanik asko egingo ei dabe errijaren onerako.

320. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1931 0001 Gure Ikurritzaren lenengo itza, beñena be bai Jaungoikua da, ta berau su ta gar aldeztu biar dogu, baña beronek irakasten dauskunez bakotxari beria emon da, norberaren Aberrijaganako jaokuzan biarkunak beteta.

321. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1932 0001 Ni enaiz gai onek esan zituan itz eta egi gustiak izparringian jartzeko, eta barkatu irakurle.

322. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1932 0001 Juan zaiguz aurtengo jayak, eta itz gutxitan ez bada be, esan bear degu nolakoak izan diran.

323. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1934 0001 Soñez ala soingabe jazo zan Jaungoikua'k daki, nik ez Bai-dakit, orrattiño, alako gixonak soñez ala soingabe, Jaungoikua'k daki, nik ez donokira jaso ixaki, gixonek ezin esan alako itzak entzun leuzala.

324. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1934 0001 Auxe dozube, ba, ipuñaren esangurea: Azija Jaungua'ren itza dozube.

325. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1934 0001 Bidondokuak entzun, bai, egitten dabe, baña, bertatik goteungia datorrkije, ta euren bijotzetatik itza eruan egitten dau: ziñetsirik jaregin eztattezantzat.

326. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1934 0001 Atxetakuak itza entzun eta pozez arrtzen dabe, baña zusterrik egin ez; aldirako ziñetsi-arren, ziltzaldijan atzeraka joten dabe.

327. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1934 0001 Lurr apatzetakuak, barriz, bijotz zintzo ta zuzenaz entzuten dabe itza; bata, jabon eta galburubak ekarri, be, egonarri.

328. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1934 0001 Eure bidiari lotu nire oñak, labandu eztattezantzat; adi agokit, eta entzun nire itzak; eure errukijaren aundija erakuskek, eugaz uste diranak jaregitten dozakan Jaun orrek.

329. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak i. enbeita 0001 Errderakada batzuk daukazan-arren, itz...
Esku batian, urria,
bestian lukaink-paria;
ta areik gustijak gitxi bai-liran
arrautzaz altzo betia.

330. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1935 0001 Euzkera'ren zeingi-izakera (características) oargarriyenak, onetxek dira: argittasuna, bearrtasuna (precisión) bakuntasun-era (sencillez y orden), edo bi itzetan ezan da: bidezkotasuna ta ereskidetasuna (lógica y armonía) baizik ezdira.

331. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1935 0001 Berak eskatu eban azkenengo orduban Bere Aita'ri Aita azketsi egijozu zer dagijen eztakije-ta katoliku garanak Itz onek erabilli biarr doguz geure egikixunetan.

332. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1936 0001 Beste batek, ostera, egun berberian, beste naigabezko itzoik oguzten dauz: - Gaurrko egun au baño ittun eta zoritxarrekuagorik, iñoz eztot ezagutu ixan.

333. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1936 0001 Zoritxarr gusti arein erdijan ezetariko poz-argi barik illunpian aurkitzen ziran arraintzale errukarrijak, euren anayen illobija zan itxasuari areyo-antzo begiratuten eutsoen, eta intziri-arrtian itz oneik oguzi: ¡Itxasua dan ankerra!.

334. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak euzkadi 1936 0001 Bermeotarr arraintzale samindubak, euren zoritxarra bide dala itxasuari ankerra dala esaten dautsoen bittarrtian, Laida ta Laida-antzeko ondarrtzetan itxas-uin jolaslarijen-arrtian jolasian diñardubenak, itxasuari abegi onez begiratuten dautsoe, ta osasungarrija dala, ta abarr, esanaz, anei itz goralgarriz goraldu.

335. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1931 0001 ¡Bai itz polita!.

336. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1931 0001 Datorren larunbat gabean Euzko-gaztediak eratutako itzaldi saillari jarraituaz, Irazusta'tar Jon Andoni lege-gizon jakintsuak zuzenduko digu itza.

337. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1931 0001 Berak itz xamur eta biguñakin, biotz biotzean sartu zigun Euskal Erriko idazkia, kondaira.

338. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1932 0001 Bigarren gure izkuntz maite berdin gabean, itz goxo bat bakarrik ez entzuteak, omena eskeintzen zitzayona Legazpi'tarra eta geyen-geyenak euzkotarrok izanik.

339. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1933 0001 Ez da egoki len zuzen ezarri ta zabaldu ta dagoan donea itza kendu ta deuna artzea.

340. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1933 0001 Baña iñolaz ere, gizon auek ez dute ulertzen gizonen itza, eta erantzuten dute: Pues si es a buenas a malas.

341. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1933 0001 Eta ¡an ziran itzak! Satanas'ek ere etzuan zikinkeri aundiagorik esango.

342. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1933 0001 Ez bakarrik itzak baita ere egintzak.

343. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1933 0001 Eta esan detan bezela, itz ederrak entzuten ziran gizon auen aotik, baña ez noa zer esaten zuten ipintzera...... zorionez edo zoritxarrez ondo ezagutzen ditugu euskaldun guziok sujeto auek eta... Sarri esaten zituzten itz auek: Que no salga nadie pase lo que pase.

344. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1933 0001 ¿Egiten dizuen itz leunai nola erantzun diozute?.

345. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1933 0001 ¿Gure naia? Itz gutxitan esango dizutet.

346. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak fir 0001 Baño, gure aiten naitek zuur itzetan erakutsi zuten zuurtzia, itz gutxitan borobilduz, arbatsoenganik ikasia eta ikusia.

347. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak fir 0001 Zuen biotz ona eta gogo garbia itzekin bezenbat edo geiago begiekin, aurpegiarekin adiarazten duzuelarik, bertatik begikoak, agertzen zarete.

348. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1933 0001 Bañan... maite beti euskera, españar itz zikin oyek ez dute tokirik izango ta zure biotzean.

349. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1933 0001 Ez zalantzan egon: Ez itz goxoen billa ibilli: Ez jaramonik egin jauntxoen esaneiri.

350. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1934 0001 Eta beren agerkun guztitan, beren erriketa azalpen danetan langille edo biargiñen zuzendari ta laguntzallerik onenentzat bezela itzez (eta ez egitez) azaldu izan diran arren, beartsubaren aurkaririk zitalenak berak dirala esango genduke.

351. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1934 0001 Zurrutak orailduta, gizonaren antzik gabe gelditzia ez orde tajuzkoa izaki olerkariaren esanetan, ezin itz goxo ta sorkai atsegiñetan txoratu.

352. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1934 0001 Botzez lana egin biar dala
bururikan galdu gabe;
itz jakiñak dirala oyek
ezdakat dudarik ere.

353. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1936 0001 Irakurtzen det, Monzon jaunak azkoitiarrari itz oek zuzendu zizkiela: Gure mendietan subak ikusten ditut, bañon zuben biotzetan su-gar biziagoa nabaitzen det.

354. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1936 0001 Ara goian jarri ditudan, gure Sabin irakaslearen itzak, ederki azaldu gure gaia: Zintzo jarrai, dio Sabin'ek, zuen egintzetan ikurritza dan Jaungoikua eta Lege-Zarrari, eta orduan abertzale izena artu zenezakete.

355. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak i. omaetxebarria 0001 Argitu zan azkenean 1936'ko garagarrillaren 6'garren eguna! 50 urte lenago euskal-semeak ain biotz pozez eta begi argiz agurtu zuten eguna ta gaur aiekiko gogo-batasunean onen aundikiro ospatu bear genduana! Bide zabalaren alde batetik bestera leiotik leiora tramankulu bat zintzillika jarrita agiri zan, erderaz ta euskeraz itz auek zeramazkiala: Arantzazu'ko Prantziskotarrak euskal-erromes arantzazuzaleai: Pake ta Zorion.

356. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak i. omaetxebarria 0001 Anima ikutzekoak izan dira 50 urte lenago ordu artantxe gertatu zan Koroazioa gogoarazi diguneko itzak.

357. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1936 0001 Batez ere bi itz Lasarte'ko Gaztedi sutsuari.

358. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el día 1936 0001 Biotzez lana egin dutelako berarekiñ; maitasuna dabilkitelako guziyaren gaiñ; zalantzarik gabeko itzak esaten dizkiotelako.

359. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el pueblo vasco 1935 0001 Amaika illabete auetan 1.400 ingurun arpegiak ikusi ditugu, eta 520 arazo inguru rurenduak izan dira itzez eta itunez.

360. 1900-1939 sailkatu gabeak egunkariak el pueblo vasco 1935 0001 Eta itzez, Alkartasunean, beste 35 gora-bera zuzendu ditugu.

361. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak la cruz 1934 00012 Nik diotana egia edo gezurra bada, bertako langilleen itzak dira, gezurra balitz obe bano...

362. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak euzko deya 1937 00004 Itz hori kunplitzeagatik, eraman zituzten deputatu-jauregirat, ura baitzen tokirik seguruena.

363. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak euzko deya 1937 00004 Itz hoik, zuhur eta egoki-egokiak zidurizkigun; huna zerengatik.

364. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak euzko deya 1937 00004 Itz hoik zuhur eta egoki-egokiak didurizkigula erran dugu gorago: egokiak eta errepetitu beharrekoak, zerren ahantziak baitituzte Frantzia aldeko eskualdun aunitzek, Espainia aldekoen kontra ain , itsuki ta neurri gabe ari izaiten direnean.

365. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak euzko deya 1937 00004 Burulla-ren 3-garren eguneko Eskualdunan agertu du S.A.-k kontrakerizko lakirio hori ; eta asi goi-burutik eta azken itzetaraino, Espainia aldeko eskualdunak jo, iraindu, ta zapatu bertzerrik eztu egiten.

366. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak euzko deya 1937 00004 Bainan hor ere, Eskualdunako bertze iskribatzaile zuhurraren itzak gogora-araziko ditugu : Ez dazkigu gauza guziak oraino chuchen...

367. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak euzko deya 1937 00004 Millitar fachistak, Madrileko Gobernuaren kontra altchatu zirenean, eskual-maitatzaileen agintariak, begiramendu ta kontu aundiz ari ziren, bai beren itzetan ala beren egintzetan.

368. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak euzko deya 1937 00003 Baina, oroit ditzagun bertze espainiar izen-aundiko batek beihala erran itzak :

369. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak euzko deya 1937 00003 Itz hoik Calvo Sotelo zenak erran zituen : eskualdunen etsai-purrukatua zelarik, fachistek maite-maite zuten Calvo Sotelo polituko aipatuak.

370. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak euzko deya 1937 00003 Eta, zuzen ere, its hoik, eskualdunen kontra erran zituen: eskualdunek gobernatzeko libertatea (estatuto de autonomia) eskatzen baitzuten, libertate orren kontra ari zelarik errepetitzen zituen.

371. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak euzko deya 1937 00003 Itz hoik, geroztik, on-artu zituzten (eta goraki laudatu) karlista, erre gezale ta katoliku izeneko Espaiña-tiar politiku oroek ere.

372. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak euzko deya 1937 00003 Itz hoik militar-fachistek gogoz eta fede onez erran balituzte, eskualdunek, beren aldiz, alegin guztiak egingo zituzketen Eskual-herriak baketan iraun zezan, gerla izigarri orren su-garrak Eskual-herrira edatu etzitezin.

373. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak arriand 00054 Errderatikotzat arrtun dabe itz au askok: lateldunaen pace'tik (eurak pake oguzten eben) ei-datorr.

374. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak arriand 00054 Beraz, bai-dira Euzkeraz itz batzuk lateratik arrtunak: borondatevoluntate'tik datorr, errege rege'tik, sermoe sermone'tik, mesede mercede'tik, eta abarr.

375. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak arriand 00054 Arana eta Goiri'tarr Sabiñ'ek esan eban, ta egi-egijaz uste dot, eztala asko errdera-ren baten ta geure Euzkerean itz idia ixatia errderatik etorri yakula esateko: asterrtu biarra dogu lenengoz itxorrkuna.

376. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak arriand 00054 Euzkeraz itxorrkuna nasaya ba-da, ez erazua, ta alboko errderaz edo beronen ele-gurasuez itxorrkuna ezpadauko, Euzkerearena da itxa.

377. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak arriand 00054 Itxorrkuna Euzkeraz nasaya dala, batya errderazbe, asterrtu-biarra dogu A) gauza ikurrija Euzkadi'n ba-zan ala ez antxiñatik; G) beste itxik ba-daukan ala ez Euzkereak bera ikurrteko; gauzea zarra dala Euzkadi'n ta bera ikurrteko euzkeigijetan beste itxik ezpa-daukogu, Euzkerearena da itxa; ostera, errderatikua.

378. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak arriand 00054 Itxorrkuna erazua ixanda bere errderaz itz idiak ezpa-dauko itxorrkuna, Euzkerearena da bera; geyago be, bai-daukola errderaz, ta ez, nasaya beintzat, Euzkeraz, baña, gauza ikurrija geure erri- jaldekua dala, beste ixenik ezpa-daukogu, itxa Euzkerearena da; errderatikua, barriz, Euzkeraz beste itxa ba-da. (Ikusi EUZKADI, ser. 2, n. 1, p. 15-16.)

379. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak arriand 00054 Orregatyik berari ta beste eleri ba-dagokijuez itz bat-eta-beste, norenak diran itz orrek epatyeko beste biderik eztaukogula, eukityia edo eukipena dogu bidia; bijok badauke, ezedo-dau noski zarrenak gastiagandik arrtun ixango, ostera baña, gastiak zarrenagandik arrtun ixango eban.

380. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak arriand 00054 Agiri da ba euzkotarr zarrak bake-ustia ezagun ta adityu ebela, ezagun ta adityu ebezan lez aserre-ustia, gudu-ustia, agiraka-ustia: itxa bere sorrtu edo eratu ixango eben be ikurrteko, aserre, gudu, agiraka itxak sorrtu edo eratu ebezan lez.

381. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak arriand 00054 Latereak, bada, beste zegatyi edo geyago dauka Euzkereak bererentzat eukityeko bake itxa Euzkeraz itxorrkun agirija ixan ez-ta bere.

382. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak arriand 00054 Bigarren itz-atala ka, keltu dana, itz askotan: adibidetzat: aginKA edo ainga =dentellada, coup des dents; agiraKA = reprensión, réprimande bUKA= fin; burruKA =lucha, lutte; biKE= pez, poix; bizKA = liga, glu; liKA = liga, glu; bulKA= empellón, impulsión; kizKA = inquietud, inquietude. A Euzkeraz e'tu duala jakiña da: ahalGA-edo ahalKA-ahalke; ahal-KAtu-ahalKEtu, unKA-unKE; azKAzal-azKEzal (Campion, Gramat. p. 82).

383. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak arriand 00054 B'k berez bia dikurr; baña itxak sorrtuteko gediña biarra dau: itz-errai eratuba ixango daba bo be bu bi. Adibidiak.

384. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak arriand 00054 Basso = bosque, for?t; ba =bia ta zabala + sso andija: itxasso'n be bai-dago sso; itxa edo ur andija.

385. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00206 Jaun orrek, albistari polit onen 3. garren geijan ipini zituan itz batzuk gaitik bates be, artu dot asmua zerbait emen jarteko, Geure izketiaren alde gura neuke ixan dein biertxu au.

386. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00206 Eleizaldek diño aitetutako geijan, Giputzen belar ta gure bedar datozela berar itzetik.

387. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00206 Uste ori onduten dau Beraztegi; Beratzadi, (itz au esta oituten onetan).

388. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00206 Beren naija eziñ bete leikielata nago tza itz bijak eukitetik, tza kendu ipinikoa dalako.

389. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00206 Ganera, beste itz askok dauko tza ori, baña origaitik beratza nai baratza-gaz bardindutiari esteritxot.

390. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00206 Bara esan geinke baratzako gauza batzuen sustraia dala, guztiena baleite es izatia, mallukija, madarija... baratzan artuten dira, baña bara eztabe eukiko ointzat, bestela esan bierko dogu b biurtu dala m itz orretan.

391. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00206 Eleizaldek beste gomute batzuen tartian dirautzo m-tik b-ra, Arrupek gura daben lez, itzak biurtuten diran esaupiderik estaukola, ta b-tik m-ra Arratijan bakarrik egin direla.

392. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00206 Naita uste erratua izan, ta alan bada parkatu, esango neuke, batza datorrela matza itzetik, batza dalako matzen ondakiña.

393. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00206 Burruka ta murruka itzak esaten dira, beijak, bigeda edo bientzak, idi, txal ta idizkoak, alkarregaz auzkeka, errijetan edo buruka ekitiari.

394. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00206 Esan leike itz orretan b biurtu dala m.

395. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00206 Larramendik (1) ipinten ditu itz onek Caracol viene del Bascuence barakulloa que significa lo mismo: y baraculloa, se dixo de barea, limaco y zulo, chuloa, abujero. Baraculloa, baraculua; masculoa. Lat. Liniax, cochlea, eae.

396. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00206 Ortik atera leike, Giputzak masculu itza oitu dabela.

397. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00206 ?Bara ete dauko ointzat masculu itzak? Itaun ori egin dot, baratzan ugarijak direlako masculu orrek.

398. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00206 Kare abija, (nido de cal) lenengo itzak galduten dau, geijenian lez, e, ta geratulen da karabija (calera).

399. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00206 Orrelan esaten dira aitetutako iru itzak, ni eldu nazan egaletan, beste leku batzuetan alan espadira, parkatu daidala Eleizalde jaunak Gresiatarren y gaitik diño Arana Goirik (z. g. d.)(1).

400. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00131 Idaztiño onetako irakurrleak bay dakije, Batzoki itz gosoa entzun ordurako, beragaz ezan guradoguna, euzko-aberrtzaliak batzendiran toki dala.

401. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00131 Au egiten ezpadogu ?ze indyarra eukikodaude geure itzak? ?Ze aurrpegigaz joangogara bestiari ezaten Euzko-Aberrtzalen Alderrdiko egiak?

402. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak jel 1907 00131 Onek batzarratan, bazkide bat bakotzan oguzideizela itz bi Euzkadiko edestina; eta alan bazkide guztik jakingo launke ondo, zeiñ zan euren Aberri.

403. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak fir 0001 - Zenbeit egun beroen ondotik, euria as zuen astelenean eta ala gaude, egun aldi itz baten pean.

404. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak argia 1931 0001 Onetzaz gañera gizontxu onek buru ariña dauko Atzerritik etorri zañian eta Gazteiz'tik Madrid'era igarotzean euzkotarrari itz labanakaz gauz asko eskiñi euskun eta gaur agirian daukagu onek gugaitik egin dauna.

405. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak lab 0001 Ez gera ordea itz utsez fio.

406. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak lab 0001 Itz onak eta eskeintzak entzutez asperturik gaude.

407. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak eskual 1901 0001 Aita Sainduaren hitzek higi-araziko othe dituzte, zerbeit bat egin ahal dezaketen gizon hoitarik andana on bat?.

408. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak eskual 1901 0001 Horra zer behar zitezken Waldeck-Rousseau minixtro nausiaren hitzak, nahi izan balu zuzenez eta egiaz mintzatu.

409. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak eskual 1901 0001 Nahiz badakien, gogoa hala duenean, ederki eta gozoki mintzatzen, hitz hoik erran ditu frango lazki.

410. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak eskual 1902 0001 Hitz hoik entzutearekin, Coutant deitzen den deputatu gorrasta batek erran dio ministroari: Jauna, gezurti bat zare zu; lehenago ere, kausitu naizenean zurekin bilkura zenbeitetan, gezurrean atzeman izan zaitut.

411. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak eskual 1902 0001 Ederki irri egiten ahal zuen bere baithan, hitz hoik izkiribatzean!.

412. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak eskual 1902 0001 LABORARIER. Galde berari bi hitz

413. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak eskual 1904 0001 Hitz ederra, hitz hori, ez dea hala? - Ba eta gauza ona, libertatea.

414. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak eskual 1908 0001 Egun zortzi, errientezko solasaren azken hitz erran dugu: ororen buruan, diren bezalakoak balinbadire oraiko errientak, bereziki gazteak, ez direla oro beren nahiz holako; edo bederen, berak hobendun badire, hek baino hobendunago direla heien buruzagiak.

415. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak eskual 1908 0001 Behinik behin, erlisioneaz bezainbatean, hitz bat ez sekula santan onik.

416. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak eskual 1909 0001 Hitz handia hori; sarez arrainen hatzemaiteko hauta.

417. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak eskual 1909 0001 Erakaspen bera aurkitzen da zuen lege guzien zimendu bezala, Erreboluzione handiko gizonen ganik, hartuak ditutzuen hitz aiphatuenetan.

418. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak eskual 1909 0001 Zer izan dien bilkhura eta phesta eder hek ez da errech erraitea zombait hitzetz, hortako behar liteke kazeta hau oso osoa.

419. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak eskual 1914 0001 Legeko jaunek erran diotenean orena dela, ukan dezan kuraia, hitzik ez omen du erran.

420. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak eskual 1924 0001 Galdatu daut harekin egin solasez hitz bat erran dezotedan ene herritarreri.

421. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak zarg 1929 0002 Gizonak nai duan bezala oldoztu edo pensatu ta bere gogorapenak bururatzen dion guzia naiz itzez naiz eskutitzez agertu ta aldeztu edo ontzat erakutsi ditzakela erakusten dan bitartean, Europa'ko errialdeak kolokan ta mugikor egongo dira.

422. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak zarg 1929 0002 Gai oni buruz esan diteken guzia laburki ta itz biz adirazteko, esango dugu: Elizaren erakutsiak bestek, oreka Europara ekarriko duen gurdirik eztela.

423. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak inza 0002 Induljentziei dagokienaz bi itz esango ditugu.

424. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak zarg 1929 0002 Arritzekoa da nola biltzen zaizkion igandero, meza bitartean bere itza aditzera, ortarako egin bear duten bide luzeagatik ikaratu gabe.

425. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak gipuzkoarra 1910 0001 Berezirik etorri bear zuten itzak alkartubaz, izki tsikiz aundiya, aundiya tsikiz ordainduta....

426. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak gipuzkoarra 1910 0001 Bañan Euzkadin argitaratzen diran gañerako izparringi arrotzaliak orrera ez dituk iritxiko, eta oyek euzkeraren berri zer dakarten itz gutxitan esango diat.

427. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak gipuzkoarra 1910 0001 Done, arrotz, kaltez, ikurrin, Bakaldun ta gañerako oyen antzeko itz asko nolanai zekaizkitek izparringi oyek.

428. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak gipuzkoarra 1910 0001 Euzkeldun askok aintzakotzat ez dizkitek artuko itz eder oyek eta pitinkerik eta ezerezkerik dirala irudituko zaiskiotek.

429. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak gipuzkoarra 1911 0001 Kirten.- Itz oyek biyak entenditzen ez ditut:¿ukale ta ausle zer dira?.

430. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak la cruz 1932 0001 - Irakurri itzazu Gotzai jaunen itzak: neretzat oien itzak Jaungoikoaren gogoa adierazten dute.

431. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak la cruz 1932 0001 Berriz ere irakurriko dizkizut Gotzai edo Obispo jaunen itzak: "Edozein alderdi edo partiduetako lagunak egiten dituzten, esaten dituzten eta erakusten dituzten gauza on eta egokiak bere buruak katoliko eta erritar ontzat dauzkaten guztiok, ontzat eman eta oiei lagundu dizaiokete, eta ala egin bear dute.

432. 1900-1939 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak argia 1931 0001 Orain arte itza eman digute, Arkale, Iturralde, Anastaxio, Aberri (mutil zarran alkatea) Errenderi'ko beste bi mutil zarrek, Irubelar, Arantxa, Sornetxu (Kontxita), Yolanda, Pillipa Oyartzun'go Jose Luis, bere konpañiakin.

433. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... jzale 1914 00001 Iru gauza iragarri eutsezan Jesusek ikaslai itz onekaz: andik laster ezingo ebela bera ikusi (kurutzan yosia, illa ta lurperatua ixango zalako), ta alege (triste) aurkituko ziala bera barik; baña puskatxo bat geroago (iru egun barru berbiztu zeitenean) barriro bera ikusita poztuko zireala; eta azkenez euren poz au beti iraungo zala.

434. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... jzale 1914 00001 Atsekabietan Job eroapetsuaren itz onek dasabezJaunak emon deust, Jaunak kendu be; donetsia ixan dedilla Bere izena.

435. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... gmant 00007 Baña, jarraitu eban eskarrau eskatzen dautzut; lenengoz eretija dozunian neure gogo-aldez Jaunartzeko Berari laguntzeko urbildu jakon gudarian paristar siniste bako ta urte askotan Elexatik aldenduta zegoana izan arren jaupariaren itzakaz biotz-ikututa geratu zan.

436. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... gmant 00005 Mutikoak itzok bene-benetan ezan ebazan ta entzun ebazana etzan barre egiten be asartu.

437. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... gmant 00005 Itz oneik entzunda gizona biotz samurtuta geratu zan.

438. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... ibarg 00004 Gogo barreneraño sartu yakon Jainkoa'ren itza.

439. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... jzale 1928 00222 Lenengo biak batzarrean itza ta autarkia eukiko dabe, ikurratza ta, bultzi merkeak izan dagiezan, txartela emongo yakoe, baita Batzar-edestia be.

440. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... m. mujika 00211 Zuek nire seme maite-maiteak, zuek, zorionean, siñisten dozue Jaungoiko gure Jaunak agertu dauskun gusti-gustia; siñisten dozue Aitaren Itzak, Berezko gogamenak, Aitaren Aitzaren Errañuak, Betikoaren Aintza bizia danak, Egiak, Egiazko Eguzkiak, mundu onetara datorren gustiai argi egiten dautson egiazko Argiak erakutsi dabena, eta gure Ama Eleizak egitzat emoten dauan gusti-gustia.

441. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... m. mujika 00211 Ainbeste ta ainbeste siñiste bage eriotzaren kerizpean bizi diran lurralde zabaletara begiratu-ta, gu onen argi ederretan, Jaungoikoaren argi arrigarrian; in admirabile lumen Dei (1) erakutsi bikañez eta Sakramentuz ederto ornidurik bizi gareala ikustean, arrizkoak izan bear dogu, guk esker onez beterik arako San Paulo'ren itz arek beti espanetatik darioguzala bizi ez bagara: Bedeinkatua Jaungoikoa Jesukristo gure Jaunaren Aita... bere nai on uts-utsez, bere graziaren aintzarako, Jesukristoren bitartez bere seme egin gaitualako. (2)

442. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... jzale 1931 00171 Aita Santua'ren itzak daukon garrantzia ikusteko, eta bere irakatsien eragipena ezagutzeko, amerikarrak emon dautson garrantziari begiratu dayogun.

443. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... jzale 1931 00171 Txikago Tribune izparringiak diñon lez, ogei milla itz ditu idazki onek eta sei orduan Ipar-Amerika'ra bialtzea lortu eben.

444. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... fedhurtek 1920 00130 Izpirituaren hitza da, behar da dena den sinhetsi.

445. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... fedhurtek 1920 00105 Laster egin nuen kontsulaganat. Harek seguratu ninduen oraino, bai Pacha Zehi-bey gerlako ministroaren, bai Gobernadore zibilaren hitza bazuela, bertze manurik izan arteraino, ez zela fraiderik nihorat abiatuko.

446. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... fedhurtek 1920 00105 -Jaun Comesarioa, español kontsularen hitz bat nahi darotzut adiarazi.

447. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... karmargia 1934 00006 Ta azkenez itz maitekorrakaz agurtu ebazan.

448. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... junior 1927 00008 Gotzai jauna-re gazteri maitagarri onen elizkizunak oso eztituta, asten da izketan sekula bezin bero ta gartsu, oroituaz duan Ebanjelistaren itzak azken afarian, Jesus'en biotzaren ondora etzanda ezagutu zuana aitortzeko:

449. 1900-1939 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... d. esnal 00022 Itzak eta begiratuak, apainduri ta losintxak, gozamen legunak, etziran gai izan, ez ta bat bakarrik ere, bere biyotza urratu ta barrena sarrtzeko.

450. 1940-1968 bizkaiera liturgia iratz 0017 Aingeru batek Maria'ri
diñotso: graziz betea;
Jaungoikoaren Semeari
Emon dautsazu sortzea
Goiz, arrats eta eguerdietan
Ama, goresten zaitugu,
Aingeruaren itzak eurak
Guk bere esaten ditugu
.

451. 1940-1968 bizkaiera liturgia onaind 0412 7. Zure itz eztitsuak zirikatzen nabe; baña nire griña txar ugariok astun egiten nabe.

452. 1940-1968 bizkaiera liturgia onaind 0412 10. Obendiaren (pekatariaren) belarrietan itz oneik gozo-gozoak eta maitagarriak dira; zuk, nire Jaun eta Jaungoiko orrek, ezeuki ta txiroari zure Gorputz deun deuna jatera deitzea!.

453. 1940-1968 bizkaiera liturgia ker salm 0062 Zeruak Jainkoaren aintza iragarten dau,
izartegiak Aren eskuak egindakoa azaltzen dau;
egunak egunari iragarten dautso mandatua,
eta gauak gauari emoten dautso albista.
Berba egin bagarik, itzik-esan bagarik,
Aren abotsak durundirik egin bagarik,
Aren iragarteak lur osoa artzen dau,
eta Aren izkerak lurbiraren mugetaraiño.
Antxe jarri eutsan bere txabola eguzkiari;
senargeia ogetik urteten dan antzera urteten da bera,
pozik, ariñeketalari bat lez, bere bidea egiteko.
Zeruko ertz batetik urteten da,
eta aren ibillera beste zeru-mugara eltzen da:
aren berotik iñok ezin iges egin daike
.

454. 1940-1968 bizkaiera liturgia emeza 0043 Maria'k, barriz, gorderik eukazan itz guztiok, bere biotz-barrenean ausnartzen ebazala.

455. 1940-1968 bizkaiera liturgia emeza 0174 - Ps. Aditu egizu nire legea, ene erri; makurtu zuen entzumena nire agoko itzetara.

456. 1940-1968 bizkaiera liturgia emeza 0175 Itzok, diru-toki ondoan esan ebazan Jesus'ek, Eliza nagusian irakasten ziarduan artean; baiña ez eutsan iñok eskurik ezarri, Aren garaia (sasoia) oraindiño ez zan eldu-ta.

457. 1940-1968 bizkaiera poesia j.g. etxebarria 0022 Gizonak askotan itzetan nastuak.

458. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa osk amont 0124 Halaz ere, zuk, nere arimearen izakerea hain ongi ezagutzen duzun horrek, eztuzu pentsatuko mehatxuzko hitz bat ere entzunarazi nionik.

459. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa osk amont 0124 Ez, azkenean mendekatuta geldituko nintzan; puntu huntaz esana eta erabagia zegoan azken hitza... bainan nere deliberamenduaren ziurtasunak berak baztertu egin behar zuan arriskuaren itzalik ttikiena bere.

460. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa onaind 0109 Idiak orduan, itz zakarrakaz, alkarren artean asarre-azo ebazan, eta bata-besteagandik banatzeraiño asarre-azo be.

461. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa ker apeg 0024 29. ta orain, Jauna, arein zemak begiratu, ta emon egiezu zure morroiai zure itza zabal-zabal iragarteko adorea.

462. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa ker apeg 0024 31. Eta otoitz au egin ebenean, batuta egozan tokia ikaraz asi zan; eta guztiak Espiritu Santuz bete ziran, eta Jaungoikoaren itza zabal-zabal iñoen.

463. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa ker apeg 0095 11. Igo zan barriro, ogia artu ta jan eban; eta eguna argitu arte itz ugari eginda, joan zan andik.

464. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa erkiag batb 0163 Gizonak, arpegian eta hitzez agertu ez arren, pozarren hartu dauala dirudi, gaztearen laguntasuna.

465. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa j.a. goiria 0013 Ona itz gitxitan konbentu onen edestia.

466. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa j.a. goiria 0125 Gero Luziari itaunak egiten asi zan ezkutua esan erazo nairik; baña umeak itzik be ez eutsan erantzun.

467. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa j.a. goiria 0162 Ez doguz aitatuko euren itzak ez luzetutearren.

468. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa abeletxe gazig 0014 - Entzixu Pedrotxu dirautso emazteak senarrai, zure adiskide Juantxu'k ¡arek bai esaten dautsozala gauz politak andratxoari!: Neure biotxeko udari urtsua, Neure begietako marrubia, Neure zorioneko mertxika ta alako ainbat itz entzungarri, kilikagarri.

469. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa j.a. goiria 0052 Almen au dala-ta Pedro Damiano Deunaren itzok diñoenez donekundea ta gaizkakundea Ama Birjiñaren eskuetan dagoz.

470. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa j.a. goiria 0052 Itzok esan eutsozan Ama Birjiñak Simon Stok Deunari: Eskapulario au soñean dauala ilten danak inpernuko surik ez dau ikusiko.

471. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa j.a. goiria 0086 Itzok esan eutsazan Jaungoikoak Noeri 601 urtedun zala urolde ikaragarriaren ondoren: Ituna egingo dot zugaz eta zure ondoren zure sendiaz eta kutxatik bizitzaz urten daben guztiekaz.

472. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa akes 0176 27. Jaunaren itzai - siñisgogor, Ak aginduko - lur gozoa be - ez dabe nai.

473. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa j.a. goiria 0056 Eta beste itzok: Ze onura dakartso gizonari mundu osoa beraganatzeak azkenez bere gogoa galdu ba'dagi?.

474. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa j.a. goiria 0226 Laodizeako Gotzaiari esandako itzak gogora ekarri egizuz eta bildur zaite.

475. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa j.a. goiria 0399 Orregaitik Kristoen itzak: Intrate per angustan portam.

476. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa etxba ibilt 0489 Eta beste milla itz astun eta samurren ondoren, illdakuan soña luze laga eban lurrian, eta albotik atararik galtzairu zorrotza, bere indar guztiagaz aindu eban biotzera; makurtu zan lurrerutz eta laztandurik illdako Maittia, beragaz betiko lotaratu zan, ezteguetako gauan alkarregaz ogeratu balitzaz bezela.

477. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa etxba ibilt 0489 Baña ez Dukiak entzun barik Zaldunan azkenengo itz asarre batzuek.

478. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa ker barri ona 0115 Eta iñoana, guztiak ontzat artzen eutsoen, eta Aren agotik sortzen ziran itz ederretaz arrituta egozan; eta entzule askok, Aren irakatsiaz arrituta, iñoen: Nondik datorkio orri guzti ori?.

479. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa ker barri ona 0115 Zer da orri emondako jakintza? Ta zer dira orren eskuz egindako mirariok? Ez ete-da au arotza, arotzaren semea, Maria'ren semea, Jakob, Jose, Juda ta Simon'en anaia? senide ta senitarteko esateko, anaia itzaz azaltzen eben, emen izentatzen diranak, Jesus'en lengusu-lengusiñak ziran.

480. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa ker barri ona 0182 Onek, Mari eritzan aizta bat eban; eta au, Jaunaren oiñetara jezarrita, Aren itzak entzuten ziarduan; Marta, barriz, ardura aundiz etxeko arazo guztietan.

481. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa ker barri ona 0250 Onetarako, zelatan jarririk, euren ikasle batzuk Erodestarrakaz bialdu eutsoezan, itzen bat zintzo-azalez jaso egioen.

482. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa ker barri ona 0251 Ta ez eben itz baten bere arrapatu al izan erriaren aurrean, eta Aren erantzunaz arriturik, isildu egin ziran.

483. 1940-1968 bizkaiera literatur prosa ker barri ona 0319 335. Azken-itzak (Mt. 27, 45 49; Mk. 15, 33 36; Lk. 23, 44 45; Jon. 19, 28 29).

484. 1940-1968 bizkaiera saiakera-artikuluak c. jemein 0050 Bata ta bestiari, beraz, opaldu daustezan itz bigun eta gozuakaitik, ¡anei eskarr!.

485. 1940-1968 bizkaiera saiakera-artikuluak c. jemein 0052 Eta orregaitik be, Sabin'ek ezeutsazan iñori euzko ta Euzkadi itzak indarrez arrerazo, bai ta bakarrik aldeztu ta zabaldu, berez arrtu gura-ebenentzako.

486. 1940-1968 bizkaiera saiakera-artikuluak c. jemein 0052 Beraz, zuk eta bestiak, eusko ta Euskadi itzak nasai erabilli daikezubez, baña nik jakin gura-neuke zuben ustez nundik nora datozan jakitia.

487. 1940-1968 bizkaiera saiakera-artikuluak c. jemein 0052 Beintzat, euzko-itza ta Euzkadi itza gure Jaurlaritza'k ontzat arrtu dauz.

488. 1940-1968 bizkaiera saiakera-artikuluak c. jemein 0052 Sabin aundijak Euzkadi itza sorrtu ebanian ezeban politika'rik bat be egin, euzkerea arakatu ta azterrtu baño.

489. 1940-1968 bizkaiera saiakera-artikuluak a. urrutia 0037 Itz onen ikurra argi ez dager; batzuk lagija dikurrala desae, beste batzuk ezaguntza edo jakiturija dikurrala.

490. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak ker didaje 0011 5. Zure itza ez da guzurtia ez utsa izango, egiñez betea baiño.

491. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak j.g. etxebarria 0007 Berari eskerrak, Kristo aragi egindako Itzaren bidez, gizonak Goteunagan Aitagana jo daikie ta jainkozko izatearen kide egiten dira.

492. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak j.g. etxebarria 0007 Agerpen-asmo oneik, euren artean lotuta dagozan kiñu ta itzekin betetzen dira.

493. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak j.g. etxebarria 0007 Gaizkakunde-arazoan, Jainkoaren egiñenak, irakaspenak eta itzokaz erakutsiriko egipenak erakutsi ta sendetsi egiten dabez.

494. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak j.g. etxebarria 0007 Itzak, aldiz, ekintzak azaldu ta eurotan datzan ezkutukia argitu egiten dabe.

495. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak j.g. etxebarria 0021 Jaungoikoaren itza, idazkiz naiz aozkoa, adieraztea, baiña, Eleizaren Irakaslaritza biziari baiño ez yako egiazki emon.

496. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak j.g. etxebarria 0021 Irakaslaritza au ez dago Jaungoikoaren itzaren gaiñetik; beronen menpekoa da, emon yakona bakar-bakarrik irakatsiaz.

497. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak j.g. etxebarria 0029 Gaizkakunde-arazoa, barriz, idazle doneak aldez aurretik iragarrita, azalduta ta adierazoa, Jainkoaren egiazko itza bezela dager Itun Zarreko idaztietan.

498. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak j.g. etxebarria 0035 (...), aldiz, lau ebangeriak idatzi zituen, ordurako idazkiz edo itzez zabal ebiltzan gai ugarietatik batzuk aukeratuz, beste batzuk laburpenetan bilduz, edo Eleiztarren batzai begiratuta azalduz, aldarrikatzeko era beti be bat gordeta, Josukristo'ri buruz guri beti egia zintzoki agertuz.

499. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak j.g. etxebarria 0035 Bera ikusi ta bere itzen zabaltzaille izan ziranen autorpenetik artuta, onetarakoxe idatzi ebezan gauza areik: irakasten dauskuezan itzen egia ezagutu dagigun.

500. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak j.g. etxebarria 0043 26. Orretara, Idazti Doneak irakurriz eta ikasiz, zabal ta argi bedi Jaungoikoaren itza.

501. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak j.g. etxebarria 0043 Eukaristia sarri erabilliaz Eleizaren bizitza azitzen dan antzera, betor gogo-bizitzaren eragite barria, andiagotzen doan Jaungoikoaren itzaren gurtzatik, berak betiko irauten dau-ta.

502. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak f. zenarruzabeitia 0351 Bear-izan andi au jasaten ebala, bosgarren itzean iragarri eban Jesus Gurutzatuak....

503. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak f. zenarruzabeitia 0351 Itz oneik gudamutillak entzun eutsezan eta euretariko batek belakia, esponja, artu... ozpiñez beterik euken ontzi baten beratu... astamakillaren ertzean belakia ezarri ta edaten agora emon eutson....

504. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak onaind 0043 Aurkitutakorik geienez be itz antzekoren batzuk, esanguraz sarri bat ez datozanak; gramatikan aurkitzen dabez eragozpen andienak.

505. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak onaind 0043 Itz batzuetan, bai; euskal gu izenordea, adibidez, georgieraz ta svanoeraz gw da; gure zu txerkesez o abkhazez eta ubykheraz sw dogu; gure guraso itza be georgieraz gvari (sendia) da.

506. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak onaind 0092 Bertsoen azalari gagokiozala, neurkera edo itzak neurtzeko ekandu au ez dakigu nundikoa dogun.

507. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak onaind 0092 Itzak berez batzuk luzeago, beste batzuk motzago dira; oneik onako amaiera, areik arakoa; baiña ezelan be ez dabe bardin-amaitzea ta olakorik.

508. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak onaind 0092 Batzuen eritxiz, kantak eskatzen dauana dogu; baiña neurri bagako itzetan be abestu al daiteke, elizkantetan sarri egin oi danez.

509. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak ibarg 0499 - Eusebi'k ei dakar autortz au bere Eleiz-edestian: Gero Klaudi'ren jauraldian jaun izate aldia, gauza guztien ardura biozpera ta errukiorra daukan Jaungoikoa'k, Erromara daroa Kepa, Apostoluetatik indartsuena ta nagosiena... Ta orren dirdiratsu argi egin eban Kepa'ren entzule artean Jaungoikozaletasunaren argiak; bein entzuteaz ez zan naikoa, ezta igarlearen itzez irakasteaz bere; ta arrenka ta arrenka eskatzen eutsoen Mark, Kepa'ren jarraitzailleari, Kepa'k itzez erakutsi eutseena, idatzita lagatzeko, ta ez eutsoen baketan utzi, egin arteraiño.

510. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak ibarg 0063 Neke, oñaze ta eriotz gogorretik igesi ta ondasun ugariak eskuratzeko itz bat, kiñu bat naikoa eben.

511. 1940-1968 bizkaiera saiakera-liburuak ibarg 0108 Itzez ta idazkiz Deunak goratu.

512. 1940-1968 gipuzkera antzerkia lab 0126 ANDREA - Zure itzak ez ditut duda-mudan jartzen...

513. 1940-1968 gipuzkera antzerkia lab 0149 AMA - Aren itzak entzun ditut. Ez dut ezpairik, mutikoak esandakoaz, alegia, txango galgarri orretara, gogoz zurekin joan nai duala. Ator!, ator barrura, ene seme! (Mutikoa IIgarren Gelara sartuaz).

514. 1940-1968 gipuzkera antzerkia zait 0256 Inudeak azken itzak esaten dituen artean, antzokira Korinto'ko amabost andre sartzen dira, abeslari-taldea alegia.

515. 1940-1968 gipuzkera antzerkia zait 0256 Bata, errege-oeak baitauka, euki ere, ta andregoiak ezkon-etzanguan bere bizia irion egiten du adiskide baten ere itzez gogoa birbiztu ezinik.

516. 1940-1968 gipuzkera antzerkia zait 0271 Hura etorri-ala, itz legunak esango dizkiot, aren asmoak nere dirala, gu saldurik egin dituen errege-ezteiak ederki eginak dituela, ta artutako erabakiak onuragarriak eta ongi artuak dirala, alegia.

517. 1940-1968 gipuzkera antzerkia zait 0271 Emen ordea itza bestera egingo dut, eta berealakoan egiteko dugun arloa dala-ta deitorez negar egingo dut: nere aurrak il egingo baititut.

518. 1940-1968 gipuzkera antzerkia zait 0271 MEDEIE'K - Goazen! aukeran ditukezun itzak oro alperrik dira.

519. 1940-1968 gipuzkera antzerkia zait 0277 Baina, nere gogoa itz legunetara aurreratzen uztearen nere gaiztakeria! Zoazte etxera, aurrok! (Badoaz aurrak).

520. 1940-1968 gipuzkera antzerkia zait 0283 Neri berriz nere zoritxarraz negar egitea dagokit: eztit eztei berrien oeak onik ekarriko, ezta sorterazi ta inutu nituen aurrei ere eztiet bizirik diralarik itzik esan al izango, galduak baititut, izan.

521. 1940-1968 gipuzkera antzerkia zait 0283 MEDEIE'K - Zure itz oien aurka luzaro erantzungo nuke, baldin nigandik iasan dituzun eta zuk egin dizkidazunen berri Tzeu aitak ezpaleki.

522. 1940-1968 gipuzkera antzerkia arti seme 0330 BAJUA - Gaurko Diojenes berri baten modukoa naiz ni, Matilde. Eskuan bihotz bat daramadalarik, andre baten bila nabilena. Orain arte eztut aurkitu. Beraz, puta-etxe batera etorri naiz, hea hemen aurkitzen dudan, etxe prestuetan aurkitu ez-nuena. Eta barka hitzagatik, baina oso gogorra naiz nire mintzaeran.

523. 1940-1968 gipuzkera antzerkia arti seme 0342 SANCTUS - Bai, oso zilegi, baina kontuan eduki behar dugu gure konpainian sartu garenean familia haundiago batean sartu garela, gure familia mundua dela, eta munduan maitatuenak, Kristoren hitza entzun eztuten jentilak.

524. 1940-1968 gipuzkera antzerkia l.m. arrizabalaga 0099 BATEK @- Ortze goitik lur egarrira euria bezela, zure aotik gure belarrietara itz onuratsuak datoz.

525. 1940-1968 gipuzkera antzerkia lek zigor 0048 URKO: Itz bat esan bear dizut gaur, Lore...
LORE: Nik ere ba'det esan-bearrik...
URKO: Zer esankizun dezula, ¿gero? nai nizuke jakin.
LORE: Nere Urko: kezka bat biotzetik kendu ezin.

526. 1940-1968 gipuzkera antzerkia lek zigor 0060 (Berekasa)
Itzik ere...
Entzun dezu? ez al-degu erantzunik?
ez al-det ezer jakin bear nik?
Ez al-dakizute oraindik
Erriaren Buruzagitza Zunbeltz oni dagokiola?
Ez bait-det iñola utziko jun dedin
niz-bestetara,
bañan batez ere morroikumeetara;
ez dedan-ez utziko. Ah!

527. 1940-1968 gipuzkera antzerkia lek zigor 0072 URKO:
Zer dakarte itz legun oyek?
zer esan nai didazu or?

528. 1940-1968 gipuzkera antzerkia lek zigor 0084 URDASPAL:
Nor naizen? nor naizen ni?
Galdera gogorrik baldin bada,
auxe gogorra!
Nor naizen ni, itz gutxitan esango dizut;
orra:
ZIGORRA naiz, zure zigorra...
Gau illun batean izan zan...

529. 1940-1968 gipuzkera antzerkia etxde 0296 AGATA - (Zeruari zin egiñaz) Joxe Migel, zin dagizut Jaungoikoa'ren aurrean zuri egindako agintza eztutala urratu iruzurbidez baizik. (Itzok esanaz, bijoa antxintxika JOXE MIGEL'en gorputza daukaten lekuraiño).

530. 1940-1968 gipuzkera antzerkia lab 0135 Izaskun - Ikusiko dezu ikusi zer balio duten zure itzak oien astakerien eta griña gaiztoen aurka. Egia aitortzeko, ate ori noiz irikiko beldurrez dar-dar nago.

531. 1940-1968 gipuzkera antzerkia alz burr 0106 Jenaro - Atsegin aundia ematen didazu itz oyekin.

532. 1940-1968 gipuzkera antzerkia netx ito 0144 Sat[ur] - Itz oiek, erronka jotzeko esanak al-dira?

533. 1940-1968 gipuzkera antzerkia netx ito 0159 Sat[ur] - Eskerrik asko. (Izaiña'ri) Itzetik artzen zaitut. Argi-izpi bat piztu zait oraintxe buruan: zergatik etzera Zurrun andrearekin ezkontzen?

534. 1940-1968 gipuzkera antzerkia netx ito 0204 Sat[ur] - Nik ez diat ezertxo ere, andre oiei esateko. Konpon adi al-dekan bezela beroiekin. (Ba-dijoa Ujentu). Job santua ere bere onetik ateratzekoa da au! Ezin diot emakume bati begiratu, jendea botikara kontu eske etortzeke. Andre oiek guziak, neregandik itzen bat edo begirasunen bat artu duten beste ainbeste neskatxen amak dira. Aurrean jarriko ba-litzaizkit, itz gogortxoak esan bearko nizkieke. Naiago det iñor ez ikustea.

535. 1940-1968 gipuzkera bertsoak and ardi 0334 Inbustero bat badatorkizu
itz gozuak esatera,
ez uste izan datorrenikan
gauza onik zuri ematera;
seguruago etorriko da
zeuri zerbait eskatzera,
engañatuko zaitu poliki
deskuidatuten bazera.

536. 1940-1968 gipuzkera liturgia amundarain 0012 Oroitu gaitezen itz oietaz, eta maitasunak ez bagaitu etorrerazi, dena utzirik, iges egin zagun Elizatik.

537. 1940-1968 gipuzkera liturgia aste santua 0075 Orregatik onesten zaitut, ur ori, Jaungoiko bizi, Jaungoiko egiazko, Jaungoiko Santuaren izenean; asieran Bere itzez legorretikan berezi zinduan Aren izenean, Bere Arnasa zure gañean arnasten zualarik.

538. 1940-1968 gipuzkera liturgia d. irigoyen 0194 Gauzen berri ondotxo zekin Agustin doneak aspaldi esan zitun itzok: Erabilli ditut nere gogo ta biotza munduko atsegin eta lizunkerietan, baño ez naiz ase izan.

539. 1940-1968 gipuzkera liturgia or mb 0094 G. ITZA aragi egin zan, aleluia.
E. Ta gure bizilagun izan, aleluia.

540. 1940-1968 gipuzkera liturgia or mb 0096 Orrela, Kristo'k ez du apaizburugo ori artu; itzok esan zizkionak emana du: Zu zera nere Semea, Nik erne zaitut gaur.

541. 1940-1968 gipuzkera liturgia or mb 0292 Egun aietan, Jauna Mois'i onela mintzo zitzaion: egiozu itz Israelgo auzo osoari, ta esan: Ni nauzu Jainko Jaun.

542. 1940-1968 gipuzkera liturgia or mb 0916 Anaiak: Kristok, bataiatzera ez-baña Berri Ona zabaltzera bialdu nau: ta ez itz jakintsuz, Kristoren Gurutzea utsaldu ez dedin.

543. 1940-1968 gipuzkera liturgia or mb 0916 Gurutze itza, galtzen diranentzat zozokeri da; baña salbatzen diranentzat, ots, guretzat, Jainkoaren indarra.

544. 1940-1968 gipuzkera liturgia or mb 0916 Izan ere, mundua ez baitzan etorri Jainkoa ezagutzera Jainkozko jakintzatik, siñestuna itz zoroz salbatzea zaio atsegin Jainkoari.

545. 1940-1968 gipuzkera poesia netx 0018 Asperen bat nik. Ik: gaxo al-ago?
- Burua astun diñat. Ez diñat geiago.
Itz-egin nai unan: baña sorgiñ batek
alda ziñan ire itza. Aidean lañoak zeudek.

546. 1940-1968 gipuzkera poesia netx 0005 Maite (Sorozabal'en zortzikoa abesteko itzak)

547. 1940-1968 gipuzkera poesia or 0004 1- Ixil organua
ixil dut ezkila,
aldarean daukat
gure Yaun umila,
abean eseki
guregatik ila.
Aitaren ITZA da,
bañan itz ixila;
ixilik ari naiz
ixil orren billa.

548. 1940-1968 gipuzkera poesia or 0004 5- An ari naiz, buruz
Koral bat aurnartzen
nik itzak emanik
azpitik kantatzen.
VERBUM CARO dugu
Elizan entzuten;
ark dit egunero
belarria yotzen,
arek dit agoa
apur bat goxatzen.

549. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa j.m. lekuona 0102 Jatorduko mustiyoan itz pozduna....

550. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa j.m. lekuona 0103 Mariak edesti bat aboratu zun itz xotilez.

551. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa j.m. lekuona 0105 Itz oiek jaurti ziozkan Maria'ri eskaleetan zarrenak.

552. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa j.m. lekuona 0105 Nola aztu goi-aingeruaren iduria, itzez agertutako diosala: Agur, Maria... graziaz betea...?.

553. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa sorarrain 0082 Batek besteari esatekotan makurtu egiten ziran lenbizi, bi esku aundiekin txikitu ta estuta lagunaren belarria, sartu ezpañak beatz tarteko txuloan eta ixil-ixillik, polliki-polliki, itz bat ondo bukatutakoan bestea atalka esanaz, jakin zuten danak berri pozgarri ura.

554. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa ibiñ virgil 0178 (Itz eder aietatik) zenbait eraman itzatzu, aize, iainkoen belarrietara!.

555. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa jaukol ipui 0009 Sorgiñak itzok esanaz batera, ega beltz aundidun saguzar bat igaro zan egaka umearen aurpegi-aurretik Amak deadar egin zuan ikaraz, eta alabatxoa bular-gañean estu-estu laztantzen zuela, etxean sartu zan.

556. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa jaukol ipui 0024 Martin, mutil on eta argia, era artaraño atzipetzeko (engañatzeko) eta alako gaiztakeriraño bultza ta eraman-azteko, itz guziak ezti ugariz eta koipekeri galantez igurtzi bearko zituan, noski baño noskiago.

557. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa r. galdos 0008 5- Aiñ itz eder oiek
zuk amari entzunik,
gelditzen ziñan gel
beti-beti ixillik...
.

558. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa r. galdos 0009 9- Berez dan Jakintza
¿nola egon jakin-ge?...
¿Jaungoikoaren ITZA
nola egin da itz-ge?...
.

559. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa r. galdos 0014 29- Bereala amatxok
ikusi zun argi,
Jesusen itz denak
zirala oargarri...
.

560. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa r. galdos 0015 32- Orrela, Jesusen
itz ederrenekin
(amatxoren eskuz
lore eder bilduekin)
.

561. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa eizg 0148 Gañera, neretzat pozgarriena dan beste gauz bat ere ba degu... Malen'i ere ori bera gertatzen zaiola; berari ere nereganako maitetasun garbi, zintzoa, sortu zaio, eta alditxo batean alkar ezagutu gabe egon da gero gure maitasunak alkarri agertuaz bi biotzak bateratu dira eta alkarrenak izateko itzak Goiko-Ama'ren aurrean alkarri ziñez emanak ditugu.

562. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa yazp 0145 Aitak esan zion:
- Ia, zenbatu itzak ia, zenbat iltze sartu ditukan.

563. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa etxde 16 seme 0121 Iztegi onekin ere aditzera eman nai izan zun euskerak ez diola iñungo izkuntzari itzik zor, auek euskeratik artu dituztela baizik.

564. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa etxde 16 seme 0154 Agurtuko ote genduke gaur emakume bat, Detxepare'ren itzekin.

565. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa erkiag 0065 Arekin ez dut besterik egin, bein itz baizik.

566. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa erkiag 0065 Zurekin, itz eta geiago.

567. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa a. oyarzabal 0024 Bai zintzo jaso zituala Jaunaren itz oiek Donoso Cortes zeritzan gizon jakintsuak!

568. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa a. oyarzabal 0054 Arrotzen dana beeratua izango dala esaten digu Jesus'ek Ebangelioan; eta itz oiek ere erdi-erditik betetzen dira.

569. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa a. oyarzabal 0086 Gezurra udaparra bezela itzetan.

570. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa a. etxarri-aranaz 0090 Beste hitz zakarrik esan al det?

571. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa a. etxarri-aranaz 0091 5) Nere biotzean norbaiten kontra gorrotorik bai-al det? Kalte egin al diot itzez edo egitez?

572. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa a. etxarri-aranaz 0091 Norbaitekin kopet-illun ta mutur nago itzik eman gabe?

573. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa bide izkutua 0032 Irriparra eragin zioten azkeneko itz auek Agilar'i.

574. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa bide izkutua 0099 Inditar neskatxak erdi lotan, Kardonaren itzak entzun zitun, eta gizon aren bildurgarrizko naiak bereala ulertu.

575. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa bide izkutua 0099 Kardonaren itzak zuzmur ixil biurtu ziran, baia ala ere Kilpararen entzumen erneak garbi entzun.

576. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa gure mixioak 0012 Gazteak euren korapillo ta gora-berak azaltzeko etzuten itz aukeratuen billa burua autsi bearrik.

577. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa zugker 0290 (20) Onela, indartsu azitzen eta sendotzen ari zan Jainkoaren itza.

578. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa zubill lardasketa 0074 Baña, alako itzak etziran sartzen nere belarrietan.

579. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa zubill lardasketa 0251 Alako itzak nik entzun da, nork esango zun ba, gero ni onera irtengo nintzala...? (Nere etorrera, geiegi astindua dago, ta esan detanarekin aski da).

580. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa mitziar 0070 - Eta, amak, pozez zabal zabal eginda entzun zituan, semeak zuzendu zizkion etxe-maitasunezko itz oiek...

581. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa m.a. urreta 0119 Auetxek dira Lartaun'en itzak.

582. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa sorarrain lili 0073 Txaluparen biran ertzez ertz itz auek: Agur Maria, agur itxasoko izar...

583. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa sorarrain lili 0073 Azkeneko itz auek Maria'ren Prantziskotar Mixiolarien oitura bat dakarkidate burura: monja auek egunero-egunero Meza bitartean goratzarre edo kanta ori abesten dutela arat-onat itxaso eta legorrean dabiltzan beretako monjatxoen alde.

584. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa sorarrain lili 0107 Irri-par ttiki bat jaio zan monja-ezpañetan itz auek entzunik.

585. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa sorarrain lili 0107 Itza itz eta esanak esan.

586. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa sorarrain lili 0140 - Nereak egin du... Katxemirak zeru bidea artu dezan eskeintzen det nere bizia (Teresalina'ren azken-itzak).

587. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa sorarrain lili 0140 Ori digute bere azken-itzak:
- Nere bizitza Katxemirak zeru bidea artu dezan eskeintzen det.

588. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa txill 0085 Xabier'en itz batzuk entzun nituen, bein eta berriz, geroz eta garagotik: Eskolara itzuli nai diat... eskolara itzuli nai diat... eskolara itzuli nai diat....

589. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa i. baztarrika 0274 9. Gaztea nola
bere bidean
egon garbi?
Zure itzari
jarrai bedi.

590. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa i. baztarrika 0274 11. Biotz barnean
gorderik daukat
Zure itza,
Zu iraintzetik
urrun naza.

591. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa aemil amgazt 0135 Bere Biotz-barrengo apaltasuna ta mendetasuna ain argi adierazten dizkiguten itz oien bidez, osotoro jarri zan Andre Mari Alguztidunaren eskuetan, baita gogoz artu ere Jainkoaren Ama izateak berez zekarzion neke, lan eta ardurak.

592. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa or 0053 ZENBAIT ITZ
Eite =forma (eitegabe =informe).
Antolagabe =incompositum.
Mukulu, mokor =cuerpo (no precisamente organizado).
Ortzantza =firmamento. (Uitzi'n, osantza).
Mukuluki =corporal (de natura corporis).
Gogaki =espiritual (de natura spiritus).
Gogakoi =espiritual (persona).

593. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa or 0053 Birlelo ta abar, itzak musikarekin uztartzen lagunduko lidateke.

594. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa or 0056 Aita Azkona Asistenteak ere eskutitz ortan itz bi sartuko zitula que era cosa razonable y de desearse gure eskabidea.

595. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa or 0057 Itz onak eman ditute beintzat.

596. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa or aitork 0033 29. Ikus, Iauna, ikus, gibel aundiz, oi bezala, gizasemeek iztun zampacirc;rren legeak nola dituten gordetzen itzetan eta silabetan; aldiz nola dituten gutxiesten Zugandik betiko osasunerako arturiko betiko legeak.

597. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa or aitork 0306 Zure itzen mamia agertu bekio ate-ioka ari zaizun oni.

598. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa or aitork 0306 Aren bidez billatu ginduzun gu billa ez genbiltzazula, ta guk billatzeko, Zuk gu billatu ginduzun; Zure Itza, Arengatik egin dituzu guziak, eta aien artean ni; Zure Seme bakarra, Arengatik deitu baitzenun erri siñestuna semautzi izatera ta aien artean ni, Arengatik otoizten zaitut Zure eskuiñean baitago iarririk gure alde arenka; Arengan baitaude gorderik zugurtze ta iakite iturri guziak.

599. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa or aitork 0306 Moises'i ezin galdegin eta Iainkoari galdegiten dio, aditzera eman dezaion itz auen adiera: asieran Iainkoak zeru-lurrak egin zitun

600. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa or aitork 0357 Zer, beraz? - Guk dioguna, diote; ori sumatu zun gizon arek, au esan zun itz oriekin -.

601. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa or aitork 0357 Beste batek esan ba'leza: zeru-lurrak sorkari ikuskari ta ikus-eziña deritzala, ez gaitzegoki; ta, beraz, Iainkoak zugurtasunez, ots, asieran egin zula sorkari oro, bi itz orietan dagola?

602. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa or aitork 0408 - Ez iñola ere, Aita zintzo! utikan Zure itzaren otseiñak ori esatea!

603. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa or aitork 0408 37. Beraz, gauzen sorkunak iduribidez ez-baiña iator artzen ba`ditugu, azietatik sortzen diran guzieri dagokie itz au: azi zaitezte ta ugaldu.

604. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa onaind virgil 0215 Ordun Entel Zarrari itz auek irten zitzaizkion barnetik: Eta zer gertako, Erkul beraren saski ta iskilluak, itxas-ertz ontako zanpa-zanpa zorigabeak norbaitek ikusiko ba'litu?

605. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa b. iraola 0226 Onek ikusi bezin laister, itzik ere egin gabe alde egin du.

606. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa b. iraola 0292 Jaso itz auek: Jesus, zuk nere anima zeruratzearren, bizia ta odola eman zenituan; nik nere bizia eman nai nuke zure alde.

607. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa b. iraola 0328 Iñorako baño obeto datozkigu onerako Aingeru-Zaitzalleak gure gazteari esandako itz auek: Goren-gorengo zure birjintasun garbia dalata, ainbeste doai edo esker ematen dizkitzu Jesus'ek.

608. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa b. iraola 0437 Gaua zan, eta itz oiek esan eta berealaxe loak artu zuan apaiza.

609. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa etxde 0110 - Bai, alabatxo gaiñeratu zuen Andre Elbira'k beste bultzalditxo bat egiñaz, ik bakarrik daukan itza.

610. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa etxde 0110 - Itza nik dudala? O, ez! Nik eztaukat itzik eginkizun ontan...

611. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa etxde 0266 - Matxin, zure itz unkigarriak aditurik malkoak datozkit begietara.

612. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa ol izb 1055 4. Giza-aoko itzak ur sakon dira:/ eta zampucirc;rraren yakintza-iturria uyol bularrtu bat da.

613. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa ol izb 1055 8. Ganbuxkeritsuaren itzak, legunak dira: eta, errai barrneraño yeisten dira.

614. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa ol izb 1055 17. Bere auzian lenbizi itz dagiñak, zuzen dirudi; aren aitzikoak, etorrita iraultzen duño.

615. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa ol izb 0174 20. Moxe'k itzok entzunda, ontzat arrtu zitun.

616. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa manzi 0236 Guzti oiek Anbrosio Deunaren itzak dituzu.

617. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa manzi 0106 Azken-itzak barkazioko itzak esan zitun.

618. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa jairaz joañixio 0235 Meza bitartean, Maitexak Krixto Deunari egiten zion begiratuak itz guztik baño geiago esan nai zun.

619. 1940-1968 gipuzkera literatur prosa j. etcheverria 0213 Hitz hau ez dator protestantetar eta katolikotarren arteko diferentziak adierazten bakarrik; esanahi sakonagoa ta trinkoagoa du, eta orobat aplikatu diteke Españia-ko egokeran ala Hungria-koan.

620. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak k. enbeita 0083 Itzen arazo ondoren, ontaz ere jardun bearra zegoan, ba.

621. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zait 0032 Auek dira itza entzun dutenak: baña gizarteko arazoak eta aberastasun-lillurak eta osterantzeko irritsak sartzen zazkiela, itza ito ta alerik gabe gelditzen zaie (Mark, IV, 18-19).

622. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zait 0058 Zenon'en garaian, ordea, giza-gogoari biurriki kuku-egiten dizkion benetako korapillo zaillak edo, zimardika utsak, gazte azkar aren itzetan eze sortzen ziran.

623. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zait 0105 Itzok irakurtzean, poto egin dudala uste izango du urliak.

624. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zait 0105 Armoni itza zarra dugu gure artean.

625. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zait 0105 Egia esan, beste zerbait adierazteko erabillia du erriak itz txanbelin ori.

626. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zait 0105 Beraz itz ori otsez ez zaigu egiten arrotz.

627. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zait 0107 Platon ezkero, musika, neurria ta arauak indar aundia izan dute moral-iakintzan, baita au adierazteko itzetan ere.

628. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak j.m. torrealdai 0091 Leengoa bera duk, itzek aldatuz.

629. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak j.m. torrealdai 0091 Kamaleoiaren larruarena egiten dute emen itzak, besterik ez.

630. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak j.m. torrealdai 0091 An, luzaroan, itzekin konformatzen ziran Desmoulins, Robespierre, Danton, Marat, Fouché ta oiek.

631. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak j.m. torrealdai 0091 Nai ez-ta ere, euren itzen menpeko ta morroi lotsagarriak biurtu bear.

632. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak j.m. torrealdai 0091 Gu ere, itz oek bide, sikolojia bat eratzen ari gera.

633. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak basarri 0041 Ondo ere ondo tolestutako itzak daude ahapaldi guzietan. Ez al derizkiotzute esateko era polit eta apaña bertsolariak darabilkiena?

634. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak balerdi 0009 Entzun dezagun beraz, bere itza, Kristoren itza balitz bezelaxe, eta bear duan begirune arekin irakurri.

635. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak balerdi 0009 Nere asmoaz itz bat: Esan bezela beraz, alen neurrian, Aita Santuaren itzaldi, eskutitz... guztien berri eman nairik aurreko lau illekoen berri ematea asmo det; bañan ez noski bakoitzari bere laburpena emanez.

636. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak balerdi 0022 Itzak ez dira naiko gertakizun au azaltzeko.

637. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak balerdi 0022 Bere itza toki orotara zabaldu da; beste iñoiz ez bezela, amabost egun barruan lau aldiz entzunarazi du bere Itza.

638. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak balerdi 0022 Ze gogoan izan bear lituzketen itz auek sasi egintzari batzuek!

639. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak sgarm dekli 0157 Hitz horrezaz esan duguna, berdin esan diteke beste zenbait hitzez.

640. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak sgarm dekli 0157 Arima, ez da determinado pluralean ... eta abar baiño: Determinadu pluralean eta hitzak bukaera e duanean, hitzak ez du bere e hori, desinentziaren beste e batez txoke egiten duanean galtzen, gordetzen baiño.

641. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak sgarm dekli 0157 Nahaste haundi bat sortu baita aspaldi hontan puntu hontan, jakin beharko genuke zein hitz dan bukatzen a'z, zein ez.

642. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak sgarm dekli 0157 Zein hitz bukatzen da a organikaz?

643. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak g. garriga 0036 Itzok entzundakoan, aulki bizkarran bere burua irozo Santxo'k, eta alako osalariari zorrozki begiratu zion, eta abots gogorrez galdetu nola zeritzan eta nun ikasi zun.

644. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak g. garriga 0123 Yauregi-zayak Santxo'ri itz onek zesazkion bitartean, au bere aulki aurreko orman idatzitako izki aundi ta askori begiratzen zegoen, eta irakurtzen ez baitzekien, galdetu zun zer ote ziran orma artan zeuden irudi aek.

645. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a.m. garate 0046 Konzeptu biak batzutan alkarturik datoz: latiñez, esate baterako, hostis itzak atzerritarra edo etsaia adierazten du.

646. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zt 0164 Euskalerri osoan edo geyenean aspaldian sarturik dagon itza kendu ta bestebat sartu nai edutea' ezta pulamentuzko jokabidea, denbora ta kemenak alperrik galtzea besterik ezpaita.

647. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zt 0164 Biarritz-eko Euskal-Ikaskuntza-batzarrean italiarbatek esan zigunez' Mussolini-k milla ta bosteunenbat itz arrotz italieratik kendu nai edun zituan, eta aien ordez italiera jatorrezko itzak sartu.

648. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zt 0164 Beste gauza litzake bi itz ditugunean bakoitza besteagandik bereiztea ta bere adirazpena mugatzea.

649. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zt 0164 Baliteke jatorriz itz bakarra izatea, gaztelanizko meollo ta médula bezelatsu.

650. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zt 0164 Eskribitu, izkribatu, izkiratzi, iratzi, idatzi: denoik itz berbera dirala esango nuke.

651. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zt 0164 Baiña oso egoki genuke bi itz erabiltzea.

652. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zt 0164 Nere ustez' itzak papereratzeari eskribitzea edo izkribitzea esan genezayoke, ta gogapenak itzez adirazteari berriz idaztea.

653. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zt 0164 Arrazoi berberaz edo aundiagoz' leendik bi adirazpenentzat bi itz darabizkigunean bi itz oyetatik bat erderatikakoa dan aitzekiz bestea bi adirazpenentzat erabiltzea' euskera kaxkartzea da.

654. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zt 0167 Euskera gure ez-jakiñaren neurrian aldatu nai degulako' sekulako astakeriak irakurtzen ditugu batzutan: ogei urtedun mutilla naiz ta euskerazko itz eta izkiz egiña izan' ezta euskera.

655. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zt 0167 Batzutan itzak aditza ta izena alkartuaz sortu oi edun ditugu, esate baterako jan-gela.

656. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zt 0167 4. Kultura-gaietan zordun eta hartzaile geranez gero, legezko da, noski, hitzetan ere zordun eta hartzaile agertzea.

657. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zt 0167 Bestetarikako hitzen itxuraz, ordea, bi iritzi dabiltza gure artean: itxura hori gorde nahi lukete batzuek egin-ahalean, frantsesaren arabera, eta itxura aldatzea, xinpletzea, besteak, gaztelaniaren arabera.

658. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zt 0171 Itzen itxuraz bakarrik ari naiz, Bizitzaizti, Izarrizti (Sternkunde) ta orrelakoak egokiago baiteritzaizkit.

659. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak k. enbeita 0076 Nungo neskatxa ez zoratuko itz oiekin?

660. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak k. enbeita 0083 Itz danekikoak (unibersalak) onartzea egokiena deritzait, euskerazkoak sortzeari utzi gabe; ortan Intxausti jaunakin nago.

661. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak k. enbeita 0083 Gaur gaurkoz euskerak ez baitu itz egokirik daudenari eldu, denporakin etxekoa landuaz kanpokoak aienatu.

662. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak k. enbeita 0083 Iritzirik onena, nik uste, beiñola Aita agurgarri eta euskaltzale jator batek esan zidana: idazle onak jaramon gutxi egiten die itzei euskera ondo dakianarentzat ez dago garbikeri ez mordoillokeririk euskera baizik.

663. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak p. iztueta 0026 Bigarren atalean Bertrand Rusell filosofariak du itz.

664. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak p. iztueta 0031 Inpernuratzeko aaltasuna, diteken tasuna gorputz-oiñazeekin naastea, Kristo'ren itzak oker ulertzea omen da.

665. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak p. iztueta 0057 Aurrenik, bijuazte bi itz Eleizaren eskubideatzaz.

666. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak jon deunaren iritziz 0009 JESUS-JAINKOAREN emanbear onek esanarazten dio Agustin deunari: Jateko gai ez nintzan janaria ark nasten du aragiz - Itza aragia egin baita -gauza guztien Egille dan zugurtasuna gure aur-bular izan dedin (Aitorkizunak VII, XVIII, 24).

667. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak jon deunaren iritziz 0011 Nere itzaren aditzaille danak betiko bizia du, ta eriotzatik bizitzara aldatzen da (Jon V,24).

668. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak amez adisk 0046 Kato bere eginengatik baitugu goraipatua, bestea itzengatik.

669. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak jmb 0024 Euskal-asmoen barrutian eguzkiak daukan gurentasuna bide dala, ez da arrigarri indoeuroparren arteko eguzki-mitologiari dagozkion siniskizun eta aunitz oitura, eguzkiari buruzko euskaldunen uste ta itzetara ere aldatu balin badira.

670. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak etxde 0137 Alabaiña, Lagunartearen arikizunaz ideia xeheago bat jaso dezagun, erakusgarri antzo, Serapio Muxika'ren itz labur baiño esakor batzuk alda nai nituzke oraindik, Gipuzkoa'ko kronista izanak nekazaritzaz diñoguna esan baiditeke beste arikizunaz ere.

671. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak etxde 0076 Itz oen asmatzalleak aitortzen digu etzela irakurzale, ausnarzale baizik. Ainbestean paso, zindotasun onek txalo beroa merezi baitu. Alabaiña, itzetik ortzera, egunean-egunean, Gernika'tik Mutriku'raiño beintzat erriak albiste esan oi dio noticia-ri-

672. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak etxde 0076 Itz onen aitzea beñepein izango zuen abandotar seme argiak. Zertan asmatu orduan bere ordez izpar izenez bataiatu zuen abortu nazkagarria? Zorionez, abizen onen aldea poliki tajutua dago eta gure alderdiko euskaldunek ezagun-xamarra dute. Zein aukeratuko?

673. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak etxde 0076 ERAIL-ERAN. Itzak ez-ezik aditzak eta aditz-jokoak ere asmatzen dira gurean eta burukomin aundirik gabe asmatu gaiñera. Erriak oraiñaldian, il'ekin adierazten du morir eta matar. Alabaiña, antziñakoek, matar esateko eran zeukaten eta matador edo asesino eraille (entzun'etik entzule bezala).

674. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak etxde 0076 Gurealdian bateonbatek itz onek utzitako utsunea nabaritu zuen eta eran ezagutzeke, erail asmatu zuen, Azkue'k bere Morfologia'n ematen dizkigun legeen kontra, era prefijorik ezpaita, -ra- bitartekoa baizik, ots e-ra-karri, e-ra-man, e-ra-billi ta ab.

675. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak etxde 0089 Deskantsua bukatuta Mitxelena jaunak eskatu du itza.

676. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak k. iturria 0077 Ta zuei agur egitean, itz aietxek baño egokiagorik ez ditut arkitzen: Agur Yaunak Yaunak agur, agur t'erdi.

677. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak mde 0010 Aier da orain giza-burmuña il ondoren, giza-gogoaren zati batek bizirik irauten duela, ez ordea egiazko giza-nortasunak, ez arimak, osteak itz ori aditzen duen lez.

678. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak mde 0024 Onek asmatu zuen metapsychique itza yakintza berri orri esateko.

679. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak in: milla euskal olerki eder 0027 Sei bertso laudun ditu ta bi irudun, aiek azken-bukatze gabe ta auek itz berdiñez amaituta.

680. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0041 Gauzak, norabearra, zertara-bearra, jo-muga, elburua-itz askoz bat esateko-aurpegi bezala dute, aurpegiz norabait daude.

681. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0026 Esaera guziek ez dute ioan-etorri berdiña; itzek ere ez.

682. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0026 15.- Kakotxak arnas-geldi ariña adierazten du. Noiz erabilten? 1) Esaera bateko zatiak, elkarren antzekoak, eta lokarri-itzik ez dutenak bereizteko. Adibidez: Zakurra arat-onat zebilan, aurrera ioan, atzera etorri, au usnatu, ori ikusi, aura aztertu. 2) Esaera bat ulergaitz egin gabe kendu ditezken itzen aurre-atzeetan. Adibidez: Ene semeok maita ezazute elkar, Iesukristo gure Ianuk ori agindu baitigu.

683. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0026 20.- Elkarr-aztarrena: bitarakoa da. Egun usu erabilten dute elkarr-izketan, mintza-lagun bakoitzaren itzak bakantzeko. Adibidez: noiz etorri zera? Oraintxe. Ongi ibili zera? Bai. Lerroxka luzexago ere egiten dute; baiña berez elkarr-aztarrena noiz ipinten?

684. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0026 1) Lerro bat bukatzean, asitako itzen bat urrengo lerroan bukatzen dala adierazteko. Itza zatitze au aukaldiz edo silaba'z egin oi dugu: gi-zo-na, ta ez itzaren iatorriz, giz-on-a.

685. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0026 2) Bi erroko itzetan, aien erro-tartean. Adibidez: iai-alai.

686. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0026 3) Esaera bat egiten duten bi itzen artean, gibel-aldaska bat edo eta lokarri-itza kendu dala adierazteko.

687. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0026 4) Elkarren artean arr-emana duten bi itzen tartean gibel-aldaska bat edo bi edo geiago kenduz, elkar-aztarrenez lotzeko.

688. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0027 21.- Makoak: Bear bearreko ez diran itz edo esaera aipatu nai denean ipinten dira. Adibidez: Eta Kepa'k (adiskide baitzun) onela erantzun zion. Beste ontara ere bai: Eta Kepa'k, adiskide baitzun onela erantzun zion.

689. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0027 22.- Kakotx bikuna: Norbaiten itzak aipatzean erabilten da. Adibidez: Iesukristok au esan zun: zin ziñez esan: aberatsa nekez sartuko da zeru-errian.

690. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0027 24.- Ele-kakotxa: 1) Giza-izenetan naiz Uri-izenetan itza garbi bereizteko erabili oi dugu. Adibidez: Txurtxil'ek, Truman'i, Elisabet'ekin, Erroma'tik, Paris'a. 2) Azken-elatz lagungabe bat kendu dugula adierazteko. Elatz ori urrengo itzari lotu oi diogu. Adibidez: lau t'erdi.

691. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0027 ITZAK KIDEKA

692. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0027 25.- Itzetan ba-dagoz elkarren kide diranak, zertanbait elkarren antza dutenak. Adibidez: gizon, zaldi, aritz, arri. Itz aueri izan-izen edo batik bat izen deritzegu. Berez dagoken edo berez dirauken zerbait dute.

693. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0027 27.- Izan-izenen ordez beste itz batzuk erabili detzakegu. Adibidez: Kepa ta Ion eizean zebiltzala, onek ari au esan zion; Onelako itzeri izenorde esaten diegu.

694. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0027 30.- Itzak, eta batez ere esaerak elkarren artean lotzen ditugu; lotzeko itz orri lokarri itz deritzogu. Adibidez: Kepa ta Ion eizean ibili ziran, baiñan eizerik gabe etorri. Ta, baiñan eta olakoeri lokarri-itz deritzegu.

695. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0178 Azterturik dauden zazpi letra horietan zenbat hitz azaltzen diren jakin nahi baduzue, aurki esango dizuet: 1668 (izen propioak ez dira kontu hunetan sartzen, jakina).

696. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0178 Hitzen maiztasunari begiratuta, batzuk behin bakarrik agertzen diren horietakoak dira (hapaxlegomena).

697. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0178 Hitz bakan, meatz eta gutxi erabilliak, gaur gutxi edo batere ezagutzen ez direnak ezin ditezke maiztasun handikoekin berdindu edo mailla berean jarri.

698. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0178 Gauza bera esateko makiña bat hitz dagoela euskaran eta hori ondasun anditzat jo izan dugu.

699. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0178 Frantsesak ba zuen orduan zer-nahi hitz gauzak esateko, eta hortik zera sortzen zan: elkarrekin ezin aditzea, hitz gehiegi zegoelako.

700. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0178 Murriztu, soildu, kendu, baztertu, hitz beharrenak hautatu, horiek erabilli, horiek zabaldu, horiei indar eman.

701. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0178 Gu, berriz, ibilli gera iñun diren hitz bakan eta ezezagunenak berpizten eta zabaltzen eta lan hori egin da guztiok ezagutzen ditugun hitz nagusien kaltetan.

702. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0178 Dakizuten bezala, Lafitte jaun bera dabil orai euskarak beharren dituen hitz nagusi horien hiztegi bat egiten.

703. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0178 Eta hauxe da neri batzarre hunetan egotzi didaten sailla: euskara batuan erabilliko diren hitzen forma.

704. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0178 Baiña ortografia erabaki ondoren, zein hitz erabilliko den, eta zein itxura, tankera edo formakin erabilli behar den jakiten ere ba dira lanak.

705. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0181 Ez dago gure eskuan hitzen sentiduak gure nahierara aldatzea.

706. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0181 Beraz, adierazpen berdiñeko hitzen artean bat hautatu, zabalduena, erabilliena, eta besteak pixka bat baztertu.

707. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0181 Bigarren kasua da hitz berbera itxura edo aldaketa bat baiño gehiagokin erabiltzen denean.

708. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0181 Hirugarren kasua: Hitz batek sentidu desberdiñak dituenean, erdi aldeko literaturan finkatua dagoena hartu.

709. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0181 Bodega eta Petaka hitzetan ageri diren konsonanteen artean maiz egiten da trukatzea edo batetik bestera aldatzea euskaran.

710. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0181 O letrakin bukatutako hitzetan, hitz horiek hitz berrien sortzaille gertatzen direnean, o hura a bihurtzen da, baiña o-kin ere esaten dira hitz berri horiek zenbait aldiz.

711. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0297 Or geldituko da, bai, liburuetan, ikasiko dute zaletu batzuk, beste edozein ikaskizun ikasten dan bezela, idatzi ere egingo dute bearbada beste zaletu batzuentzat baiña izkuntza illa izango da betiere, eta orrek ni ez nau asetzen (bein baiño geiagotan entzun nizkion itz auek).

712. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0304 Eta arrazoi orregatik beragatik eztu Altube-k uste zin eta ler euskal itzak juramentu eta piñu erderatiko itzei lekua kenduko dietenik.

713. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0304 Erderatiko itzak euskeratik botatzearekin utsuneak gelditzen dira.

714. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0304 Ba-da alkar-erakartze lege bat itzen artean.

715. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0304 Itz bi soiñuz antzeko diranean, batak bestea erakarri ta biak berdin geratzeko arriskuan izaten dira.

716. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0304 Eta ikusiak ikusi ezkero, auxe da Altube jaunak ateratzen duen ondorea: utzi ditzagula pakean erderatiko itzak, zabalgo aundikoak diranean beintzat.

717. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0304 Jaun beraren itzekin bukatu nai det itzaldi orren lenengo atala: .

718. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0311 Eta itz kontu ontan ere Euskaltzaindiak balio berdiña ematen die euskal itz garbiei eta erderatikoei, baldin sendo sustraituta eta zabalgo aundiz gure izkuntzan bizi badira.

719. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0311 Benetazko aberastasun bat dakarrenean batez ere, prest dago bera orrelako itz bat onartzera.

720. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0311 Baiña gaztelaniak, ba-du gaiñera empíreo itza, eta guk ere orrelako ikurpen edo matiz bereziakin erabilli dezakegu donoki itz berria.

721. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak etxde 0076 Beste itzetan: esan diteke amak sorthû-ren sujeta dela, eta Etxahun nintzan-ena.

722. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak etxde 0090 Ene oker guztien argitasuna Mirande adiskideak itz oiekin eman zidan: forma alokutivoa da, zukan, dudarik gabe.

723. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak juan azurmendi 0005 Itzak, itzak, itzak.

724. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak juan azurmendi 0005 Izan ere ixilik dagon itz ori zuk aragi biurtzen dezu.

725. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak juan azurmendi 0005 Eta lengo bost aiekin deitzen zuenari, manetofoi-zintan jasotako emakume baten itz oekintxe erantzuten zioten: Marka itzatzu sei numero, marka itzatzu sei numero.

726. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak juan azurmendi 0005 Al ditukan bezela, lenbailen erosi itzak Tanger-en dolar oiek, ola betiko lurjoaraziko ziegu-ta.

727. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak f. mendizabal 0013 Bai, Jainkoaren itza entzun eta zeruetan dagoan nere Aitaren naia egin dezana, orixe nere anai, nere arreba eta nere ama.

728. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak in: intza begietan. [kauldi sagarzazu], 6-11 0006 Nere itza, zurearen aldean, txoarrearen txau-txaua, erresiñularen txorro-txioaren aldean bezela-bezelaxe litzake.

729. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak muj 0011 Ernani'ko elizan dauden liburuetan ere, berdingetasun au azaltzen da, noiz jaio ta noiz il zan dioten orrietan (2) Jaiotzaren ezaguerarako ipiñi zituzten itzak onela diote: . Ildakoen liburuetan, Iturriaga'ren izenak 5'g. liburuko 19'g. zenbakia betetzen du. Ona nola: .

730. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak muj 0015 Asko zekian, eta zekiana beti jolasean bezela ta arpegi alaiarekin esaten omen zuan; ez beste askok bezela arpegi illun eta itz zorrotzakin.

731. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak or 0009 Syntaxis esateko joskera esan digute, ta oraingoz ar zagun, egoki esana ez ba'da ere. Syntaxis orrek iru atal ditu: 1) itzen tokia; 2) itzen aidegoa; 3) itzen elkarpidea.

732. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak or 0009 ITZEN TOKIA 1. Izketa jatorrean, itzen tokia edo elkar-urrena galde erantzuneri dagokie.

733. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak or 0009 Edozein esankizun (proposición) erantzuna antzo jo dezakegu, ta bertan itzak galderari dagozkion toki berean, urrenez urren ezarri bear ditugu.

734. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak or 0031 Locus agiz erabilli oi-dan itza baita, in kendu egin oi zuten.

735. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak g. ansola 0079 Sindikatoek ere badaukate aztikeriazko itza: planifikazioa.

736. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak g. ansola 0096 Izkuntza au besarkatu, baita arrikada bat baño aruntzako elduko ez bada ere itza.

737. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak r. arregi 0210 Itzen bat edo leivmotiv en bat baldin bada sakratua liberalentzat au " laissez faire " da, " egiten utzi " alegia.

738. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak e. muxika 0067 Ots, itz orokarrekin.

739. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak e. muxika 0067 Ez da Roscelin-ek esan zuan itz edo abots utsa, iritzia baño.

740. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak e. muxika 0067 Adimenak sortzen duan itz orokorra, berez ezer ez dana.

741. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak e. muxika 0067 Itz edo izen besterik ez litzake orokarra, bañan ezer ez lesakena; ez dan zerbaiten izena.

742. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak p. iztueta 0027 Bein batez, Antistene itzez mogimentua ba-zala adirazi-eziñean arkiturik, jeiki ta ibiltzen asi omen zen Zenon-en aurrean, ezin bai-zituen saiestu jaurtitzen zizkion arrazoi korapillatuak.

743. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak a.a. cardaberaz 0052 Eta bere konfesoreak esaten zuan, Jesus gure Jaunak Ama Birjiñak eta aingeruak egiten zizkioten ager aldietan, itz oiek eta oien antzekoak esaten zituala.

744. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak goazen lourdes'a 0007 Ori egiten badute, beren eta besteen pekatuz asarretuta zegon Ura aldeko jarriko zaie, Arengandik Zeruko grazi ta atsegiñak artuko dituzte ta gañera mingarri zaiena ariñago biurtuko, gure Salbatzallearen itz gozo auek diotenez: Atozte Nigana lan eta nekepean zabiltzaten guztiok eta Nik bizkortuko zaituet... ta biotz barnean atsedena arkituko dezute (Mt 11 28-9).

745. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak goazen lourdes'a 0018 Bañan olako batean Benardatxo zutiturik ta begiak malkoz bustiak ditula jende-taldera zuzentzen da iru itz esanez: Damua, damua, damua.

746. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak goazen lourdes'a 0018 Beretzat ere artu zitun Benardatxok itz ixil batzuk, aitortzaleari ere ezin esanak.

747. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak goazen lourdes'a 0018 Benardatxok ez du Peyremale apaiz jaunak egin dion eskaria aztu ta ausarti agertzaleari itz auek zuzentzen dizkio:(...).

748. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak goazen lourdes'a 0063 Irixtean, batera ta bestera okertuz M asko egiten dituzte, Mariaren len itza gau illunean argitu eta goretsi naiez.

749. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak f. iraeta 0024 Ikusten dezun bezela, itz zerutar auek, betikotasunari begiratuta esanak daude.

750. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak f. iraeta 0072 (...); eta itxaropen onekin indarturik, aitortzen eta berritzen det berriro, bataiatu nitzanean, nere izenean Jaungoikoari egin zitzaion eskeintza, eta leial izango nintzaiola esanaz eman zitzaion itza.

751. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak b. larraul 0040 Itz auek entzun da, Margarita'k indar berria artu zuen bere bakardade artan irauteko, ango neke eta samintasunak pekatarien alde gogoz eramateko.

752. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak b. larraul 0040 Orain bere otoitzaren alde itz bat gelditzen zaigu esan bearra,,.

753. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak a. zavala 0245 Bearbada oyek izan ziran bere azkeneko itzak.

754. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak a. zavala 0245 (l) Onela kontatu zidaten Goizuetan ori ikusi zutenak. Txirritaren illobak bestela kontatu zidan: Lengo itz oyek esatean, tabernan bertan, lagunak ikusi omen zuten erortzera zijoala ta eldu egin zioten, bestela lurrera baitzijoan.

755. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak jaukol 0019 Baña, Xenpelar zana, nere itzak baño, bere bizitzako gertakari ta gorabera bizi ta ateraldi azkarrak aditzera emango dizute.

756. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak jaukol 0134 AZKEN-ITZA

757. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak zait plat 0170 Aurrerantzean, begi-betegarri diran gauzen ikusgarrien irakasle au, ikus-ezinen zale itoa izango da, ta aren itz, iduripen, ta ikutu zuri, gorri, kikirrikien oparotasunaren eta ioritasunaren artean, maitale gori au ikus-ezinaren maitale biurtuko da, ta ikus eztaitekeana ikusten bailuen bezala adieraziko du berak.

758. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak zait plat 0170 Berak eundutako oiala, begiz ikusten ditugun kolorez edertua ekarriko digu: darabilzkien itz eta iduribide ederrak metafora utsak lirakela ematen du.

759. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak zait plat 0170 Gogoaren osin sakonak inork bezain sakon so egin zituen, eta itz borobilez, lilura arin, uste uts eta bururakizun ikusgarriak erein zituen irraidaka.

760. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak zait plat 0170 Baina, Teeteta, edo Faidro, edo Politeia' ren zazpigarren idaztia irakurri duenak, berriz, beste au badakuske, ots, itzen bidez oldozpenik sakonenak azaltzeko kemena: eskuz aztatu ezinak, eta gauzarik soilduenak eta garbalenak malgu-bera, beratz eta bigun mamiturik aurkezten mutila duzu, arranotan.

761. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak zait plat 0199 Baldin neronek egia esaten ba`dut, ordea, oroi zaitez gure itzetatik ondorioz datorkigunaz, Ipia.

762. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak j. yurre 0020 (...); baita itz batzu aren aotik entzun; baita berari ere, zenbait itz esan, azken itzak izango ziranak...! Ta ai! Nolako itzak...! Biotzetik biotzeratikoak...!.

763. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak j.m. torrealdai 0091 Gero, ordea, pratikatzeko ordua eldu zitzaienean, obrak itzeri jarrai zekizkiela eskatzen zien populoak.

764. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak j. yurre 0139 Baiña, beti ere, aztu gabe ta kontuan eukiz Paulo Bidaliaren itz areik: Yainkoa bat bakarra da; eta Yainkoaren ta gizonen arteko Bitartekoa ere bat bakarra: Yesukristo gizona alegia, bere burua gugatik eskeiñi ta eman zuana.

765. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak txill hetah 0063 Teilhard'en hitzez mintzatzeko: (gaur arratsean, lehenengo aldiz), gu gauden lur-mokorra berezirik ikustean, gure etorkitik kanpora jalgi naizela iruditu zait, eta multzo hetsi baten gaiñean ari nintzala; eta danok hutsunen igeritzen ari giñala, alkarri hestu-hestu heldurik, harrapatu eta erori aitziñeko bezperan bezela... Gizonak gizona du lagun.

766. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak txill hetah 0063 Hitz eder eta unkigarriak! Nork ez du gauez, noiz edo behin, izartegiko illunari so jarririk, Teilhard olerkariak horren egiazki azaldu digun bakardade-txorabio hori senditu? Pilloturik gabe dirudienez, nora ari da gure Lurraren untzia? Nora ari da mendeetan zehar, eten gabe itzulika eta jiraka Lurraren egazkin borobil hau? Eguzkiaren ingurutik zertarako? Eguzkia ere jiratzen eta aldatzen da zeruan.

767. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak txill hetah 0063 Kosmoa mirestean, betidanik (ikus Pascal'en hitz ederrak, esate baterako) izialdura darraio miresteari.

768. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak txill hetah 0063 Berriz ere Jeans'en hitzez esateko: Bere tarteen eskergarengatik ikaratzen gaitu Kosmoak.

769. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak kandida amaren bizitza 0095 Itz oien aurka jaikitzen ziran gizonen esamesak, utsal baño utsalago ziran arentzat; eta lan gaitzaren aurrean sortu oi-dan bildurrak, arentzat indarrik etzuten.

770. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak kandida amaren bizitza 0123 Itzez baño areago, egintzaz agertzen bait-digu maite gaituana.

771. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak kandida amaren bizitza 0123 Bein baño geiagotan esan izan digu, beintzat; eta aren itzak eztira aizea astintzeko bakarrik esanak.

772. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak j. gaztañaga 0172 Eta mirari auek zerbaiten adierazpen dira, Jainkoaren ordez edo izenean ari dala diagon edonor, egiz eta jator ala dalazkoa aitortzen dute; bere buruzko itza-ez-baña, Jainkoaren itza dakarren aitorpen dira.

773. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak smitx ama-semeak 0047 (...), agindutako euri mardula ikustean, aurki okerra aitortu bear izan zuten eta ezagutu egi-egitzat Errodrigoren itza ta Birjiñaren borondatea.

774. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak smitx ama-semeak 0124 Saia gaitezen, itzetan baño obretan otsegin zigun Erromatik (1554), ermitagintzara deika.

775. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak smitx ama-semeak 0124 Ikasi ditzagula bein-betiko, Erromatik Aita Iñaziok idatzitako itz auek (...).

776. 1940-1968 gipuzkera saiakera-liburuak i.m. manzisidor 0037 Itz tamalgarriak egitan, itz negargarriak.

777. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak alt olab 0507 Asmo aundiak zítuan Olabide langille-langilleak: jakintza guziai edo bearrezkoenai dagozkien itz bereziak beár ziran, eta nai zítuan itzok aurkitu eta pillokatu.

778. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak netx 0078 Gañera itz au soldautzatik arrunt ekarri oi-dute gure mutillak, eta aurrarentzat ezagunagoa bestea baño.

779. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak j.m. torrealdai 0021 Ezezkoaren argibidetzat, hara hemen bere hitzak: Egia da, arte-egintza batek ideiak ditu bere baitan; baiña bera bizitza edo bizitzaren adierazpena danez, ideiak heurak sortzen dira handik, eta ez bera ideologiatik.

780. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak lek 0062 Bakoitzak (idatzi ta idatzi) bere arloa landuz, sortu, ereti bakoitzerako egoki diran itzak.

781. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak lek 0062 Bakoitzak sortutako itzak, ontzat edo txartzat ematea.

782. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0008 Badakite, bai, trigonometría, coseno ta olako itzak, eta eundaka geiago, naiz literaturan, naiz beste edozer jakingaitan erabiltzen ditutenak, aien erriak ez dezazkela sekulan ulertu.

783. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0008 Orain, Goldaketan liburuaz bi itz bakarrik.

784. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0009 Erriak ez dula ulertuko? Jakiña, liburu ortan ageri diran itz zarrak, geienak zarrak, berriak oso gutxi ariora, ez dakizki gure erriak; baña, jakintsu oiek ere ez?.

785. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0009 Beren liburuetan eta artikuluetan itz oiek erabiltzen ez ba ditute, eta orrela poliki poliki errian berriarazi, nola ulertuko ditute?.

786. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0009 Egia, bai, zuk ere goxoago egin zenezaken Antigone'n bezala naiz artikuluetan bezala, oinbeste itz zail elkarren ondo samarrean metatu gabe, itzulkizuna berez zailla danean.

787. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0009 Zuk ikasientzat egin duzu, ez erriarentzat; baitakizu aldez aurretik erriak ez detzakela ulertu oinbeste ta oinbeste aspaldiko itz.

788. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak l. mitxelena 0080 Eta, itzez ez ezik, idatzirik utzi dio Margaita'ri bere jakitea, ahatz enentzan.

789. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak l. mitxelena 0124 Axular'en esaldian argi eta garbi adierazten digu ori emazteak itzak, bere egille-atzizkiari eskerrak.

790. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak mok 0224 Beude, beude H guzi edo geien-geienak, letra ori gabe beren itzak arrotz egingo litzaizkienentzat!.

791. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0228 Bere liburua laburpen bat da, eta laburpen bezela ezin ziteken ez obekiago eta ez geiago ere itz gutxitan esan.

792. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0229 Bizkaitarra zan etorkiz, Zalla-aldekoa, etxe-famili ura, eta ala ez gaitu arritu bear itzok bizkaieraz badaude.

793. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak muxika 0014 Etzaitu illuntzen, Jauna, ainbat eta ainbat gizon artzairik gabeko artaldearen antzera, janaritzat zure itza, edaritzat zure grazia zabalduko dienik gabe, zai dituten otso lapurren atzaparretan erortzeko arriskuan Ikusteak?.

794. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak zait 0285 Alperrik ialki zaizu itz ori.

795. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak alt eib 0062 Batzar artan' Aita Villasante euskaltzaiñak' zerau gertatzen dala esan zigun: Izkera bat, mintzaira bat, errian zabal ta indartsu bizi danean' ango itzak, garbikeriz aldatu nai izatea' alperriko lana dala; izkuntza makaletan' gaixoetan' olako berrikeriak, erreztxoago lòrtu al ditezkeala, irudiz beintzat.

796. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak alt eib 0062 Nor baiño nor abertzaleago agèrtu nai, eta sutsuenek' italiar izkuntzatik' kanpotar usaiñeko itz guziak, sustraituenak ere, borratu ta ordeaztu egin bear-omen zituzten.

797. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak alt eib 0062 Zazpireun-edo omen ziran, aldatu bearreko itzok; baiña bat baiño ezin borratu izan zuten: chauffer frantzez itza.

798. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak alt eib 0062 A Villasante-k esaniko azken itzai buruz' Euskalerrian ere aurkitu gènitzake ejenplurik.

799. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak alt eib 0063 Eibar-en erabiltzen diran burdin langintzako itz teknikoak (Euskaltzaindiaren errebistan, Bilbao, 1958-III).

800. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak alt eib 0063 Or ditugu, batez ere ingelesak: industri, komertzio, politika, eta beste kultura guzietako itz teknikoak' guk baiño ugariago dituzte kanpoko izkuntzetatik artuak, prantzesetik eta abar; jarraipide au' praktikoago ùste izan dute bestea baiño, alegia, beuren-beuren duten jatorrizko eta balio aundiko izkuntzatik (germaniko zaarretik) kultura iztegia formatzea baiño.

801. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak alt eib 0063 Eibartarren zara ta dozu oiek bi lagun edo geiago zertzen dituzte, au da, beste euskaldunon zerate eta dezute itzek bezela.

802. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak alt eib 0065 Dei orreri erantzunez, eta nere itzalditxo au bukatzeko' ona emen bi itz:, Euskaldun maiteok, eta bereziki Eibartar kutunok: Irakurri dézue, noski, Gran Via errebistan (n. 140), L. Mitxelena euskaltzaiñak, oraintsu, euskerari buruz, agertu duan idazki irakasgarria.

803. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak palt 0170 Itzak, esaerak, Azpeitiarrak dituzten bere bereiziak bilten asi nintzan.

804. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. arrue 0041 Eztira oraingoxeak ere itz eta esakera auek: erdibitu, ordu-biak, erreal-biko txuria, urtebia, urtebi-sagarra, egun-biz-bat....

805. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. arrue 0041 Aitzitik, Manuel Lekuona'k bere lantxo txit polit baten izen-burutzat itz auek ipintzen ditu: (...).

806. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak i. unzurrunzaga 0095 Ez ote ditu Baroja'ren gogamen eta itz naasi gaiztoak begi asko itxutu idazlea kritikatzerakoan?....

807. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak i. unzurrunzaga 0095 Las inquietudes de Shanti Andia irakurtzean itz auek idatzi zitun Azorik'ek: Gauzak eta personak obeto azaltzeko ez det uste gauza danik erdera.

808. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak i. unzurrunzaga 0097 J.M. Garcia Escudero'n itzak.

809. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak jmb 0170 Olentzaro ez da toki askotan aipatzen dan itza; baiñan berari ezarririk dabiltzan sinismen eta oiturak ba-dire nun-nai, naiz Euskalerrian eta naiz erbestean, batikbait indoeuropatarren errialdeetan.

810. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak i. beristain 0016 Hiru Probintzietako Junta Nagusiak araudi-Junta ziren, Deretxo modernoan hitz hunek duen zentzura, hots: nahi zutenean alda zezazketen Fueroak hortarako Fuero hauek jartzen zituzten baldintzak bete ezkero.

811. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak f. etxeberria 0480 Yaungoikoaren itza irakurri al izateko beste izkuntzatara yo-bearrean izan gera.

812. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak f. etxeberria 0484 Beraz, Kempis`en itzultzalleak ezin zitezken Idazteuneko itzak zeatz-zeatz ipintzen ari.

813. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak f. etxeberria 0484 Beste izkuntzatako Kempis'en itzultzalleak zer egin izan dutenik ere ez det aipatu nai; edo, beste itzez esateko, ayek egin izan dutenari ez diot maxiorik egin nai.

814. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak p. goicoechea 0035 Ortik aurrera, tajuzko ezer gutxi: eskutitzak eukaldunai beti-edo euskeraz; irakurri-ahala, esaera eder eta itz txorrotx asko bildu; berebat lagunekiko itzaspertu eta jardunetan.

815. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak p. goicoechea 0036 Jasotako ale bi, adibidez: Baserritar agure batek irakatsi zidan, batere uste etzuala, speaker itza euskeraz.

816. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak g. garriga 0047 Azkatasun au euskeltzalientzat izan da, geroztik eta gaur batez ere, azkarki yakitzen ditugun ainbeste ta ainbeste esakera, itzen eta aditzen yaurbide, atzizkien esanai eta abar iturri ugaritsua.

817. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak g. garriga 0047 Demagun, adibidez, Urdazubitarraren itz esakuntza lerrotxoa, eta oartuko duzute, geldurik, oraingo iztegietan idorotzen diran itz-esakerarik asko, Axular'ek lenbizi edo, eskukatu zitula, iru mende dirala.

818. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak g. garriga 0100 Beren idaztietan, aetako euskel idazle bakoitzak euskelgi bakoitzaren itzak, erri ezpainetan ziranez bear bada, garbi ta zuzenki bildu zitun, onela alfabeta-jarrai gabeko iztegi antzeko batzuk eman zigutela.

819. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0072 Kristau-erria Liturji-Batzarrean eta Itza beren izkeran entzuteko alkartzen danean, orduan eta an dago batez ere, Jainkoaren Itza (Schokel 225 or).

820. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0072 Itzaren proklamazioari eta gaurkotzeari biotz iriki bat dagokio entzulearengan.

821. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0072 Itzaren eskuratzea, ez da geldi egotea, ikuslea edo entzulea alperkeri gozatsu baten itzalean gordeko balira bezela.

822. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0072 Gogozko ekiñaldi leiatsua da Itzaren egite arrigarri ori (Schokel 256 or).

823. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0072 Izan ere, Itz goraipatuaren eskuratzea derriorrezkoa dalako, Elizak Liturji ortara partekide bizi bezela deitzen digu, guri dagokiguna benetan eta borondatetsu jarri dezagun (Lit. Kons. 14 z).

824. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0072 Itzaren oraingotze au betea eta osoa dedin, Jainkoaren deira biltzen dan erria bear da.

825. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0072 Sinai aldean, Jainkoaren deiak urrerazi zuan Israel mendi santura bere Legea jaso zezan, edo naiago badezu Legearen Itza jaso zezan.

826. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0072 Era berean-egiten da Itzaren proklamazioa Jainkoaren deira bildutako Liturji-Batzarrean.

827. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0072 d) Itza Liturji-Batzarrean.

828. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0072 Kristau-Batzar ontan ezin zan palta iñolaz ere Itzaren goraipamena edo proklamazioa.

829. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0072 Didaskalia'k dionez:
Zer aitzaki eukiko ote dute Jaunaren aurrean, Igandez bizigarriro Itza entzun eta beti-betian irauten duan janariz ase ditezen alkartzen ez diranak? (La Maison de Dieu 68 or).

830. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0072 Itz santu oien bidez janaritzen degu gure sinismena, indarberritzen gure itxaropena, sendotzen gure uste ona eta lege-bidera beartzen gure bizitza.

831. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0072 Baiño, Batzarraren ikuspegi au Itzaren entzutea San Justino'k dakarki obekien:
Eguzkiaren eguna deritzaion ortan uri eta auzoetan bizi diran guztiak toki batean alkartzen dira: (...).

832. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0073 Antziñako Batzarretan Itza entzuteak zeukan garrantzi apartekoa ikusirik, Liturjilariak bildurrik gabe aitortzen dute: Ez dagola Igande-Batzarrik Jainkoaren Itzik gabe.

833. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0073 Itzaren proklamazio onek giro ezin obea aurkitzen du Kristau-Batzar ortan.

834. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0073 Ortik ikusten da, Kristau-Batzarra dala Itz ori oraingotzeko girorik egokiena.

835. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0073 Orregatik eliz-giro ortan Itzaren proklamaziorako egunik aukeratuena Igandea da.

836. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0073 e) Igandea Itzaren misterioa entzun eta jasotzeko egunik bereziena.

837. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0073 Igandea Kristau-erriaren Batzar-eguna da eta Itzaren proklamazioeguna.

838. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0073 Orretxegatik egun ondo berezia, Kristau-erria Eukaristi ogiarekin batera gogo-janari dan jainkozko Itzaren erreinu santura sar dedin.

839. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0073 Izan ere, sakramentu-ospatze oiek beren esanai sakonean ulertu ditzagun; eta Goiagerpenaren aberastasunak kristauen biotzera eldu ditezen; eta batez ere, Kristo'ren erakutsi, itz eta egiteak beren indar santutzalle osoz kristauen animetara eldu ditezen, bear-bearrezkoa da Kristau-erria Itzaren erreinura daramaten ateak iriki ta zabaltzea.

840. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0073 Eta Igandea da erriarentzat egunik egunena jainkozko Itzaren misterio mardula entzun eta xurgatu dezan.

841. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0073 Liturjiaren Konstituzioak dionez, Liturji-Batzarreko Itzaren goraipatzeak ondoren ezberdiñak sortzen ditu.

842. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0073 2.- ITZAREN EGUN BEZELA IGANDEAK DITUN PASTORAL ESKABIDEAK.

843. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0073 Eta Jaunaren Batzarrak Itzaren proklamazioa eskatzen du.

844. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak a. artola 0073 Lenengoz, Itza goraipatzea edo proklamatzea ez da Idazteuna abots gogor edo ozenean irakurtzea.

845. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak ibiñ 0117 Goteunez beterik zebiltzin gizon iainkotiar aien itz beroetara gizoste ta erriak ere samaldan zetozten Eliza berria antolatzera.

846. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak lek 0125 Itzak elkarrekin lotuaz, itz berriak sortzeko.

847. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak lek 0125 Ez bait-da berdin sortzea ta euskaldunak itz aiek berentzakotzea....

848. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak lek 0125 Izkuntza, berriz, ez bait-dute osatzen itzak, itz sollak, itz sortuak, itz artuak, itz sartuak baizik, erriak beretzakotutako itzak baizik.

849. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak lek 0125 Eta erriak jakintsuak ere berdin itzak beretzakotzea, gauza nekeza baitda, urte asko bear dituan lana.

850. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak lek 0125 Dana dala, Euskaltzaindiaren egitekoa dala itz oiek sortzea.

851. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak onaind 0076 Aditza ondo dazau; itzak modu askotara eratzen ditu.

852. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0519 Olabide'k ba-ditu zenbait itz berak ederki asmatuak; baiñan, ariora, itz zarrez umelduak askoz geiago ditu, ta oriek gogortzen dute, batez ere, Olabide'ren euskera, ez-ikasiendako.

853. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak or 0522 Nik naiz itza eratxiki diot, zenbait euskaldunek beren gutunetan egin oi dutena.

854. 1940-1968 gipuzkera saiakera-artikuluak vill 0051 Askotan beintzat, ori zerk egiten duen ba-dakigu: Jainkoaren itza bere muin soillean, eta beronen inguruan pillatutako giza-iritziak bereizten ez jakiteak.

855. 1940-1968 lapurtera-nafarrera antzerkia larz 0311 - Hitzik erran gabe, bere lanari ari da.

856. 1940-1968 lapurtera-nafarrera antzerkia larz 0050 - (Bortizki) Badakizu zer hitz ibili ditugun... Badakizu nola elgarrekin ezkontzeko hitz-hartuak, zure aitak ez zuela nahi eta, zure hitza ez zinuen atchiki....

857. 1940-1968 lapurtera-nafarrera antzerkia larz 0051 (Hitzik erran gabe, kechu izigarri batean jartzen da.)

858. 1940-1968 lapurtera-nafarrera antzerkia gh 1958 0291 Bertze hitz bat, eta sudurra hausten daiat.

859. 1940-1968 lapurtera-nafarrera antzerkia larz hilespos 0143 Frantzina.- Ez det itz gaiztoz jango...(...).

860. 1940-1968 lapurtera-nafarrera bertsoak xa 0012 Egia dea, ez ditugula entzun behar gehiago
Zure hitz sustengatzaileak? Ez diot sinets oraino...
Egia dea, zure eskua lohartu dela bethiko?
Etzaitugula hor gehiago, bidea-erakusteko?.

861. 1940-1968 lapurtera-nafarrera ikasliburuak nere lehen katichima 0023 6- Zer iardetsi zion Andre Dena Mariak? Huna Jaunaren neskatoa, egin bekit zure hitzaren arabera erran zion Andre Dena Mariak.

862. 1940-1968 lapurtera-nafarrera ikasliburuak nere lehen katichima 0023 Milesker errateko, errepika detzogun aingeruaren hitzak berak; atsegin haundia izanen du, zeren aingeruak, Jesusen Ama izanen zelako berria ekarri zion egunaz orroituko baita, aditzearekin:
Agur, Maria, graziaz betea, Jauna da zurekin, Benedikatua zare emazte guzien artean Eta benedikatua da zure sabeleko fruitua Jesus.

863. 1940-1968 lapurtera-nafarrera liturgia leon 0018 UMILTASUNEZKO ETA KONT=rLzLo=NEZKO AKTA.- Jauna, ez dut merezi ene baitan sar zaiten, hanbat ofentsatu zaitudan ondoan, bainan errazu bakarrik hitz bat, eta ene arima sendatua izanen da.

864. 1940-1968 lapurtera-nafarrera liturgia leon 0018 Urrikalmenduzko hitz bat errazu, eta barka-zkidatzu ene bekatuak; bihotzetik hastiatzen ditut.

865. 1940-1968 lapurtera-nafarrera liturgia leon 0026 UMILTASUNEZKO ETA KONTRIZIONEZKO AKTA.- Jauna, ez dut merezi ene baitan sar zaiten, hanbat ofentsatu zaitudan ondoan, bainan errazu bakarrik hitz bat, eta ene arima sendatua izanen da.

866. 1940-1968 lapurtera-nafarrera liturgia leon 0026 Urrikalmenduzko hitz bat errazu, eta barka-zkidatzu ene bekatuak; bihotzetik hastiatzen ditut.

867. 1940-1968 lapurtera-nafarrera liturgia leon 0028 Huna, o Jesus ona eta guziz eztia, non belhauniko erortzen naizen zure aintzinean; eta arimako khar handienarekin othoitzen zaitut eta errekeritzen, sar ditzatzun barna ene bihotzean fedezko, esperantzazko eta karitatezko sendimendurik bizienak, bai eta ene bekatuen egiazko urrikia eta gehiago bekaturik ez egiteko chede azkarrena: bihotzeko amodio eta min handi batekin zure bortz zauriak ene baitan ikusten ditudalarik eta gogoan erabiltzen, begien aintzinean ukanez David profetak zutaz zure ahoan ezartzen zituen hitz hauk, o Jesus ona: Zilhatu dituzte ene eskuak eta ene oinak, kondatu ene hezur guziak.

868. 1940-1968 lapurtera-nafarrera liturgia iratz 0083 Batek izaiten du Izpirituaren-ganik zuhurtziaz-KO HlTZA, bertze batek jakitatezko hitza, Izpiritu bera-REN GANIK; bertze batek fedea, Izpiritu be-RA BAITAN, bertze batek sendatzeko dohaina, Izpiritu bakarra-REN BAITAN; bertze batek mirakuilu egiteko INDARRA, bertze batek profeten ARGIA, bertze batek gogoen berexteko ASMOA; bertze batek mintzairak era-BILTZEA, bertze batek mintzairak adia-RAZTEA.

869. 1940-1968 lapurtera-nafarrera poesia j. agerre 0008 Arrentza da hemen iñun bezin latza:
bikun egin behar egun oro otoitza;
Urtzi'ri jaurespen, Andrane'ri andrane andre done: Bizkaiko itz zaharra aintza.

870. 1940-1968 lapurtera-nafarrera poesia lf 0255 Aspaldiko errana baita:
Otsoa non aipha han gerta,
Hain chuchen abre tzarra,
Nonbeit hala beharra,
Han gaindi, gosea, ihizin zabilan,
Ahuntzak hitz hoik erraitearekilan.

871. 1940-1968 lapurtera-nafarrera poesia lf 0255 Ahuntza han harat orduko, atherat badoa,
Eta polliki eginez ahuntzaren mintzoa,
Entzun hitzak ditu erraiten: Pujes! Otsoa...
Ustez-eta zakuan sar pittika gaichoa.

872. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa d. dufau 0027 Geroztik, Euskualdun etchetan, itzetik dilidan athearen gibelean edo bertze toki hautatu batetan, ikhusten da makhila Etcheko Jaunaren laguna athera-aldi handi guzietan.

873. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa ox 0317 Nundik dute gure iduriko diren bainan guk ez dugun errechtasun bat, dohain bat daukaten gizon horiek, gai baitira orenak eta orenak zoin gehiagoka hartzeko hi bahiz ni banuk joari emanez errefera den gutieneko durduzarik, duda mudarik gabe, behar ozkan bethi, eta kantuari doakon izarian, hitza badariotela geroago eta garbiago, geroago eta aberatsago... nundik dute holako jakitatea?.

874. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa je gh 1964 0338 Erromanoek bazuten beren latin mintzaian hitz hau; patria, erran nahi baita arbasoen toki, arbasoak bizi izan, arbasoek maitatu eta beren umeer utzi lurra.

875. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa je gh 1964 0338 Hitz hortarik atheraia da patrie frantses hitza, erran nahi baita frantsesentzat Frantziako lurra.

876. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa je gh 1964 0338 Guk eskualdunek badugu gure mintzaian ikur (3) ikur significationbereko hitz bat; hitz hori da: aberria, erran nahi baita arbasoen lurra.

877. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa je gh 1964 0338 Bi hitzez dautziet bakarrik aipatuko nik nor ziren, gure artian zabiltzano.

878. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa vill 0279 Hitzak, Orthographiak emandako itxuraz sartzen zaizkigu begien barrena, eta behin idazte-molde bati ohitu ondoren, herabe izaiten dugu aldatzea.

879. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa vill 0279 Euskaldun guztiak idazte molde bakharra har dezatela lortu beharr da, nahiz ta gero, idatziriko hitz oriek ahoz ebakitzean ezberdintasunak izan.

880. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa vill 0280 Behin betiko ikasi ta jakin beharr genituke, bada, h daramaten hitzak eta betiere hala idatzi.

881. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa vill 0280 Donostiarr, gogorr , samurr, arrtega, arrtean, harrgin t.a. erraitean, euskaldunak r gogorraz ebakitzen ditu hitz horiek, garra, zorro, lurra erraitean darabilgun r berberarekin; beraz, idatzi ere r gogorra adierazteko hautatu ikurraz (hau da, makiladun r edo bi rr kin) egin beharr lizatekela dirudi.

882. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa ene populua, entzun 0120 ENTZUN JAINKOAREN HITZA

883. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa mde 0064 Gibel olde bat izan zen ipuinaren alde; ikaragarriki hitza on izaitearekin elkarturik berrikuntza laudagarri bat zen.

884. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa a. astiz 0036 Iru galderak egin ta ilabete bat eman zion erantzuteko, itz auek gaineratuz: - Igarten ezpaduzu, lepoa moztuko dizut, neronek moztu ere; ta zure lagun guziak komentua utzi bearko dute.

885. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa a. astiz 0054 Zubi bat igarotzean, txamarreta lurretik yasota ibaira bota zuen, itz auek esanez.

886. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa d. landart 0011 Bainan, zonbeit gogoeta egiten baditugu, zer erran nahi du, besta hitz horrek?.

887. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa d. landart 0025 Sartzean, jela bati itzatua, bada letra-untzi bat eta hor sartzen du bere hitza.

888. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa d. landart 0041 Gure herrirat! Hitz horiek Pattin-ek ez zezazken konpreni.

889. 1940-1968 lapurtera-nafarrera literatur prosa d. soubelet 0149 Zernahi sofritu zuen, bainan bethi pazientzia osoan, hitz berak zituela ahoan: - O nere Ama Birjina ona, o nere Ama Birjina ona.

890. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak soeg 0069 Mila eta mila urthez arbasoek bere asmuaz eta kasik bere eskuez orhatu hitzen alhorra, ohiduren bizi-bidea....

891. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak soeg 0069 Bizi-molde eta hitzak, jausten badira gure herriaren gainerat-euri ephela bezain eskiki, orduan agur lagun auzoeri!.

892. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak aginaga 0006 Ehun urte ta gehiago pasatuak ditugu itzen kontrako gudu ikaragarrian, eta oraingoan... Oraingoan juduen kontra abiatu behar omen dugu!.

893. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak aginaga 0007 Mirande -k beti pentsatu bai du erriek elgarren kontra gogor ekin behar dutela ta haren itzak erabiltzen ditut, erri basa, borthitz eta handiek, otsoek, guduzaleen spiritu aristokratikoa dutenek, zanpatu behar dituztela ahulagoak, bildotsak, bakezaleak eta hauzo onak.

894. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak g. eppherre 0363 Hitzak eta bertsuak ez ditazke erran norenak diren.

895. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak air 0009 Behar bada galdeginen du irakurleen batek: Leen peredikia hitz horiek zer dira?.

896. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak air 0009 Ziberotarren Pastural bat edo Charivari-ren bat irakur balu, jakinen zuen hitz horiek Aurreko Hitza adiarazten dutela.

897. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak air 0010 Beste aldetik ere erran behar da, Baztanen usatzen dela, asko tokitan bezela, hitzen akabaillan, a - e vocal-en aldakuntza, i - u vocal-en ondotik doazilarik.

898. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak air 0010 Tokiko zenbeit hitz ez-ezagunen argitzeko eratxeki dion iztegiñoa, laguntza handitakoa izan ditake.

899. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak dass 0213 Iduri luke haatik Hendayako bilkuraren phizlek hastapenean seurik zuten asmo berezia, orthografaren edo hitzen idatz-moldearen chuchentzea eta berdintzea zuketela: Etudier l'unification de l'orthographe basque et en arrampecirc;ter si possible les régles philologiques basées sur l'euphonie euskarienne

900. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak lf 0027 - Bide nabar Axular-ek bi hitz erraiten dauzku justiziazko eta miserikordiazko obrez (XVII, XVIII)

901. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak larz 0068 Baitugu aski aiphaturik Chirritaz beraz, bi hitz orai haren obraz.

902. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak iratz 0062 HITZ BAT AINTZINEKOEZ

903. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak iratz 0068 Daranatz jaun apez adiskideari hitz bat igortzen dio: zenbeit aitekin ari dela eskuara zilatzen eta Azkuek ahantzi dituzken hitz batzuen biltzen....

904. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak iratz 0068 Igortzen dio Daranatzek berak Azkueren liburu bat hitz hauk dauzkana:

905. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak p. xarritton 0009 Bainan, hitzak berak derraikun bezala, Eskuaraz mintzo direnak.

906. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak p. xarritton 0012 Ez segur anaiak ez zituztegu ahanztekoak, zuen hitza erranen duzue gure azkazkuntzaren khondaira luzean.

907. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak mde 0146 Bi hitz hoien forma zaharrak Goidelg eta Goidel ziran.

908. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-artikuluak mde 0183 Oroz lehen Latinen ganik Goidelek idaztea ikasi zuten egungo hizkuntzaren hiztegiak oraino erakhusten duen bezala: scríobhaim = scribo; léighim = lego; eta bertze hitzik anhitz idazteari dagozkienak Latinetik dathoz.

909. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak iratz 0008 Kofesatzen nitzaio Jainko Aita botere guzia duenari; Maria bethi Birjina dohatsuari; Mikael Arkanjelu dohatsuari: Joanes Batista dohatsuari; Petri eta Paulo Apostolu Sainduei, Saindu guziei (eta zuri, ene Aita), zeren egin baitut sobera bekatu gogoz, hitzez eta obraz; ene faltaz, ene faltaz, ene falta handiaz.

910. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak iratz 0009 Ene Jainkoa, esperantza dut, sineste fermu batekin, emanen dautazula, Jesu-Kristoren merezimenduen bertutez, mundu huntan zure grazia, eta zure manamendueri jarraikitzen banaiz, bertzean zure loria, zeren hitzeman baituzu eta baitzare zure hitzetan osoki leiala.

911. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak iratz 0011 8. Lekukotasunik ez duzu, Ez hitz erranen faltsuki.

912. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak iratz 0056 Huna, o Jesus ona eta guziz eztia, non naizen zure aintzinean belhauniko emana; eta arimako khar handienarekin othoizten zaitut eta errekeritzen, barna sar ditzatzun ene bihotzean fedezko, esperantzazko eta karitatezko sentimendurik bizienak, ene bekatuen egiazko urrikia, eta gehiago ez egiteko chederik azkarrena; nik, bihotzeko amodio eta min handi batekin, zure bortz zauriak ene baitan ikusten ditudalarik eta gogoan erabiltzen, begien aintzinean atchikiz zutaz Dabid profetak zure ahoan ezartzen zituen hitz hauk, o Jesus ona: Zilatu dituzte ene eskuak eta ene oinak; kondatu ene hezur guziak .

913. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak soeg 0140 Gizonen orhoitean, filozofariek ibili dituzte hitz bereziak.

914. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak soeg 0140 Ez ditu ibiltzen denen hitzak baizik, erakusten duelarik bere laguneri, erneago balire hitzeri buruz, ez luketela zer eman solaskila trunko asmatzen.

915. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak je axular 0004 Orok balin badakite Sarakotzat izendatua izan zela erretor Axular, Saran zuela eman Axularrek bere azken hatsa, nehondik ezin jakin dugu bizkitartean nola iragan zuen herri hartan bere bizia, ez eta ere nolakoa zen soinez, ibileraz, mintzoz, egitatez, egintzaz, predikaria zen ala ez, kantaria edo batere, jendekilakoa edo etchekoia, azken hitza bere zuenetz edo bertzek zituztenez harekin lehena eta azkena.

916. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak je axular 0008 Erran ditake hogoi lerro guziez emaiten daukula aitzinerat Axularrek, lehengo zahar zuhurrenen hitz sarkor aipagarri bat edo bertze.

917. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak andre dena maria 0022 Behinik behin Aingeruaren hitz horiek Mariari itchurarik gabekoak zaizko, eta galdatzen ere dio, hori nola eginen den.

918. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak andre dena maria 0022 Aingeruaren hitzak ez dituelakotz sinhesten; ordean Aingeruari galde hori egiten dio jakiteko gauza hori nola gertha ditakeen bada, bethi birjina egoitea hitzemana duenaz geroz.

919. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak andre dena maria 0022 Bainan Aingeruak segurtatu dionean bere botua hautsi gabe amatuko dela, Aingeruaren hitz hori ordu berean sinhesten du, eta berehala Jainkoaren eskupeko jartzen da, dioelarik: Egin bekit zuk diozun bezela.

920. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak katixima 1940 0066 Sinesten dut haragiaren phiztean, hitz horiek zer erran nahi dute? Erran nahi dute Jainkoak bere botereaz phiztuko dituela gizon guziak munduaren azken egunean.

921. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak katixima 1940 0066 Sinesten dut bethi iraunen duen bizitzean, hitz horiek zer erran nahi dute? Erran nahi dute bizitze hunen ondotik hasiko dela bertze bat, sekulan bururatuko ez dena.

922. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak katixima 1940 0104 Errazu hitz laburrez zoin diren bertzeen ontasuna zuzenkontra hartzen dutenak? Norbeiti berea hartzen duten guziak.

923. 1940-1968 lapurtera-nafarrera saiakera-liburuak katixima 1940 0145 Hitz ona: Hatsa hartu gabe gorputza ezin bizi; othoitzik egin gabe arima ezin bizi; othoitza da arimaren hatsa.

924. 1940-1968 sailkatu gabeak ahozkoak jmb 0172 Sinistu du Deabruaren esana, sartcen da bere echean, eta guelan topatzen ditu oatcen bi, emaztea eta onen maitea cirala uste zuanac, eta gueyagoren beguira egon gabe, arturic berequin ceraman ezpata, jositzen ditu biac, gueratzen diradela illotcic itz bat ere esateco toqui gabe.

925. 1940-1968 sailkatu gabeak bertsoak bertxapel 1967 0026 Xalbador
Ai zer hitzekin astera gazan
lantegi untan sartzean,
min bat bezikan ez eduki-ta
danok gure biotzean;
ertera noa, yaun-andre gaizuak,
eni zer iduri zaian:
urrezko gerla baino obe dela
plomuzko bakea etxean.

926. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1944 00001 Croix-Rouge Française delakoak hel-arazten ahal ditu familiako berriak hogoi-ta-bortz hitz aldi bakotch. Galda paperak: Délégation Départementale de la C.R.F., 6, rue Gachet (1er étage), PAU (Basses-Pyrenees).

927. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1944 00001 Guk kazeta berri hau hastearekin, zertan da Alemania? Huna bi hitzez.

928. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak zerb herr 1944 00001 Ti kainon legetai? - Makedoniako eskualdean gerla handia egin zuten Eskualdun chahar batzuek badakite oraino zer erran nahi duten mintzaira grekazko hirur hitz bitchi hauk: ti kainon legetai? Zer berri den... han gaindi? Berri hau; lehenik Frantzian, gero Holandian, azkenik Eslavian bezala, airez dabiltzan tropak, erdaraz parachutistes, pausatu direla orobat Grezian. Emeki-emeki hegal guziak mozten ari diozkate hola Alamaneri. Ez da gehiago urrun joaiten ahal. Egia erran, den bezalakoak badu bere doia eginik: ordu da paga dezan...

929. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak ox 00001 Hitz, urhats eta lan, mendekuz jokatzen denak bakearen bideaz bertzerik hautatua du.

930. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1944 00001 Orainokoan leku chuhurra izanez, othoi, berri eta artikuluak laburzki molda: gauza hainitz, hitz guti eta denak egiak, nahiz egiak oro ez diren baitezpada erraitekoak.

931. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1944 00001 Herria hounek ez luke segur herriaren izenik merechi, Chuberotarrek ez baleze kazeta huntan ediren zounbait hitz beren mintzajian.

932. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1945 00001 Indochina berriz beretu nahi luke Frantziak. Trumanek ez du gaizki kausitzen, bainan halere hangoen libertatea hobeki segurtatuz orai artean baino. Hala-hala Angleterrak eta Chinak badukete beren hitza erraiteko. Funtsean, Trumanek ez du halere hitzeman Frantziaren laguntzea edo lauzkatzea. Beharbada zerbait eginen du, paradak emaitearekin.

933. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak zerb herr 1946 00001 - Charles Cornay bezala martir hiltzeko! Anderrak etzuen orduan nihori deus erran, bainan geroztik segur hameka aldiz errepikatu ahal ditu Theophane ttipiaren hitzak!

934. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1946 00001 Aphez chahar baten hitza errepikatzen dugu: Biba Hazparne!

935. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1946 00001 Edo oraino: Ez badakik orokilakoaren egiten, lohian herrestan behar orduan ibiltzen, ez hiz egiazko Erreboluzioner bat, ez hiz aho-handi bat beizik (Lénine).

936. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1957 00001 CARREL mihiku aipatuarenak dira hitz hauk: Lehen eginbidea da ahalaz osokienik bizitzea, gure eta bertzen baitan biziaren semendatzea, bizia nasaiago, gochoaga, ederrago, zuzenago, egitea

937. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1957 00001 Bazterretcheko anderearen bihotza ez othe da, hitz horietan, guti bada guti, ilhuntzen? Zer izanen da harendako bozkario handitan heldu zakon etcheko andere gazte hura?...

938. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1960 00001 Garro-ko eskolan omonier den Gosterratxu jaun aphezak zer hitz sarkorrak ez dauzkigu adi-arazi, bere predeiku garbi mamitsuekin! Egiazki, egun osoak ere ez litazke luzegi holako argitzale baten aintzinean pasatzeko.

939. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1960 00001 Mattin Hiriart, 36 urthe, lau haurren aita, bulta huntan bihotzeko min batek khecharazten zuena, uste gabean utzi du mundu hau hitz bat erran gabe.

940. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1960 00001 - Gobernuak badu asko egiteko eta kondu atchiki behar du Frantziak aspaldian sinatu akordio batzuez. Hitza hitz dela badakizue denek eta ez ditzazkegu kondizioneak gure baitharik kanbia.

941. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1961 00001 De Gaullen hitza

942. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1961 00001 Alde guzietarik De Gaullek ukan ditu metaka goresmenak eta hitz sustagarriak.

943. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1962 00001 Guatemala-tik izan dugu hitz bat Zaitegi jaun adiskidearen ganik. Haren Platon-en atarian ateratzen da behar diren baimen guzi-guziekin.

944. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1962 00001 De Gaulle-k hitz du martcho azkeneko chaharrek jin bidiak altchaturik dutukiela.

945. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1965 00001 Eta azken hitza zueri, nere lagun maiteak: ez zareztela sobera laster fida gizon gazte mintzatzaile eder hoieri, oto ederretan maiz promenatzen direneri, horiek ibiltzen baitire neska gazte iñoranten enganatzaile.

946. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1965 00001 Eta hitz hau ere jali du, orhoitzeko on dena: Hanoampiuml;ko buruzagieri ez diotegu galdatzen amor emaiteko. Guk, ez dugu amor emanen!

947. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1965 00001 Ereman naute Mondragoneko poliz-etxerat. Han, poliza batzuk, hitzik erran gabe, eman dautet zafraldi bat ona.

948. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1968 00001 Hitz hunkigarriz aipatu ditu jaun horrek undar biltzarraz geroztik hil izan diren lagunak, hala nola Elissabide, Louis Etcheverry, Arnaud Bourdette eta Teillagorry anderea.

949. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1968 00001 Egiaren erraiteko, behar litazke egin afixak: arratsaldeko ikusgarria, hitz ttipitan eta grand bal hitz larritan.

950. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak herr 1968 00001 - Kalia? Ez dut behin ere hitz hori aditu.

951. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak sm 00003 Bi euskeltzale jakitun oiek ez bai die begiratu izkuntzak azaleko dituan itzeri, baizik gramatikaren sakonari.

952. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak sm 00003 Eibartarrak, gaizki mintzatzen dalarik, zergaitik erabiltzen du euskal-gaizto itza? Euskeraz gaizki mintzatzen diranentzat ain zuzen ere.

953. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak sm 00003 Ezdu begiratuko, bein ere, erabiltzen diran itzak euskeratikakoak ala erderatikakoak diran.

954. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak r. arregi 00001 Sozialismo itza ta sozialismo dotriña osatu bat ezagutzen ditugun ezkeroztik, au da, emeretzigarren gizaldia ezkeroztik, bi eratako sozialismoak bereiztu izandu dira beti.

955. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak x. gereño 00003 - (Barzelona'ko Kondeak ). Eztakit euskera, baña antziñako izkuntz ortako itz asko ezagunak dodaz ainbeste urtetan egiñiko itxasibilkeratan euskaldun mariñelei entzunda.

956. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak zarg 1966 00003 F.A.O.'ri dagokion aldetik, azkenengo Aita Santuak sarri goratu dute Elkarte onen lana Oraintxe asko eztala, Elkarte onen Etxe Nagusia Erroma'n arkitzen dalarik, Paulo Vl'garrenak eroso asko esan zuan F:A.O.'ri buruz: Pakea, gaur AZIERA itzez adierazten da.

957. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak soeg 00001 Etche-alharzea uztearekin mariñelaren herabea! Leihorretik urruntzean ikus arte botatzen dugu, eta briu-brau itzultzen, oies bat begitartean! - Ikastearekin igaiteko orena zuela, ez omen du Gagarinek hitz bat baizik jalgi: Goazin!

958. 1940-1968 sailkatu gabeak astekari eta hamaboskariak soeg 00001 Holako hitza ez da ttipigarri, bainan gizon omenaren apaingarri! Zonbat hori aurdiki-eta ez dira itzali urrunaren hedoi beltzean betikotz? Gagarine aldiz itzuli da. Harentzat ikus arte ez da izan bethi arte! Munduaren esku-zarta, alegrantzia, ohore, oihu, oro zor zitzaizkon nasaiki.

959. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... jbdei 1963 00001 Ez degu gure itzez mintzatu nai, asko ta asko idatzi baita azken urteetan gai onetaz.

960. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... jbdei 1963 00001 Itz oien oiartzuna datorkigu orain il onetako asmoan.

961. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... e. bustintza 00001 - Untzillaitz-aldera, egurretan... - erantzun eutson itz gitxitan.

962. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... sirimiri zornozano 1959 00001 Eta! kitu! Etzegoan beste zeresanik.Esateko guztia, itz bitan, esanda egoan...

963. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... azkatasuna 1947 00001 Ba-liteke egikera zakar xamarra izatea baña euskaldun zabar askoren ajolagabekeriz gure izkuntza galdu nai ez ba'degu, itz leunak eta eztikeriak alde batera utzi ta benetan euskera gaizkatzera eramango gaitun bideetara jo bearrean gera.

964. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... azkatasuna 1947 00001 Idazki asieran: Ene adiskide edo ene aberkide edo orrelako euskerazko itz bat edo beste, ta gero guzia erderaz azkeneraño ta an, berriz ere euskaldun dirala oroituta amaitzeko besarkadak edo ondo izan edo orrelako beste zerbait eta en Jel ta kito.

965. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... azkatasuna 1946 00001 Monzon jaunari entzunaz, sanetan odola irakitzen zaigu! Ain da sutsua bere itza!

966. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... azkatasuna 1946 00001 Baña berotasun onek itxutu ez deigun, bere itzaldiko lau itz gogoan artu dezagun: Maitetasunak gorrotua menperatu du... gu maitetasunaren alde jokatu degulako irabazi degu! eta bukatzeko Euzkadi aldera begira gure Burukidearekin batera Euzko gaztedi guztiak deadar egin dezagun, Jaiki jaiki! Boga! Boga! joan beardegu urrutira...

967. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... azkatasuna 1946 00001 Itzak bai, nun nai eta ugari.! Euzkera ikasi bear da, eta euzkera utses mintzatu!

968. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... azkatasuna 1946 00001 Edonun itz eder oek sarritan entzuten ditugu, baña tamalez euzkeldun berri gutxi nabaitzen dira gure baso, mendi ta kaletan.

969. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... ibiñ 00001 Uxa ta aiza ditzagun itz ederrok oraingo berrizaleek darabilzkiten romanerazko itzak bezin eskubidedunak dira-ta.

970. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... ibiñ 00001 Bere emazte ona lagun, Eibarko esakerak eta itzak gomutaratzen asi zan ementxen Caracas'en, eta bidenabar, txarteletan jasotzen.

971. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... ibiñ 00001 Amar milla itz eta esakera baño geiago bildu zituen beste ainbeste txarteletan eta lan neketsu eta erabat atsegiñaren uzta duzute gaur eskuartean daukagun liburu eder au.

972. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... ibiñ 00001 Ezta errexa lagun biren artean Eibar bezin toki zabal eta aurreratu batean erabiltzen diran itz guztiak gogoratzea.

973. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... ibiñ 00001 Antxen arkitu ditut, nork?, eta Olabidek irakatsi zizkidan ainbat itz eder: ORBANDU ( Orbandu dabenak ate au berak zurittu deixela ); MURGILDU ( Korputz ta arima murgildu zan autu artan ); SATSU (Zuloagan zan guregaz Satsu abadia... ); JARKI (Ori entzunaz, jarki jatan jan biar banindu bezala) eta beste asko.

974. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... ibiñ 00001 Obeto egin zuen gazteiztar argiak Eibar'era jo itz-billa, ez Madrillera, oraingo euskal-idazle askotxok egin oi duten lez.

975. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... ibiñ 00001 Zalantzan agertzen zaigu batzuetan, gutxitan egia esan, itz batzuen esan-naia emateko: orixe gertatu zaio TXATXANA itzarekin ( Auxe da neure biotzeko txatxana ) pequeño? galdatzerekin diño.

976. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... ibiñ 00001 Itz batek esan Euzkadi ia oso-osorik, goitik bera analpabetu.

977. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... eusko gaztedi 1949 00001 Onek, erromatarrei egundo es barkatzeko, gorrotozko itza emana zuan.

978. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... altuna 00001 Tolesgabeko biotzak dauzkazu gureak; ume bakun eta xaloak, zure mateletan pa-ematen; zure besoen eske, aupa esanez; zure kolko-beroaren billa; zure ezpañen itz goxo, irriño ta muinen egarriz.

979. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... euzko deya 1959 00001 Ezin neike geyagorikan
Jarraitu emendik gaur,
Nere laguntzat ementxe ditut
Saldiya eta bi txakur
Nere itzak geratzen dira
biotzez baña labur
Orain guztio'ri Agur...

980. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... n. tauer 00001 Baiñan egiterik gabeko maitasuna utsa da: euskera egitan maite dutenak, maitasun au egitetan, ez itzetan bakarrik, agertu bear dute.

981. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... n. tauer 00001 Euskera piztutzeko aleginak egiten dituzten euskaldun zintzoak orotan arkitzen ditugu, bainan, tamalez, beste euskaldunak ere, eta damu gaitzez ez dira gutxi, Euskeraren Egunean eta beste okazioneetan itzez bakarrik euskera goraltzen dutenak.

982. 1940-1968 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... euzko deya 1959 00002 Itz oiek irakurtzen dira erderaz bertan: Auxe dezute Elkano'tar Juan Sebastian kapitan famatu izandakoaren illobia; Getari ko semea zan eta Victoria bere itxasontzian munduari lenengoz bira eman.zion gizona izan zan.

983. 1940-1968 sailkatu gabeak literatur prosa osk kurl 0038 Orduan apheza latiñez hasi zitzaion, baña Patxik etzion ulertu hitzik ere.

984. 1940-1968 sailkatu gabeak saiakera-artikuluak euskera 1968 0240 Beste kontua: erabakiak lan aundia ekarriko digute nahitanahiez... erabakitakoak nola egin behar diran erakusteko... alegia... esaten badegu itzak ala edo ola beharko luteke... gero itz oiek emango dizkigun iztegi bat behar degu.

985. 1940-1968 sailkatu gabeak saiakera-artikuluak euskera 1968 0240 Alaberean itzbukaerako... adibidez Agur, olako itzak gutxi dira... 10 edo 12, nahiz ta istillu batzuk sortu, ez du tontorrik erabiltzea merezi.

986. 1940-1968 sailkatu gabeak saiakera-artikuluak euskera 1968 0244 50 itzetan ola eginaz batasunerako pauso ona egina legoke.

987. 1940-1968 sailkatu gabeak saiakera-artikuluak euskera 1968 0246 Esaten nuen:... nere ustez: H bi bokal berdinen artean, behar danean, H bi bokal ezberdinen artean, behar danean, itz-asieran... tradizioz... itz asko dira... artu behar litzake... ontarako iztegia, jakiteko.

988. 1969-1990 bizkaiera ahozkoak j.j. arrizabalaga 0070 Berari gustau jako beti beintzet soiñue, triki-trikixe, eta bai, zer ba! maitxetasun gora-berak, neska-mutillen alkar arpegi ikustiok, eta euron itz bero aldixok.

989. 1969-1990 bizkaiera antzerkia zubk 0115 KAPI.- Barruzital eta txarreko zarie andrak... itz garratz eta gordiñago bat ez esateagaitik.

990. 1969-1990 bizkaiera antzerkia larrak 0448 WOL. - Etxon... non dozue emon yatsuen agindua, yaunak? Itzez ezin ekarri olango al andirik.

991. 1969-1990 bizkaiera antzerkia larrak 0448 WOL. - Olangorik egiteko guraria, naiz itzak baño besterik eztodan bitartean, zuon gurari txarra esan gura dot, yakizue, yaun tartekozaleok, ukatuten azarri ta ukatu egin bear dautsuedala orrako ori.

992. 1969-1990 bizkaiera antzerkia larrak 0448 WOL. - Guzurra diñozu, yaun arro orrek; orain berrogei ordu dirala guragoko eukean Surrey'k bere miña erre, itzok esan baño.

993. 1969-1990 bizkaiera ikasliburuak i. malax 0041 Moises hitzak uretatik salbatua esan nahi dau.

994. 1969-1990 bizkaiera ikasliburuak i. malax 0041 Orduan Jainkoak eta bere herriak alkargoa egin eben, hau da, alkarren arteko zintzotasunezko ituna: herriak aginduak betetzeko hitza emoten eban, eta Jainkoak, salbatuko ebala agintzen eutsan.

995. 1969-1990 bizkaiera ikasliburuak i. malax 0041 Orain, beraz, benetan entzuten badozue nire hitza, eta nire alkargoa gordetzen, zeuek izango zarie nire ondasun berezia, herri guztien artean.

996. 1969-1990 bizkaiera ikasliburuak i. malax 0059 Bere hitzak oso argi esaten dabe hori:
Neu naz bidea... Ez doa inor Aitarengana, nire bitartez ez bada (Jn 14-6).

997. 1969-1990 bizkaiera ikasliburuak i. malax 0069 Jesusen ereduari eta hitzei jarraituz, gure jarrera zuzena, Jainkoaren semealaba bezela ibiltea da.

998. 1969-1990 bizkaiera ikasliburuak i. malax 0097 3. Zer debekatzen dau bostgarren aginduak? Norbere bizitzeari edo bestearenari, hitzez, egitez edo gogoz kalte-egitea, debekatzen dau bostgarren aginduak.

999. 1969-1990 bizkaiera ikasliburuak i. malax 0107 4. Bilatu eizuz hitz honeek hiztegian, eta idatzi bakoitzaz esaldi bat: osotu, ugaldu, alkar.

1000. 1969-1990 bizkaiera ikasliburuak j. artaraz 0075 Ezin eikean hitzik ere esan, ezta mogimendurik egin ere; lurrari itsatsirik bezela egoan.

1001. 1969-1990 bizkaiera ikasliburuak j. artaraz 0114 - Entzun dozue OXIGENO hitza? Bai?
- Zertarako balio dau ba?.

1002. 1969-1990 bizkaiera haur-/gazte-literatura f. zubiaga 0017 - Otoi gitxi eta jaki asko niri - itzak moztu eta arpegi serioa emotson emaion Molok jainkoak.

1003. 1969-1990 bizkaiera poesia j.g. etxebarria 0057 Ni Errua naz, atan be.
Gau nire arnas beroa
itz agiriz mintzo da-ta,
arrokeri gabe doa
.

1004. 1969-1990 bizkaiera poesia j.g. etxebarria 0071 Beraz arin-aringa
bein be geratu baga.
Ederra dozu itza
.

1005. 1969-1990 bizkaiera literatur prosa onaind 0299 229 Agelao.-.Mentor! Ez zaizala zuritu Odis'ek bere itzakaz, senargaien aurka jokatuz, berari lagun zakiozala-ta; nik uste dot, bada, asmoa onela amaituko dogula: aita ta semea, biak il dagiguzanean, zureak be laster egingo dau jauregian egin nai dozuzan gauzakaitik: zeure buruaz ordaindu bear dauskuzu.

1006. 1969-1990 bizkaiera literatur prosa ker salbaziño/2 0171 293. Jerusalen'en egozan apostoluak, Samaria'k Jaungoikoaren Itza onartu egin ebala jakitean, Pedro ta Yon bialtzen dautseez.

1007. 1969-1990 bizkaiera literatur prosa j.a. goiria 0035 Pedro Kristoren artalde guztiaren buru eginda geratzen da ba itzokin, Eliz osoaren buru.

1008. 1969-1990 bizkaiera literatur prosa j.a. goiria 0085 Ona bere itzak: Diakonoari dagokio nagusiaren aginduaren arauz, aundikiro bataiatzea, eukaristia zaintzea ta banatzea, ezkontzak Elizaren izenean egitea, il-zorian dagozanei Eukaristia eroatea; (...).

1009. 1969-1990 bizkaiera literatur prosa j.a. goiria 0184 Au dakar gogora Paul doneak itzokin:
Beraz, Jainkoarentzat aukeratu, berezi ta maitagarriak zaren ezkero, biotzeko erruki, adei, apaltasun, erabide ta egonarria jantzi egizuez. (Kolosatarrai, 3-12).

1010. 1969-1990 bizkaiera literatur prosa j.a. goiria 0222 Ona Kristoren itzak: Zoaze ta irakatsi egiezue erri guztiai.

1011. 1969-1990 bizkaiera literatur prosa onaind 0046 Itz gozokoa da lamina, ta neska-mutillak be adeitsu agertu nai dabe.

1012. 1969-1990 bizkaiera literatur prosa a. gerenabarrena 0168 Idazkortz gorriari elduta, asi zan buruzagia eskabide-ingurratzeko itzai azpiko marra gorriak egiten: lenengo, neure izenari; gero, igarobidea emon yatan egunari (doixtarrak Beljika'n sartuta gero emona zan); eta azkenez, Ordezkariaren izenari.

1013. 1969-1990 bizkaiera literatur prosa a. gerenabarrena 0414 Ori zer dala-ta, itandu nairik eure begiok yasoko ba'leuskidazek... itz onetxek adierazoko due nire erantzuna:(...).

1014. 1969-1990 bizkaiera literatur prosa onaind 0030 Beteko da orain esango dodana: zuk, antxiñako gauza asko dazaguzun orrek, gizaseme gazteago ari zeure itzez atzipetu ta asarrean iraun daian su emon ba'dagiozu, batetik bat aundiagotu egingo da aren naigabea, aurre-esanakaitik ezingo dau ba era batera jokatu; eta zuri, o aiton!, isun edo diru-zigorra ipiñiko dautzugu ordaintzeak min emon dagitzun eta atsekabe astuna ekarri.

1015. 1969-1990 bizkaiera literatur prosa onaind 0232 Melanti'k, ikusi zituneko, itz zemaikor ta iguingarriz akar egin eutsen, Odis'i biotzean ikutzeraiño akar (agiraka) egin be:

1016. 1969-1990 bizkaiera literatur prosa onaind 0299 Poztu zan Odis a ikusiaz eta itzok zuzendu eutsozan:

1017. 1969-1990 bizkaiera literatur prosa onaind 0299 Biotzean eban erdein-asarrea aziagotu yakon Atene'ri ta itz laidotsu oneikaz lots-erazo ta gorritu eban Odis:

1018. 1969-1990 bizkaiera literatur prosa j. gorostiza 0105 Gorroto bizia, kondaezinezko gorrotoa erion Milos ikusi ebanean, baina bere ahotik ez zan hitzik atara.

1019. 1969-1990 bizkaiera literatur prosa b. otazua 0076 Itz bakoitza Eriotzarengandik baieztatua izanik bere etsipena aunditu, gehiagoturik.

1020. 1969-1990 bizkaiera literatur prosa b. otazua 0139 Ikasleak itz oneik esan ebazanean, danak barre-zantzoka asi ziran, baña Idak une aretan argi-argi ikusten eban, zitori onek eta Lina andereñoak alkarren antza ebela.

1021. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak barrutia 0016 Zenbaki itza aitatu dot, eta orrela da.

1022. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak garitaonandia 0046 Baita izan leike nire itzik txatxarrenak gogoratuak izatea edo nire begirakun batek poztasuna sortzea, nire irriparre batek geroko alaitasuna; edo nire egikera batek poztasunaren ziurtasuna.

1023. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak g. urrutia 0060 Jagiko dira jausi ziran itz asko
Gaur goitik diranak be-beyan degokez
Oitureak orrela gurako ba'leuke
Beragan dalako izkeraen lagi,
Autamena eta zuzentza-almena
(Horati'k Pisondarrai, V, 70).

1024. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak egieder 0071 Bizitzan, sarri, darabilgun itza da eskerrik-asko.

1025. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak onaind 0053 Itz bi oneik eder ta atsegin ez ditugu errez aitzen emotekoak.

1026. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak onaind 0055 Barne gaiok eta eurok alkar lotzearren darabilguzan itzak, esaerak, joskerak eta itz-urrenak dagie gure eder-atsegiña.

1027. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak onaind 0055 Zauzkada gozoz asi yako biotza taupa-taupa: berak maiteari sarri esaniko itzak dira orreik, eta barruan gandu antzeko atsegin gozotasunak zabalazi yako dardar-estalkia iduri.

1028. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak onaind 0056 Eta Dante'k diñosku Erdi-Aroko amaikerako pentsakeran, tasun biok bananduta dagozala; ontasuna poesi baten mamiñean datza, eta ederra itzen apainduran.

1029. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak onaind 0056 Baiña olerki orren azalak be, bere jantzi ezin obeto egiñak, joskeraz, itz egokiz, zatien apainduraz, barne ritmu ta azken-amai oso betez, ez ete dautzu ezer esaten?.

1030. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak y. elorriaga 0178 Baina burruka hau burruka faltsua bihurtzen da: Beleen hitzek hilda dagoana errukigarriago egiteko balio deutse idazleari (horrexegaitik da hain eskasa nire ustez olerki hau).

1031. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak karmel 1971 0008 Baiña ez egon zuek orren zain: momentu onetan ez dautsuego Jesus'en Teresa nor zan eta zer egin eban esango; ortarako, bada, santuen auzietan ardura dauan gure Eliz-Alkarteak ain arretaz gertautako liburuan batu dauan bibliografi bikotxa, Santa onen bizitza ta edestia, naikoa litzakez, bai orixe!, oneik itz laburpean egokitu nairik lebilken edonor kikildu ta lur-jorik izteko; emakume arrigarri onek, izan be, sartu gura genduken zeatz-eite ta bereizgarri guztietatik gaiñez dagiala dirudi.

1032. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak karmel 1971 0012 Lenengo gogoan artu bear dana: Emakumetan Avila'ko Teresa deuna da Eleizeak Irakasle (maixu) titulua emoten dautson aurrenena, ta au Paulo deunaren itz zorrotzok aztu barik: Emakumeak begoz ixillik eleiz batzarretan (); eta onek esan nai dau, gaur be, emakumea ez dagoala Eleizan erakutsi ta ardurazko egitekoetan esku artzeko deitua.

1033. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak karmel 1971 0012 Eta fede atontze orretan, emakumerik asko, gaillur gorenengoetara elduak dira, euren aotiko itzak eta idatziak neba-anaian argi ta zuzendari izateraiño eldu be.

1034. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak n. barrenetxea 0032 Egun batzu geroago, Olanda'ko gotzaiek bigarren eta irugarren itzak (puntuak), euren Elizaren onari begiratzeko asmotan, aintzat artu ebezan; ta Aita Santuagaz beragaz berba egin gura ebela, adiarazo eben.

1035. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak j.m. etxebarria 0053 B) Itzak ebagitzea.

1036. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak j.m. etxebarria 0054 b) Plangintza praktikoa (informasinoa daukien itzak artu).

1037. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak j.m. etxebarria 0054 b) Iztegi ez teknikoa (itz barriak eta itz zarrak).

1038. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak j.m. etxebarria 0054 b) Ornidutako itzak edo maileguz artutako itzak berbetaren beraren forma zarretatik artu.

1039. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak j.m. etxebarria 0054 e) Ornidutako itzak dialektoetatik artu.

1040. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak kardaberazb 1976 0034 Euskaldun bakoitxak, edo gitxienez alkarte txiki bakoitxak, bere izenak eta itzak asmau ta erabilli dituala esan lei.

1041. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak kardaberazb 1976 0034 Euskalerri guztiko itzak batu eta alkarren ondoan iztegi baten ezarri.

1042. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak kardaberazb 1976 0034 Euskalerri guztiko itzak batzen alegindu zan eta bere iztegian gauza bakoitxak zein izen daukan agertu eban, erderaz, gazteleraz eta frantzeraz azalpenak dituala.

1043. 1969-1990 bizkaiera saiakera-liburuak onaind 0160 Txilio ori, barriz, benetako olerkari danak itz giarrez, solas aukeratu ta esan-nai aundikoz jantzirik, biotzondo gori-gozoz ornidu oi dau.

1044. 1969-1990 bizkaiera saiakera-liburuak t. elorrieta 0084 Itzez, egitez eta idazki bitartez izparringi ta egunkarietan egiten zirean zabalkundeak gorroto, amorru ta guzurkeriz betekoak izaten ziran.

1045. 1969-1990 bizkaiera saiakera-liburuak jesusen jarraitzaile 1987 0153 - Entzun ereilearen parabolea: Erreinuko hitza entzun bai, eta ulertzen ez dauanari, Gaiztoak, etorrita, kendu egiten deutso bihotzean ereindakoa; hori da bide bazterrean ereindakoa.

1046. 1969-1990 bizkaiera saiakera-liburuak jesusen jarraitzaile 1987 0153 Lur harritsuan ereindakoa, hitza entzuten dauana da: lehenengoan pozik hartzen dau; baina susterrik ez dauko bere barruan, ezta iraupenik ere; eta hitz hori dala-ta erasoa eta nekea sortu orduko, behingoan hutsegiten dau.

1047. 1969-1990 bizkaiera saiakera-liburuak jesusen jarraitzaile 1987 0153 Arantz artean ereindakoa, hitza entzuten dauana da; baina munduko grinek eta aberastasunen lilurek hitza ito egiten dabe, eta fruturik emon barik gelditzen da.

1048. 1969-1990 bizkaiera saiakera-liburuak jesusen jarraitzaile 1987 0153 Lur onean ereindakoa, barriz, hitza entzun eta ulertzen dauana da.

1049. 1969-1990 bizkaiera saiakera-liburuak ker elizg 0191 Baiña, torrearen oiñarria Izen guztialdun eta aintzatsuaren itza da, eta torre orrek Jaun guztiz Gorenaren aal-izate ikus-eziñaren bidez irauten dau.

1050. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak zubk 0059 Ondarroan ez da erabilten, gitxi baiño, ipurdi itzik.

1051. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak m. olazar 0052 Elertiaren kondairea edatunez, edo, itz apalagoa erabilteko, mozkortiz beterik dago.

1052. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak akes 0053 Eta Palauk bere buruari badiñotso Paulo apostoluak esan ebanez: Jaungoikoaren itza ezta lotuta egotekoa, eta bere erabagia artuko dau: Karlisten menpean andik ur egozan lurretara alde egitea.

1053. 1969-1990 bizkaiera saiakera-liburuak in: azcue, eusebio m.: euskarazko vertsoak, 13-40 0028 Egundaino argitaratuak izan diran bere bertso guztiak argitaratzailearen erizpideen arabera heldu jakuz: batzuk gitxienek manuskrito autografoaren transkripzioa baino ez dabe egin; beste batzuk grafia gaurkotu egin deutsie; azkenik, grafia ez eze, hitz eta egitura batzuk aldatu dituanik ere izan da.

1054. 1969-1990 bizkaiera saiakera-liburuak in: azcue, eusebio m.: euskarazko vertsoak, 13-40 0037 Bai oinarrirako, bai oharretarako hartu diran testuak iturrietan dagozan legez jaso dira, batere aldaketa barik, kasuren baten izan ezik: irakurketa argia ez dan guztietan ohar baten bitartez adierazi da arazoa eta hitz batzuen zentzua argitzeko ere oharrak erabili dira.

1055. 1969-1990 bizkaiera saiakera-liburuak in: azcue, eusebio m.: euskarazko vertsoak, 13-40 0037 Hauxe da irakurleak aurkituko dauan egitura: lehenengo oinarrizko testua eta gero testu honetako hitz batzuen esanahiak, beste bertsioen aldaketak eta oinarrizko testuaren ganeko oharrak.

1056. 1969-1990 bizkaiera saiakera-liburuak onaind 0079 P. Lafitte'ek eta K. Mitxelena'k lez, gure izkuntzak euneko ainbat itz latiñetik arturik daukazala esatea.

1057. 1969-1990 bizkaiera saiakera-liburuak onaind 0079 Nik esaterako naiz nire sasoikoak orduan itz arrunta zanik gaur be erabilten ba dogu, beste idazle askok ori da gaurko gazte askoren joera beste itz bat, Axular'ek dakarrena adibidez artu ta lantxo baten amar bider gitxienez, axe erabilliko dauskue begiak erre ta belarriak durunduz ipiñi arte.

1058. 1969-1990 bizkaiera saiakera-artikuluak j. urkiza 0089 Irakurleak ere, uste dot, zuen hitzak pozik hartuko dabezala. Agur. Julen Urkiza.

1059. 1969-1990 euskara batua ahozkoak zahar hitz 0007 - Ez dakizunik ez aipa, bainan dazkitzunak oro ez erran!
- Ongi mintzatzeko behar da erraiteko zerbait, hura erran eta ixilik egon
- Hitzik ezin atera eta ixilik ezin egon
- Zorakerien adina bururatzean, lelokeriena haste
.

1060. 1969-1990 euskara batua ahozkoak zahar hitz 0007 - Jakintsuna ixil, ez dakiena dena haro
- Bertute gabeko jakitatea irriskuz betea
- Erakastea bietan ikastea
- Ikasiak oro ez erran!
- Ulertzaile (aditzaile) onari, hitz guti

1061. 1969-1990 euskara batua ahozkoak zahar hitz 0013 - Feria: alfer askoren aitzakia
- Ago, nexkatxa ago; ukanen dun haritz edo pago.
- Eskuminak eta goraintziak hitz huts, ekarleentzat bi putz.

1062. 1969-1990 euskara batua antzerkia x. mendiguren e. 0065 LIZARDI.- Ene hitzaren ederra baino ez baitut ordaina kitatzeko.

1063. 1969-1990 euskara batua antzerkia f. telleria 0037 FLYWHEEL: Jaun-andreok, hemen lapurketa bat egon den susmoa daukat, eta abokatua naizen aldetik, kasu hau argituko dudan hitza ematen dizuet.

1064. 1969-1990 euskara batua antzerkia in: askoren artean: 4. literatur saiakera (antzerki laburra), 53-61 0058 Traizioa, hauxe da hitz egokia, traizio zitala, traizio eta saldukeria merkea!

1065. 1969-1990 euskara batua antzerkia in: askoren artean: 4. literatur saiakera (antzerki laburra), 53-61 0058 Azkenik, imintzio haundien artean, autosufizientzia eta uste haundienaz puztuta, bere berbaldiari hasiera ematen dio, BAT eta BIren hitzen gainetik bereak entzuneraziz.

1066. 1969-1990 euskara batua antzerkia in: askoren artean: 4. literatur saiakera (antzerki laburra), 53-61 0059 Altxatzen da ondoren BAT taldeko norbait, afalkideetan zaharrena, eta edalontzia buru parean jarriz, mozkor ahotsaz, zotinka, zenbait hitzetan trabatuz, hizketan hasten da.

1067. 1969-1990 euskara batua antzerkia x. gereño 0274 ANDEREÑOA - (Haserre antzean). Kontxo ta kaka ta... zer da hizketa hori? Zer uste duzu dala hau? Tabernaren bat ala? Hau ikastola bat da, kultura etxe bat. Eta ez hemen horrelako hitzik erabili.

1068. 1969-1990 euskara batua antzerkia x. gereño 0280 SEÑORITA - Ez pentsa zure hitzekin nahastuko nauzunik.

1069. 1969-1990 euskara batua antzerkia i. elias 0065 Iluna hurreratu bada ere, une labur batetan berarekin egoteko era izango dut gaurkoan ere. Jakin nuen ez gero Ana-ren eguneroko lana zela artaldea etxeratzea, gure etxean inork agindu beharrik ez du ni ere langintza bera egitera etortzeko. Egunero, ilunabarrean, berarekin hitz batzu egiteak, benetan zorionez betetzen nau. (Begiratzen du bera etorri den aldera).

1070. 1969-1990 euskara batua antzerkia x. mendiguren b. 0021 Hitz hauen aurrean, murgildu egin nintzen, arropa eta guzti eta atzetik jarraitzeko esan nion, eta egin ere halaxe egin zuen.

1071. 1969-1990 euskara batua antzerkia x. mendiguren b. 0021 KASIO - Pozten naiz nire hitz ahulek gutxienez su-itxura hau sorterazi izana Brutorengan.

1072. 1969-1990 euskara batua antzerkia x. mendiguren b. 0059 BRUTO - Isilik, orduan: hitzik ere ez.

1073. 1969-1990 euskara batua antzerkia d. landart 0019 MAIALEN - Ez dakinat. Ez dinat gehiago ideia xuxenik. Nahasia bizi nun... Bizi behar delakoan... Nere burua hutsa sentitzen dinat... Hitzak eskapatzen zaiztan eta askotan ez dine deus erran nahi... Beldur nun jendek, ez ote nauten zoro batentzat hartzen...

1074. 1969-1990 euskara batua antzerkia d. landart 0039 (Azken hitz horiek erran bezein laster oihu batzu entzuten dira eta Roxali lasterka agertzen da oihuka: Anderea! Anderea! Anderea! eta Ttittuk segitzen du, bere gau-atorra gaizki jantzia... Eta orduan hazten dira tira-birak... Roxali jo huna, jo hara, Ttittu ondotik, azkenean Roxali, Dorothée-ren gibelean dago, Ttittu aldiz aintzinean, buruak mugitzen dituzte... Lasterka abiatzen da Ttittu, Roxali ere bai, Dorothée oihuka ari da): Ttittu, geldi zaite, Ttittu! Geldi zaite. Nere maitea! Ttittu geldi!

1075. 1969-1990 euskara batua antzerkia etxde amaiur 0012 ANDRE MARI - Pozten nauzu, Anatxo, hitz hoiek entzutean... (Hats hartuz eta elea aldatuz). Antxiko eskolatik etorri ahal dun?

1076. 1969-1990 euskara batua antzerkia etxde amaiur 0122 ORBARA - (Sartuz). Izango da, etxeko jaun, izango da. Zeruko hegaztien eta lurreko abereen ardura duenak, ez dezake utz babesik gabe bere idurira egindako gizona. Haragiz jantzitako Jainkoaren agintzarik ederrenetako bat da hauxe, eta kristau garen aldetik hitz altxagarri hoietan eduki behar dugu fede. Jainkoak hestu har gaitzake, baiña ez itotzeraiño; eta zenbat eta gehiago hestutu, izan dezagun gogoan gure Aita eta Egillea gugandik hurbillago dugula. Izan ere, nola utz ditzake aita batek bere semeak arriskurik haundienean?

1077. 1969-1990 euskara batua antzerkia etxde begia 0053 MARI BELTXA - Hau poza ematen didazu zure hitzekin. Ez dakizu nolako axanpak estutzen gaituen Otsoa basapizti hoien menpean dagoenez gero.

1078. 1969-1990 euskara batua antzerkia etxde begia 0063 GRAZIAN - Gezurra! Ez duzu deus ere sentitzen! Aitzitik: poztu egiten zara zure baitan. Bildurrak bakarrik esanerazten dizkizu hitz hoiek.

1079. 1969-1990 euskara batua antzerkia arti teatro 0213 NTXUTXUMA - Kobratu eginen dugu. ALBINUS - Kobratu? NTXUTXUMA - Bai. Ongi pentsatu dut. Bart jente asko hil zen Ndongomanguilan. Eta ongi preparatu nuen gauza atzo. Zure adineko eta tamainiako gizon bat aurkitu nuen hilik karrikan, eta automobilean kargatu nuen. Gorputz hil horri zure arropak jantziko dizkiogu, eta gero esku-bonba bat lehertuko dugu haren aurpegiaren aurrean. Honela eztu inork ezagutuko, eta nire hitzari amore eta sineste emanen zaio. Diru hori kobratuko dugu. Eta honela etzaitue bilatuko.

1080. 1969-1990 euskara batua antzerkia antxieta 0035 BALTAXAR: (ANAren eran). Gaur iluntzean, zuretzat izango nauzu... Zuretzat, oso osorik! (Bere eran). Kaka zaharra! Hitz gozoak eta hortik aurrera ezer ez! Emakume txoro horren aitak jokatzen duen eran jokatuko banu, belarririk gabe, besorik gabe, hankarik gabe...

1081. 1969-1990 euskara batua bertsoak maiatz 1989 0018 Sortetxeari zor omen zion
izana eta izena,
bere hitzetan garbi dakusgu
benetan maite zuena
Nere guraso oroi saminez
betetzen bazait barrena,
bertso horiek dira haientzat
dudan eskaintza onena.

1082. 1969-1990 euskara batua administrazio-idazkiak kontuekon 1983 0013 2.1. KONTU NAZIONAL (1) Nazional hitza, bere muga propioekin kontatzen duen eremu ekonomiko bati erreferitua bezala ulertu behar da (KN) BATZUEN ELEMENTU DEFINITZAILEAK

1083. 1969-1990 euskara batua administrazio-idazkiak etxegintzaoztopoak 1984 0016 3. Herbailtasunik gabeko auto-eramaleek kokatze-toki bereziez berekasa baliatu ez daitezen, kokatze-tokiko zolan Eusko Jaurlaritzak onartutako nazioarteko ikurra pintatu beharko da, auto-eramale herbailak hitzak esandako ikur horren azpian euskeraz eta erderaz idatzita.

1084. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak elhuyar 00323 ROMA hitzeko letrekin

1085. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak elhuyar 00323 10.- Zenbat permutazio desberdin egin daiteke mamua hitzeko letrekin, aldi bakoitzean denak erabiliz.

1086. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak elhuyar 00323 12.- Zenbat hitz desberdin osa daiteke 3 marra eta 2 puntu erabiliz?.

1087. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak elhuyar 00323 Hitz bakoitzean bost ikur onartzen dira.

1088. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak j.m. goñi 00025 93/ HITZ EZKUTUA

1089. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak j.m. goñi 00025 Hitz ezkutua: MENDI

1090. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak j.m. goñi 00025 Hitz ezkutua: BORDA

1091. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak aingura/2 00071 Hitzak ikasten

1092. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak elhuyar 00021 Lehenengo kontzeptuak HARDWARE izenarekin biltzen ditugu, bigarrenak SOFTWARE izenarekin (batzutan TRESNERIA eta PROGRAMERIA hitzak ere erabiltzen dira).

1093. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak k. navarro 00021 Estoikoek ez zegoela erlazio unibokorik hitza eta esanahiaren artean ikusi zuten (sinonimia, polisemia... halako irregulartasunak aztertuz); anonalistak ziren beraz.

1094. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak k. navarro 00117 Azken finean, esan daiteke hitz bakoitzak esanahi berezia duela hiztun desberdinentzat (6). Horrela, lehenago aipaturiko berezkuntza (okela/haragia) ez dugu euskaldun guztion egiten. Zer esanik ez, adibidez, indar emotibo handiko hitzak hartzen baditugu: pakea, askatasuna, maitasuna...

1095. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak k. navarro 00117 Arazo horiek hor daude; baina, aldeak alde, eta alderdi kuantitatiboa alde batetara utziz, erlazio gramatikalak eta fonologikoak ere oso konplexuak direla onartu behar da; eta, batez ere, fonema eta morfemen erabilera jakinetan gertatzen diren aldaerak hitz baten adierak bezain ugariak izan litezkeela.

1096. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak k. navarro 00117 Bestalde, hiztegiaren ugaritasuna hitz baten adierak handia bada ere, elkarren arteko ulerpena ematen dela aitortu behar da, baita oso hiztun talde zabaletan ere.

1097. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak k. navarro 00142 Esan bezala, testuek ez dute edukin linguistiko soilen bitartez bakarrik funtzionatzen; jakintza unibertsal inplizitu batek ere jokatzen du testuen ulerpenean, hau da, gauzen ezagupen orokorrak, eta baita ere berbaldi-ekintza bakoitza inguratzen duen hizkuntzaz kanpoko egoera orok. Horrela, amak jantzita dagoen haurrari hondartzan ez joan uretara dioenean, badakigu urak busti egiten du jakintzat ematen dela (agian, eta haurra oso txikia bada, ez du hori jakingo, eta ez du ulertuko amaren debekua, nahiz eta hitzak ulertu). Hau da, jakintza hori eta beste hainbat faktore berbaldi-ekintza guztietan ematen da eta erabakiorra da mezuaren ulerpen osorako.

1098. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak elhuyar 00011 Hori ere bada, baina horretaz gain hitz horiek konbinatzeko beharrezkoak diren legeak ere, lengoaia horren parte dira.

1099. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak elhuyar 00011 Horregatik, hain zuzen, LOGO lengoaiaren barruan bi parte bereziko ditugu: a) =sLn=TAXIA: bertan lengoaia eraikitzeko erabiltzen diren oinarrizko legeak aipatuko dira; b) LEXIKOA: zati honetan lengoaia horren hiztegia aipatuko da, hitz horiekin batera bere esanahia agertuz noski.

1100. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak elhuyar 00011 Komando honek betetzen duen ekintza, HOLA hitza idaztea da.

1101. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak elhuyar 00075 H - DONOSTIA Donostia hitza, H izenarekin gordeko du.

1102. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak elhuyar 00075 Hitzak (izenak eta zenbakiak) eta zerrendak definitzeko erabiltzen den agindua da.

1103. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak elhuyar 00010 Eguneroko bizitzan sarritan entzuna duzu, eta zeuk ere askotan erabilia izango duzu, segida hitza.

1104. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak elhuyar 00142 Lekua definitzen duen baldintza, distantzikide hitzak adierazten du.

1105. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak elhuyar 00389 Korrelazio hitzaren esangura elkarrekiko harremana da.

1106. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak elhuyar 00389 Beraz, korrelazio hitz estatistikoak bi serie estatistiko edo gehiagoren artean dagoen elkarrekiko harremana adierazten digu.

1107. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak j.r. etxebarria 00074 Oharra: Ikusi baino neurtu idaztea hobe izango litzateke, zeren abiadura erlatibo oso handiekin (argiaren abiadurarekin konparagarri direnekin) bi hitzen esangura desberdina baita, Erlatibitatearen Teorian ikusten denez.

1108. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak j.r. etxebarria 00074 Hala ere, maila honetan erabiliko ditugun abiaduren kasuan seinale-abiadura infinituak kontsideratzen ditugunez, bi hitzok sinonimotzat har ditzakegu.

1109. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak gorrak 1981 0004 Haurrak zarata atera ditzake (builak, zotinak, etab.), ahots aparatoa egoera onean dagoelako, baina ez da hitzik esateko gauza berariaz irakasten ez zaion artean.

1110. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak gorrak 1981 0005 Lorpen guzti hauek batek ere bere esperientzia konkretutik abiatuz egiten ditu entzumen gutxituko haurrak, biderik oinarrizkoena hizkuntza baita bere ñabardura, inflexio eta ahots doinu aberastasun guztiekin, hauek askotan jaso ezin ditzakeen hitzek baino gehiego esaten baitiote.

1111. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak izarraizpe 0049 - MAGALEAN, MALTZURRA, LARRI, HAUTATU, NAHIGABEA, hitz hoietako bakoitzaz esaldi bat egin:

1112. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak izarraizpe 0052 H duten hamar hitz idatz:

1113. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak izarraizpe 0069 EGI eta KERIA atzizkiez bostna hitz idatz itzazu: EGI / KERIA.

1114. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak izarraizpe 0069 - EGI atzizkia duen hitz batez esaldi bat egin ezazu: - KERIA atzizkia duen hitz batez esaldi bat egin ezazu:.

1115. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak izarraizpe 0069 Maiuskulaz ipini behar diren hitzetan idatz.

1116. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak izarraizpe 0077 - Galdera hauei erantzuten dien hitza azpimarra ezazu: NON, NORENGANDIK, NORA, NORAINO.

1117. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak izarraizpe 0079 - Hitzetan LL- eta Ñ- azaltzen direnean, IL- eta IN- bihurtzen dira: Adibidez; Makilaz = Eskaleak atea makilaz jo zuen.

1118. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak katekesilagung 0001 (Marrazki hau koloretu ezazu, eta azpian zure nahia hitzez idatzi).

1119. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak katekesilagung 0017 JAINKOAREN GOGOA - Jesus, Jainkoaren Hitza da.

1120. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak p. zabaleta 0028 Mariano zaharrak erakutsiriko ohiturak, batzuk bederen, iraun zioten betiko, hitzaren indarra lekuko, ez bait zuen inoiz behin emandako hitzik ukatzen.

1121. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak j.m. goñi 0101 Beste hitzetan esateko, buelta osoa eta 360 graduak parekatzea.

1122. 1969-1990 euskara batua ikasliburuak baietz/2